هەڤكارییا بازرگانی د ناڤبەرا ئەمریكا و هەرێما كوردستانێ دا
سندس سالح سلێڤانەی
د ڤان سالێن دوماهیێ دا، پەیوەندیێن د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و ویلایەتێن ئێكگرتی یێن ئەمریكا (USA) د قووناغەكا نوی و گرنگ دا دەرباز بووینە. گەلەك ب ئاشكرایی دیارە كو ئەمریكا ب تنێ وەك هەڤكارەكێ ئەمنی یان لەشكری ل هەرێمێ ناگریت، بەلكو وەك هەڤكارەكێ ستراتیژی یێ بازرگانی ژی دبینیت. ئەڤ پەیوەندییە ل سەر بنەمایێ بەرژەوەندیێن هەڤپشك و پێشكەفتنا ئابووری هاتینە دارێشتن، كو د بەرژەوەندیا هەر دو ئالیان دایە.
ڕۆلێ ئەمریكا ل هەرێما كوردستانێ د وارێ بازرگانی و ئابووری دا گەلەكێ كاریگەرە. كۆمپانیا ئەمریكی ل هەرێمێ ب تایبەت ل كەرتێن پەتڕۆلێ، غازێ، دیسا ل كەرتێ چاندنێ و تەكنۆلۆژیایێ دا پشكدارن. ئەڤە ژی دێ بێژیت كو باوەریەكا مەزن د ناڤبەرا هەرێمێ و ئەمریكا دا هەیە، چونكی هاتنا كۆمپانیێن مەزنێن ئەمریكی بۆ هەرێمێ، دەرگەهێ ڤەدكەت بۆ هندێ كو وەبەرهێنەرێن دی یێن ناڤنەتەوەیی ژی بێنە كوردستانێ.
د ڤی وارێ دا، دڤێت ئەم بێژین كو گرێبەستێن بازرگانی یێن د ناڤبەرا هەر دو ئالیان دا، نە ب تنێ ژ بۆ داهاتی نە، بەلكو د چارەسەركرنا هندەك ئاریشێن ئابووری ژی دا ڕۆلەكێ مەزن دبینن. بۆ نموونە، ل كەرتێ پەتڕۆلێ، كۆمپانیێن ئەمریكی د ڕاهێنان و پێشكێشكرنا تەكنۆلۆژیایا نوی دا ڕۆلەكێ بنەڕەتی دبینن، كو ئەڤە ژی دێ هێلیت ئابووریا هەرێمێ د ئاستەكێ بلندتر دا بمینیت.
هەروەسا، ئەمریكا ب رێیا دامەزراوەیێن خۆ یێن وەكی (USAID)، ڕۆلەكێ گەلەكێ باش د وارێ پشكدارییا ل گەل كەرتی تایبەت ل هەرێمێ دبینیت. ئەڤە ب رێیا پشتەڤانیكرنا كارێن بچووك و داهێنەرێن گەنجێن كورد دبیت، كو ئەڤە ژی دێ داهاتەكێ نوی بۆ ئابووریا هەرێمێ پەیدا كەت. گرێبەستێن بازرگانی ل ڤێرێ ب تنێ نە گرێبەستێن كڕین و فرۆتنێ نە، بەلكو گرێبەستێن ڤەگوهاستنا ئەزموونێ و زانستێ ژی نە.
ژ ئالیەكێ دی ڤە، هەرێما كوردستانێ د ناڤ ئیراقێ دا و ب گشتی ل دەڤەرێ، ب جهەكێ ستراتیژی و گرنگ داهێتە دیتن. ئەمریكا دێ ل سەر ڤێ چەندێ كار كەت كو هەرێمێ وەك جهەكێ ئارام بۆ وەبەرهێنانێ بهێلیت. ئەڤ هەڤكارییە ل گەل ئەمریكا، هەرێمێ دكەتە ئێك ژ وان جهێن كو داهات و ئابووریا وێ دێ پتر بهێزكەڤیت.
د ئەنجام دا، دڤێت ئەم بێژین كو پەیوەندییا بازرگانی د ناڤبەرا ئەمریكا و هەرێما كوردستانێ دا، پەیوەندیەكا دۆمدرێژ و یا بنەڕەتییە. ئەگەر هەرێم بشێت پتر ڤان گرێبەستان برێڤەببەت و ب باشی مفای ژ ئەزموونا كۆمپانیێن ئەمریكی وەرگریت، ئەڤە دێ هەرێمێ د وارێ ئابووری دا بگەهینیتە ئاستەكێ گەلەكێ بلند. ئەمریكا دێ هەر مینیت وەك هەڤكارەكێ سەرەكی د ئاڤاكرنا ئابوورییا كوردستانەكا بهێز و پێشكەفتی دا.
ئەڤجا د ڤی بیاڤی دا گەلەك ژێدەرێن میدیایی ئاشكراكرینە كو سەرەدانا تۆم باراك یا ڤێ داویێ ئەو هەمی رێككەفتنێن گرێبەستێن جەنابێ سەرۆك وەزیرێن حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ئیناینە زمان ل گەل حوكمەتا نوو یا ئیراقێ كو بەرییا دەمی حوكمەتا ئیراقێ ب هەماهەنگی ل گەل ئەجیندایێن هندەك وەلاتێن دی ئالۆز دكرن، لێ پشتی كو دەستێ ئەمریكا پتر بالا بووی ئێدی، ئەو بزاڤێن هەنێ ب ئەرێنی رۆناهیێ بینن.
