ئهڤرۆ نیوز، نهوزاد هلۆرى
جڤاتا ئاسایشا ههرێما كوردستانێ دانپێدانانا گرۆپهكێ تیرورستى بهلاڤكر كو تاوانبارن ب هێرشا تیرورستى یا سهر پارێزگهها ههولێر و بهیعهتدان ب ئهبوبهكر بهغدادى خهلیفهیێ دهولهتا ئیسلامى ل عیراق و شامێ ناسیار ب داعش، كو ئێك ژ وان مهلا ئیسماعیل سوسهیى یه.
ئهڤا ل خوارێ دهقا دانپێدانانا وایه.
ئەڤرۆ نيوز:
وەزیرێ بەرێ یێ کاروبارێن ھەرێم وپارێزگەھان ل عیراقێ کو رێکخەرێ ئێکەمین ھەوا ھەرێمبوونا بەسرا بوو ل سالا 2008 راگەھاند، خوەنیشادانێن بەسرا ئەم ب دو قۆناغان بەر ب ئەنجامدانا ریفراندۆمێ برین ل دۆر ھەرێمبوونا بەسرا و رۆژانە چار ملیۆن بەرمیل ژ پەترۆلا بەسرا دھێنە فرۆتن وھەرێمبوونا وێ یا رەوایە.
وائیل عەبدولەتیف، وەزیرێ کاروبارێن بەرێ یێ کاروبارێن ھەرێم وپارێزگەھان وپارێزگەرێ بەرێ یێ بەسرا بۆ ئەڤرۆ گۆت” ئەڤە جارا پێنجێ یە ئەم داخوازا ھەرێمبوونا بەسرا دکەین، بۆ جارا ئێکێ ل سالا 2008 بوو ودووبارە ل سالێن 2012و 2013 ل دووڤ داخوازیا جڤاتا پاریزگەھا بەسرا و ل سالا 2014 ژی جارەکادی ئەو داخوازیە ژلایێ دکتۆر محەمەد ئەلتائی ھاتە دووبارەکرن ونوکە ل 2018 ژلایێ 15 ئەندامێن جڤاتا پارێزگەھا بەسرا ژ سەرجەمێ 35 ئەندامان ھاتە دوبارە کرن ڤە”.
وائیلی دیارکر” ھەموو ئەو داخوازیێن بەری نوکە ھاتینە کرن بۆ ھەرێمبوونا بەسرا ژلایێ حوکمەتا ناڤەندی ڤە ل بەغدا ھاتنە رەتکرن، نوکە پشتی بەرفرەھبوونا خوەنیشادانان ل باشوورێ عیراقێ ب گشتی وب تایبەتی ل پارێزگەھا بەسرا ل دۆر نەبوونا خزمەتگوزاریان، دو قۆناغان کارێ مە بەر ب پێش دبەت ل دۆر داخوازیا ھەرێمبوونێ، ئەوژی ل دووڤ دستووی پێدڤیە 2% ژ خەلکێ پارێزگەھێ وێ داخوازیێ پێشکێش بکەت ب ئیمزا وقۆناغا دویێ ژی ھەر ل دووڤ دستووری رێژا 10% ژ دەنگدەران وێ داخوازیێ بکەت، کو ئەڤ چەندە ب رێیا خوەنیشادانێن بەسرا یا ھاتیە کرن وسەلماندن، ئانکو ئەم پێدڤی ب کۆمکرنا ئیمزایان نابین، ژبەر کو ئەو خوەنیشادانێن بەرفرھە خوە ب خوە پرۆسەکا مەزن یا کۆمکرنا ئیمزایان بوو بۆ ئەنجامدانا ریفراندۆما ھەرێمبوونا بەسرا بۆ بدەستڤەئینانا 50 +1 دەنگێن پێدڤی بۆ راگەھاندنا ھەرێمبوونێ ئانکو 51% ژ دەنگان”.
ئاماژە دا ژی کو داخوازیا ھەرێمبوونا بەسرا یا رەوایە ل دووڤ مادێ 119 ژ دستوورێ عیراقێ وقانوونا پێرابوونێن بجھئینانا پێکئینانا ھەرێمان یا ھژمار 13 ل سالا 2008 وئەو درووشمێن ھاتینە بلندکرن ژی ل خوەنیشادانێن بەسرا ب تایبەتی ( پەترۆلا بەسرا بۆ بەسرایە) دجھێ خوە دا نەبوو، ژبەرکو سامانێن پەترۆلێ وغازێ ل ھەر جھەکێ عیراقێ مولکێ ھەموو گەلێ عیراقێ یە ل ھەموو ھەرێم وپارێزگەھان، لەوما نابیت ئەو رێژەیا مەزن یا پەترۆلێ ل بەسرا کو پترە ژ 50% ژ پەترۆلا عیراقێ تنێ بۆ پارێزگەھا بەسرا بیت، بەلێ پرۆسێن وەبەرھێنانێ دپەترۆلێ دا ودەرئینان وڤەگۆھاستنا وێ دڤێت دمفایێ بەسرا دابیت”.
دیارکر ژی” میکانیزما ئەنجامدانا پرۆسا ریفراندۆمێ ل دۆر ھەرێمبوونا بەسرا ل دووڤ قانوونا پێرابوونێن تایبەت ب پێکئینانا ھەرێمان، داخوازا ھەرێمبوونێ بۆ جڤاتا کۆمسیاران ل کۆمسیۆنا بلند یا ھەلبژارتنان دھێتە بلندکرن وژلایێ خوەڤە جڤاتا کۆمسیاران داخوازێ ژ جڤاتا وەزیران دکەت پارێ پێدڤی بۆ ئەنجامدانا ریفراندۆما ھەرێمبوونێ دابین بکەت وھەکە جڤاتا وەزیران ئەو پارێ پێدڤی بۆ کۆمسیۆنێ دابین نەکر، وی دەمی ریفراندۆم ناھێتە کرن”.
ب دیتنا ناڤبری” بەسرا نە تنێ پەترۆل یا ھەی، بەلکو بەسرا دکەڤیتە ل سەر کەنداڤی و تاکە بەندەر ل عیراقێ وەکو ئەم ھەموو دزانین یا ل بەسرا، دیسا پیشەسازیێن پترۆکیمیاویاتان یا ل بەسرا ھەی وسامانێ ماسیان ژی یێ ل بەسرا ھەی وچەندین دەرگەھێن سنوری یێن گرنگ ژی یێن ل بەسرا ھەین وەکو سەفوان ل گەل کوێتێ وشەلامجە ل گەل ئیرانێ، زێدەباری ھەبوونا چاندنێ ل سەفوان وزوبێر”.
دیسا گۆت” چار ملیۆن بەرمیلێن پەترۆلێ رۆژانە ژ بەسرا دھێنە فرۆتن بۆ دەرڤەی عیراقێ وئەڤرێژا پترە ژ بەرھەمێ پەترۆلێ ئیران وکوێت رۆژانە دفرۆشن، ھەتاکو بەندەرێن ل بەسرا ھەین بەری ڤەدیتنا پەترۆلێ ل عیراقێ، بودجا گشتی یا دەولەتا عیراقێ دابین دکر، ئانکو ئەم دشێین بێژین ب ھەبوونا ڤان ھەموو ژێدەرێن گرنگ، ئابوورێ پارێزگەھا بەسرا گەلەک یێ باشە”.
شێرزاد نایف
د ناڤ خهلكێ كوردستانێ دا، دهما بهحسێ پێشكهفتنێ دهێتهكرن، ئێكسهر بهحسێ وهلاتێ یابانێ دكهن و میناكا ههری بهرزی یێ وهرارێ و پێشكهفتنێ یه، مینا خهونههكی َ یه كو وهلاتێ مه ژی وهكو یابانێ و سیستهمێن وێ برێڤهبچیت، ههر وهسا ژی جۆرهكێ وهكههڤیێ ههیه د ناڤبهرا مهدا، ئهو ژی وهلاتێن ستهملێكرینه، مه ههردو مللهتان ئێكهمین جۆرێن چهكێن قهدهغهكری دناڤ مرۆڤاتیێ دا دیتینه، ههكه بیرا خوه ل سترانا تراژیدیك یا هونهرمهند حهسهن شهریف بینینه ڤه، كاغهزهك ژ هێرۆشیما بینینه ڤه، رویێ وهكههڤیێ یه، سهربۆرا وان ژی ب خوهپێشخستنێ بوو، دمینیت وهكههڤیكرن د بیاڤێن دیتر دا، ئهو خهونا ههنێ یا ههڤنێزیككرنێ ژی، مه هیڤیی یه بهێته دی، سهكتهرێ ژ ههمیان گرنگتر شتی ههبوونا ئاڤێ، یێ ئهلكتریكێ یه، ل سهر دهستێ كۆمپانی و ئاژانسێن یابانی، ب ههولێن سهرۆكێ حوكمهتا ههرێمێ و كهسێ نێچیرڤان بارزانی بوونه، وهكو ل حهفتیا بۆری ئاماژی دایه ڤێ ههماهنگیێ دناڤبهرا ههردو وهلاتان دا، ه سۆزێن رۆژهكا گهش دانه خهلكێ ههرێما كوردستانێ، پێنهڤێت بیاڤێ دهولی یێ مهزن ل پشتا وهلاتێ مهنه.
ئهو تاقیكرنێن ڤان ههر چار سالێن دووماهیێ كو ههر نێچیرڤان بارزانی ژی گۆتارا خوه دا دیاركرن، كا چهند هێرش و ههرهشه بۆ گهلێ كورد هاتینه، كو تنێ ههوا مایه ژ مه نهدابڕی.
لهورا ئێدی پشتی مهشق و راهێنانێن تهكنهلۆژیا یابانی دێ بنه ناڤۆكا مهزنبوونا هزرا پێشكهفتی یا كو ئهم دێ پتر پێدڤبینێ بۆ دهمێن داهاتی. دڤێت ئهوا سهرۆكێ حوكمهتێ دكهت، ههمان ئهو گیان ل دهف مللهتی ژی ههبیت كو خهمخۆری و نه رادهستبوون بۆ وان ههرهشهیێن بۆ مه دهێن، هینگی دێ هێزهكا موكمتر پهیدابیت، ئێك ژ وان رهفتاران سهردهریكرنهكا شارستیانه ل گهل مهزاختنا كههربێ و بكارئانینا دروست یا وی سیتهمێ دێ هێته بكارئانین. لهورا چهندی باوهشا یابانی ـ كوردستانی گهرمتر بیت، هینگی ژی دێ ئهڤ سهكتهره بیته پیشهنگێ ههمی سهكتهر و بیاڤێن دیتر د پێشكهفتنا وهلاتی دا. ههكه هاتو پرۆتۆكۆلێن تهكنیكی یێن ب ڤێ رهنگی هاتنه كرن، هینگی دێ ههرێما كوردستانێ هێته پاراستن ب رهنگهكێ نهراستهخوه، ههر ههرهشهكا وهكو یا تیرۆرستێن داعش یان لایهنهكێ بیانی ههبیت، دی ئهو وهلات و خوهدیێن پرۆژهیێن خوه ب ههر رهنگهكی دێ بهرگریێ ژ خوه و ئاخا كوردستانێ كهن، یان ههر چو نهبیت ب كێماسی ههما دێ دهنگێ مه گههیننه جڤاكێ دهولی كو زویتر د هاوارا گهلێ ستهملێكری كهن. پێنهڤێت ئهڤ هزره د ناڤ ئهجیندهیێن سهرۆكاتیا حوكمهتا ههرێما كوردستانێ دا ههیه، گرۆڤه ژی ئهو بهرێ بنیاتێ مهزنترین كونسلخانهیا ئهمریكی ل ههولێرێ بوو یێ بهری چهندهكا نه یا دوور هاتیه دانان بۆ پتر كومكرنا پهیوهندیان ل گهل بههرا شێری ل سهر ئاستێ جیهانێ..
ئەڤرۆ نیوز، رەزوان رۆژبەیانی:
ھاتنوچوونا قەزا بەردەڕەش ڕاگەھاند د ڕوودانەکا ھاتن و چوونێ دا ل سەر رێیا گشتی یا د ناڤبەرا ناحیا روڤیا و پرا حوسێنیێ کەسەکى گيانێ خوە ژ دەست دا.
کۆمیسەر حازم محەمەد ژ ڕاگەھاندنا ھاتنوچوونا قەزا بەردەڕەش بۆ ئەڤرۆ نیوز ڕاگەھاند ئەڤرۆ دەمژمێر 5:00ى سپێدێ رێکەفتێ 25-7-2018 د ڕوودانەکا ھاتنوچوونێ دا ل سەر رێیا گشتی یا د ناڤبەرا ناحیا روڤیا و پرا حوسێنیێ دا ل نزیک گوندێ سیگردک دو ترۆمبێلان لێکدا د ئەنجام دا کەسەکى ب ناڤێ عادل سهليم گيانێ خوه ژ دهست دا و شوفێر ژى ب ناڤێ زريان مهحمود يێ برينداره.
ئهڤرۆ نيوز:
ئیرۆ چارشهمبێ پرۆسهیا دادگههكرنا ههڤسهرۆكێ بهرێ یێ پارتیا دهمۆكراتیكا گهلان (ههدهپه) سهلاههدینن دهیمرتاش دیسان بهردهوام دكهت.
ل گۆر مهدیایا تركیێ, پرۆسهیا دادگههكرنا دهمیرتاش ژ ئالیێ 19همین دادگهها جهزایێن گران یا ئەنقهرێ ل سینجانێ برێڤه دچه و ب تۆهمهتا “برێڤهبرنا رێخستنا تهرۆریستی” داخوازا 142 سال زیندانكرنا دهمیرتاش تێ كرن.
د روونشتنا داوی یا دادگههێ ده دهمیرتاش ل سهر ڤێ دۆسیایێ پاراستنا خوه پێشكێش كر و گۆت: “ئهز قهت نهبوومه رێڤهبهرێ پهكهكێ, قهت من فهرمان ژ كهسی وهرنهگرتیه و كهسی ژی فهرمان نهدایه من.”
پارێزهرێن دهمیرتاش، بۆ روونشتنا ئیرۆ یا دادگههێ ل سهر ڤێ دۆسیایێ 22 داخواز پێشكێشی دهستهیا دادگههێ كرنه, ژ وان ئامادهبوون و وهرگرتنا ئاخافتنا سهرۆكوهزیرێ بهرێ یێ تركیێ ئهحمهد داود ئۆغلئ و راوێژكارێ میتێ هاكان فیدان، وهزیرێ بهرێ یێ ناڤخوه ئەفكان ئالا، جیگرێ بهرێ یێ سهرۆكوهزیر یالچن ئاكدۆگان و پارلامهنتهرێن ههدهپێ سڕهیا سورهییا ئوندهر و سهلما ئیرماك
ئهڤرۆ نيوز، فاتما مزوورى:
ب مهرهما بهرسينگگرتنا بازاڕێ رهش، بانكا ناڤهندیا ئیرانێ ناڤێ وان كۆمپانیا بهڵاڤ كرن یێن كو ب بهایێن فهرمی كهلوپهلان هاورده دكهن.
ب گۆرهيی راگههاندنهكا بانكا ناڤهندیا ئیرانێ، هزار و 802 كۆمپانى ب وان بهایێن دراڤان كهلوپهلان هاورده دكهن یێن كو ژ لايێ دهولهتێ ڤه هاتیه دیار كرن.
ئهڤ لیسته پشتی نهرازیبوونا كاسبكارێن تههرانێ و ههروهسا پرۆتستۆكرنا بهایێ دراڤان و كێشا ئابوورى ل وی وهلاتی دهێت كو هاتینه بهڵاڤ كرن.
هاوردهكرنا كهلوپهلان ژ لايێ وان كۆمپانیایان ڤه، ب گۆرهيی بهایێن دراڤێ جێگیر و ساخكرن د بازاران دا ل گۆرهی بهایێ دراڤێن بازارێ رهشه.
كارڤهدانێن وهلاتیێن وی وهلاتی ل پهيی خوه ئيناینه. مهرهم ژ وێ لیستا كو ئهڤرۆ هاتیه بهڵاڤ كرن ئهوه، رێگری ل وان مفايێن نه ئاسايی بهێته كرن كو ل رێیا بهایێن دراڤی دهێته ب دهست خستن.
ئەڤرۆ نیوز، فاتما مزووری:
سترانبێژا کورد ھۆزان جانێ ل باژێرێ ئەردنە یێ تورکیا ژ بەر نڤیسینەکا د تۆڕا جڤاکی یا فەیسبۆکی دا ھاتە دەستەسەرکرن.
سایدا ئینانج کو د ناڤ کوردان دا وەکو ھۆنەرمەند ھۆزان جانێ دھێتە نیاسین ل باێروکێ ئەنەزێ یێ سەر ب ئەدرنەڤە ژ لایێ پۆلیسێن دژی تیرۆرێ ھاتە دەستەسەرکرن.
پۆلیسێن دژی تیرۆرا تورکیا ب تۆمەتا وێ چەندێ کو ل سەر سۆسیال میدیایێ بانگەشە بۆ پەکەکێ کریە ئەڤ ھۆنەرمەندە دەستەسەرکر.
پشتی پۆلیسێن ئەدرنە ڤەکۆلین ل گەل کری بۆ دادگەھێ ھاتە ڤەگوھاستن.
ھۆزان جانێ خەلکا باژێرێ ئەرزەرۆم یێ باکوورێ کوردستانێ یە. ئاکنجیا وەلاتێ ئەلمانیایە و ژبۆ پشتەڤانیا ھەدەپێ ھاتبوو باکوورێ کوردستانێ.
ئهڤرۆ نيوز، فاتما مزوورى:
هێزێن سوریا دهمۆكرات كو ئهمهریكا پشتگیریا وان دكه و باژارێ رهقه دبن كۆنترۆلا وان دایه بۆ دهمێ سێ رۆژان قهدهغهیا هاتوچویێ و بارێ نهئاسایی ل وی باژاری راگههاند ژبهر كو چهكدارێن داعشێ هاتنه ناڤا باژێر و دخوازن ئێرشێن چهكداری ئهنجام بدهن.
د داخویانیهكێ ده هێزێن سوریا دهمۆكرات قهدهغهیا هاتن و چون و بارێ نهئاسایی ل باژارێ رهقه راگههاند ژبۆ پێش گرتن ژ ههرئێرشهكه داعشێ.
ئاماژه ب وێ یهكێ ژی كر كو دهستگههێن ههوالگهریێن وان زانیاری ب وان دانه كو ههژمارهك ژ چهكدارێن داعش هاتنه ناڤا باژێرێ رهقه ب مهرهما تێكدانا رهوشا ئهمنی و دخوازن ئێرشن چهكداری ئهنجام بدهن. بریارا قهدهغهیا هاتن و چونێ ل ئیرۆ یهكشهمبیێ دهست پێ دكهت و ههتا سێ رۆژان بهردهوام دبیت.
ئهڤرۆ نيوز، فاتما مزوورى:
شهڤا دهربازبوویی ل باژارێ پیرانشار ل رۆژههلاتێ كوردستانێ شهرهكه گران دناڤبهرا پێشمهرگههێن حیزبا دهمۆكراتا كوردستانا ئیرانێ و سوپایێ پاسدارێن ئیرانێ چێبوو.
فهرماندههێ هێزێن پێشمهرگههێ كوردستانێ كو سهر ب حیزبا دهمۆكراتا كوردستانا ئیرانێ یه داخویانیهك بهلاڤكر، د داخویانیێ ده هاتیه، شهڤا دهرباسبوویی د درێژاهییا كارو چالاكی و برێڤهبرنا ئهركێن هێزێن پێشمهرگههێن كوردستانێ كو مژولی جیبجی كرنا ئهركێ خۆه بوون، ل چیایێن پشت زێوه و لاجانا كهڤن یا سهر ب پیرانشارێ ژبال هێزێن كۆمارا ئیسلامی یا ئیرانێ دكهڤنه بهر دهسترێژا گۆلهیان و شهرو پهڤچونێن گران چێبوون.
ههر د داخویانیێ ده، هاتیه، پێشمهرگهههكێ حیزبا حهدكا بناڤێ سامان حهسهنپور، ل ڤی باژاری شههیدبووه و ههژمارهك ژ هێزێن سوپایێ پاسدارێن ئیرانێ ژی هاتنه كوشتن و برینداركرن.
![37798944_2137479846536139_803926751490080768_n [Desktop Resolution]](http://evronews.net/ku/wp-content/uploads/2018/07/37798944_2137479846536139_803926751490080768_n-Desktop-Resolution.jpg)
![37812946_2137480613202729_3939585136240099328_n [Desktop Resolution]](http://evronews.net/ku/wp-content/uploads/2018/07/37812946_2137480613202729_3939585136240099328_n-Desktop-Resolution.jpg)
![37832970_2137480563202734_5009520841826762752_n [Desktop Resolution]](http://evronews.net/ku/wp-content/uploads/2018/07/37832970_2137480563202734_5009520841826762752_n-Desktop-Resolution.jpg)
![37838795_2137480636536060_830249506535636992_n [Desktop Resolution]](http://evronews.net/ku/wp-content/uploads/2018/07/37838795_2137480636536060_830249506535636992_n-Desktop-Resolution.jpg)
نيشاندان