دیدار: رەمەزان دەشتمری / زاخۆ

3 – 5

ئیك ژوان پێشمەرگا گوتە من هەچ وەكو تو من دنیاسی؟ من گوتێ‌ ئەز شكا محەمەد میرزا ژ تە دبم و گوتە من ناڤی تە چی یە و تو كورێ‌ كێ‌ ی؟ من گوتێ‌ ناڤێ‌ عەبدولعەزیزە و كورێ‌ سمایلێ‌ باسێ‌ مە خەلكی گوندی چەم كویركی. فەرماندە محەمەد میرزا گەلەك كەیفا خۆە ب من ئینا دوبارە سلاڤی من كر، و ئەز ماچی كرم و گوت ئەز خالی تەمە محمد میرزا مە. گوت ل بیرا منە ل زڤستانا سالا 1976ی ئەو دەمی ئەز ل گەل حەسەنی معەلم و ئەم هاتین مالا مامێ‌ تە ب شەڤێ‌ و تو ل گەل مامێ‌ خوە هاتی دەف مە ئەو ئەو زەلامی سەرو رویی وی پیچای ئەو ئەز بیم ل بیراتەیە یان نە. وەكی ئەز دگەل حەسەنی معەلم ومەلیستا ناڤین حزبیا داینە تەو ومە گوت تو دی ب كاری مامێ‌ خوە رابی ئەگەر موحتاجی شولەكی بن. من گوتێ‌: بەلێ‌ خال و ل بیرا منە. فەرماندە محەمەد میرزا گوتە من: تو خواندەڤانی یان نە ؟ من گوتێ‌ پولا شەشێ‌ ئامادەی من خلاسكری یە. گوت: تو چووی زانكوی. من گوتێ‌: نەخێر من تەمام نەكریە: ئینا گوتە من ئەز دێ‌ شیرەتەكێ‌ ل تەكم تو هەرە ژدەرڤە بخوینە ئەم موحتاجی یێت وەكی تەینە دی بكیر شۆڕەشی و مللەتی مە هێی، چونكو بن دەستیا مە هەمی ژ ئەگەری نەخواندەواری یە و ئەم دێ‌ هاریكاریا تە كەین، دی تەهنێرین ئیرانی بارەگایێ‌ (مكتب سیاسی) وئەو ب ریكا خوە دی تە فرێكەین دەرڤەی وەلاتی بۆ خواندنێ‌ وئەگەر تە خواندنا خوە خلاسكر، و پاشی بزڤرە ناڤ شۆڕەشی، پشتی دوماهی ب ئاخفتنا خوە ئینا. مە خاتر ژی خواست و ئەم چوون هەتا ئەم گەهشتن خالا پیشمەرگەی ل دارا مەلای وان ژی ڤەكولینا كورت و سڤك ب مە كرو نڤیسینەك دا مە بولیژنا ناوچا زاخۆ ل ئیكمالی و مەرگەهێ‌ ل سەر سنوری ئیراقێ‌ و توركیا.
و روژا پاشترمە كیتابا خوە برو ئەم چوون لیژنا زاخۆ ئەو ژی ب رۆلی خوە رابین و زور قەدری مە گرت وچەند روژەكا ئەم هیلاین ل دەف خوە، و پاشی ئەم دگەل هندەك پیشمەرگا بۆ بارەگایێ‌ لقێ‌ ئێك هنارتین ل كوماتەی. دەمێ‌ ئەم گەهشتین بارەگایێ‌ لقێ‌ ئێك ئەم وەك نویهاتی (ملتحق) هاتن وەرگرتن، ب ڕۆژێ‌ ومە دار دكێشان بو بەشێن لقێ‌ وهندەك جارا ئەم دچووین لیژنا زاخۆ ئەرزاقی و بشەڤ سمینار بومە دهاتنە دان ئەم ئەڤێن خواندەڤان بەشداری خولەكا ڕەوشەنبیری بووین، و ئەڤ خولە هەیڤەكی كیشا ژلاێ‌ كادرێن خودان شیان و ژ ێهاتی ڤە ( محەمەد موساو ناسح كێستەیی و عوبەید بامەرنی) ڤە دهاتە برێڤەبرن، و سمینار ژی ل سەر رێبازا بزاڤا رزگاریخوازیا كوردستانێ‌ و قانوونا لەشكری شۆڕەشگیری كوردستان وشەڕی پارتی زانی وروژنامە و وەشانین وی سەردەمی دەردچوون دهاتنە دان.
پشتی بورینا هەیڤەكێ‌ و ئەڤ خولە ب دوماهیك هاتی و ل دویف بڕیارا لقێ‌ ئێك ئەز و شەهید جەعفەر عمر مێرگی هاتین ڤەگوهاستن بوخالا گرتیخانێ‌ شكەفتە رەشی. وئەم لبەر زیندانی ماین هەتا هەیڤا یازدە سالا 1981ی. هەیئا تەفتیشی ژ مەكتەبا سیاسی هاتی بو لقێ‌ ئێك ئاخفتنا فەرماندە محمد میرزا هاتە بیرا من من هەولدا ل گەل وان بچم ئیرانی ب مەرەما تمامكرنا خواندنا خوە و لقێ‌ ئێك ژی رازی بی ل سەر داخوازا من بەلی ب سەر ئیكڤە نەهات ژبەرگرانیا باری ئابوری نە ئارامیا ریكی دویركەتن ژكەس و كارین خوە ئەزمام ل بارەگای لقێ‌ ئیك ل سەر كاری خوە یێ‌ پێشمەرگاتیی و ل بیرا منە ل ڕۆژا شەمبی 6/11/1981ی ئەز ب كارەكی ژ لقێ‌ چووم بارەگای لیژنا زاخۆ من دیت پێشمەرگەیێ‌ ڕیكخراوا شەهید شەهباز سالح هەمی یی ل بەر دەرگەهی لیژنی ب چەكی سڤك و گران ڤە كومبین و وی كاری خوە دكەن بۆ چوونا واجبی، چونكو ب بڕیارا هەیئا تەفتیشی ریكخراوا شەهید شەهباز سالح هاتە ڤەگوهاستن بو سنورێ‌ لیژنا ناوچا ئامێدیێ‌ و ل چەمێ‌ دەری لیژنی و لناڤ بەفری فازل میرانی ونەجمەدین یوسڤی، هەمی پێشمەرگەیێن ڕیكخراوا شەهید شەهباز سالح و سەر پەرشتیا بەرپرسێ‌ ڕێكخراوێ‌ شەهید سادق عەمر وجیگریا شەهید عەلی قادو ل چەمێ‌ بەرامبەر گوندی ئێكمالی كومكرن و سمینارەك پێشكێشی وان پێشمەرگا كرن وگەلەك پەسنا ناڤێ‌ پێشمەرگەی كرن وبەحسی پێشڤەچونین شۆڕەشا 26ی گولانی وسەركەتنێن پێشمەرگێ‌ قەهرەمان كرو پاشی گوت: دەمێ‌ هوین بۆ دەڤەرا ئامێدیێ‌ بچن و ب ڕێز ڤە هەرن ناڤ خەلكی خوە و زور دهشیاری لڤینین دوژمنی بن، و ئەگەر بشێن چالاكیێن لەشكری ل دژی دام و دەزگەهێن حكومەتێ‌ ئەنجام بدن. و سمینارێ‌ دەمژمیرەكی كێشا و پاشی خاتر ژ پیشمەرگەی خواستن و ل روژا پاشتر بەرەف لیژنا ناوچا ئامیدیێ‌ چوون، هەلبەت هەژمارەكا چالاكیێن لەشكری یێن نمونەیی ل سنورێ‌ لیژنا ناوچا ئامێدیێ‌ هاتنە ئەنجامدان وەك لێدان و ڕاكرنا ڕەبیا گرێ‌ ئیسفكا ل روژا 23/11/ 1981. لێدان و توپبارنكرنا فەوجا سوتكی، ل روژا پاشتر لێدانا رەبیا گابنیركێ‌ ل هنداڤ گوندێ‌ ئاسهی ل روژا سی شەمبی 28/12/1981 لڤێ‌ چەلەنگیا لەشكری چوار پیشمەرگە بریندار بوون، رەحمەتی ئیسماعیل پشو و رەشید تەتەر عەبدو و تەحلو سەعید و عەبدی میرزا، و هەر وی شەڤێ‌ بریندار هاتنە ڤەگوهاستن بو گوندی بێشیلێ‌ چارەسەریا وان هاتە كرن، وب تایبەتی شەهید ئیسماعیل پشو، چونكی برینا وی زور گران بی وبریندار ژلای نوژدارێن شۆڕەشی ڤە هاتنە دەرمان كرن، ئەو ژی بەرێزان دختور ڕزگار و دكتور خالد هیرو مزیری و دختور كەمال عوبەید بەرواری ڤە نەشگەریەكا سەركەفتیانە یا نمونەیی بۆ هات ئەنجامدان، و چارەسەریا برینداران هاتەكرن. بەلێ‌ چ جاران ڕولێ‌ خەلكێ‌ گوندێ‌ بێشیلێ‌ و ب تایبەتی مالا دایكا جەمیلا ناهیتە ژبیركرن، ژ بەركو ئەوێ‌ مالا خۆە بو برینداری مە كربی نەخوشخانە هەتا هەمی ساخ بوون، پشتی شەهید سمایل پشو ژ برینداریا خۆە ساخبی پارتی دەربازی وەلاتی سوریا كر، ول وێرێ‌ چارەسەریا وی هاتە كرن و جارەكا دی ڤەگەریا قادا خەباتێ‌ وبەردەوامی دا پیشمەرگاتیا خوە. ل دوماهیا سالا1982ی ڕیكخراوا رینجبەران هاتە دامەزراندن وفەرماندە عەلی قادو بوە بەرپرسێ‌ ریكخراوێ‌ و ل گەل كۆمەكا پیشمەرگەیێن چەلەنگ ومێرخاس ژ ریكخراوا شەهید شەهباز سالح هاتنە ڤەگوهاستن بو لیژنا ناوچا دهوكێ‌ .
ل دوماهیا سالا 1983ی ئەزهاتە ڤەگوهاستن بۆ لیژنا ناوچا دهوك دگەل ریكخراوا رینجبەران وئەز بەشداری گەلەك چەلەنگیین لەشكەری بیم دگەل هەردوو ریكخراوا وەكی….. ئەم وەكی جەولە ل دەڤەرا سنورێ‌ لیژنا ناوچا دهوكێ‌ ماین و ل ئەوی دەمی مالا مە ل گوندێ‌ چەمتڕی بوو. ل سپێدەهیا ڕۆژا 22/8/1984ی هێزەكا مەزن یا عەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ و دگەل پازدە هزار جاشێن خۆە فروشی ژ سی ئالیان ڤە هێرشی سەر دەڤەرێن ڕزگاری كری كرن، پینج هزار بو دەڤەرا لێفی بەرەف گوندین بێزهێ‌ و دولا وئەرمشتێ‌ دوبانكێ‌ بو سەر لیژنا ناوچا زاخۆ ل گەلیێ‌ هارینا وپینج هزارا هێرشی گوندی ئەلندكێ‌ وناڤدارا وبروحەجەرا وگەلناسكی كرن.