دەراڤا كەلەكێن وەرگەڕیایی
رەمەزان زەكەریا
پشتی چەند سالێن ژئێك دووربوونێ و غەریبییێ كو ناڤبەرا وان دا دیتن وەكی چیایەكێ بلند لێهاتبوو، ل بهارەكا ب باران كو مژێ بنێ چیا گرتبوو، ئاڤێن رووباران بلند ببوون، غەریبییێ هزرێن چیاڤانی تێكدابوون بۆ دیتنا شلێرێ، شەڤ و رۆژێن وی ببوونە ئێك، هەر رۆژ سپێدەهیا ب لێدان و گوهداریكرنا ئاوازەكا بلویلێ چیاڤانی پەزێ خۆ ل كۆتانێ دەردئێخست و بەرە ب چەراندنێ ڤە دبرە ژ دەرڤەی گوندی و چ كەڤر نەمابوون ناڤێ شلێرێ ل سەر نەنڤیسیت و غەریبیا خۆ پێ كێم نەكەت و دەردە دلێ خۆ ب ئاوازەكا غەریب دەرنەبڕیت، هەموو گوندیان ژی دزانی كو چیاڤان ئەڤیندارێ شلێرێ یە؛ ژبەركو هەمووان دەوسا وی دیت كو ناڤێ شلێرێ نڤیسیە ل سەر دار و بەرێن چیایی.
رۆژ هاتن و چوون، بەلێ غەریبییێ خەمێن چیاڤانی كێم نەكرن، داڤێن سپی سەر و رهێن وی وەك كەڤی یێن بەفرێن زۆزانا سپی كرن، هەموو هزر و بیرێن وی ئەو بوون شلێرا خۆ بینیتەڤە پشتی كو ئەو ژئێك دووركەفتین، شلێر چاڤەرێ دیتنا چیاڤانی و شكاندنا سنوورێن دەستكرد بوو كو جارەكادی ل گەل كەرێ پەزی ئەو پیاسەكا ناڤ سروشتی و لێڤێن رووباری بكەن، هەردو پێكڤە خەمێن خۆ ب ئاڤێ دا بەردەن، ژیانەكا نوو دەست پێ بكەن، وەك هاتنا بهارەكا نوو دووماهییێ ب پاییزا دووری ئێك بینن. شلێر چاڤەرێ چیاڤانی بوو ل ناڤ زۆزانێن تژی رەنگێن گولا، بەلێ خۆ بێهنەكێ ژی نەشیا هەدارا خۆ بێ چیاڤانی بینیت و دیمەنەك ژی نەشیا چاڤێن وێ تێر بكەت، ئەو ل دەرمانێ خۆ دگەڕیا كو چیاڤان بوو.
د ناڤبەرا وان دا جهەك هەبوو دگۆتێ دەراڤا كەلەكێن وەرگەڕیایی كو ئێكانە رێكا دەربازبوونێ بوو، هەر كەسێ خۆ ل وێ دەراڤێ دابایە كەلەكا وی وەردگەڕیا و ب ئاڤێ دا دچوو، تایبەت ل وەرزێ بهارێ كو ئاڤ زۆر دبوو و دەربازبوون و ڤەپەرین ل رووباری ب ساناهی نەبوو، تایبەت كو كەسەك ب تنێ ل سەر كەلەكێ بایە.
ئێكانە رێكا گەهشتنا چیاڤانی ب شلێرێ ئەو دەراڤ بوو، كەلەك ب رێز ل بەر لێڤا رووباری هەبوون، بەلێ كەلەكڤان نەبوون كو كەسەكێ دەرباز بكەن، ئاستێ ئاڤێ گەلەك یێ بلند و مەترسیدار بوو، ئاڤ شێلی ببوو، تەم و مژێ بنارا چیا گرت بوو، پارچەیێن داری یێن گەلەك كەلەكا ب سەر ئاڤێ كەفت بوون كو نەشیا بوون دەربازببن؛ كەفت بوونە د ناڤ گەڕێن ئاڤێ دا.
شلێر ل سەر كەپرەكا بلند راوەستابوو، كراسێ وێ یێ گولگولی بای لێدا، جارا ژی پرچا وێ دئێخستە لسەر سەر و چاڤێن وێ، ترسەك د چاڤێن وێ دا هەبوو، دزانی ئەگەر چیاڤان خۆ ل دەراڤێ بدەت دێ كەلەكا وی وەرگەڕیێت و بۆ هەتا هەتایێ ژئێك دووركەڤن، ب دەنگەكێ ب ترس هەوار كر: «چیاڤان ب زڤڕەڤە، نەهێ ئەڤ دەراڤە نوكە نە رێكا دەربازبوونێ یە دێ تە خەندقینیت». بەلێ چیاڤان كو ب بێهنا شلێرێ مەست ببوو، نەدشییا ڤەگەڕێت وی دزانی كو ئەڤرۆ رۆژا گەهشتنێ یە ب شلێرێ، ئەگەر زڤڕیتەڤە خۆ ل دەراڤێ نەدەت دێ د دناڤ دەردێ غەریبییێ دا مریت، خۆ لێكدا و كەلەكا خۆ ل دارێ ڤەكر و ئێنا بەراهیكا خۆ دابچیتە سەر بۆ دەربازبوونێ.
دەمێ چیاڤانی پێ یێن خۆ داناینە سەر كەلەكێ دارێن وێ تەڕ بوون و كەلەك ل بن پێ چیاڤانی لڤی و نێزیك بوو وەرگەڕێت، شلێرێ دیمەن ددیتن، داكو چیاڤانی نەترسینیت نەشییا دەنگێ خۆ بلند بكەت، چاڤێن وێ تژی رۆندك بوون، لاڤا كرن كو چیاڤانێ وێ ب سەلامەتی دەرباز ببیت. چیاڤانی بۆ گەهشتنا شلێرێ مرن هەلبژارت دا بگەهیتە ئالییێ دی یێ دەراڤێ و ب كەلەكا خۆ قەتێن كەلەكێن شكەستی بازێن خۆ ب هێز تر لێكرن هەتا كو ل وێ ئاڤا سار دەربازبوویی.. چاڤێن وی ل سەر رەنگێ كراسێ شلێرێ بوون، ئەو دەراڤا ب مەترسی ببوو گۆڕەپانا گەهشتنا دو دلا.
د دەمەكی دا شلێر د ترسییا چیاڤان ب ئاڤێ دا بچیت، بەلێ دووماهی هێز دا خۆ بازەك هاڤێتە سەر بەرەكێ مەزن ل رەخێ زۆزانا دەستێ وی گەهشتە قەتێ دار بیوكەكێ، شلێر ب لەز بەرەڤ لێڤا دەراڤێ هاتە خار و دەستێ وی گرت ب هەموو هێزا خۆ ڕاكێشا ئالییێ خۆ ل سەر خیزی و دەستێ خۆ دانا بن سەرێ وی. بێهنا وی یا تەنگ بوو جلكێن وی پارچە دارێن كەلەكان و كەفا سپی یا رووباری پێ ڤە مابوو، شلێرێ ب گری ڤە گۆتێ: «تە بۆچی گیانێ خۆ ئێخستە د مەترسیێ دا… چیاڤان».
چیاڤانی ب دەنگەكێ هێدی و ب باوەری ڤە چاڤێن خۆ ڤەكرن و گۆت: «شلێر دەراڤا كەلەكێن وەرگەڕیایی بۆ وێ چەندێ یە زیرەك و ترسنۆكا ژێك جودا بكەت، هەر كەسێ حەز ژ زۆزان و شلێرا بكەت دڤێت فێری مەلەڤانییێ د ناڤ دەراڤێن دوژار دا ببیت، ئەز نەهاتیمە تە ببینم… هاتیمە بێژمە تە كو چ دەراڤ نەشێن ناڤبەرا مە دا بگرن».
