ل 16ی تەباخێ ڕێكخستنا پارتی چاوا ل دەڤەرا زاخۆ ڤەژەن كر؟
رەمەزان دەشتمری/زاخۆ
دەمێ پارتی دیموكراتی كوردستانی ل ڕۆژا 16ی تەباخا سالا 1946ی ل باژێڕێ بەغدا ئێكەم گۆنكرەیێ دامەزراندنێ هاتی بەستن، ل ئەوی دەمی هێلێن ڕیكخستنا نهێنی یا پارتی دیموكراتی كوردستان ل دەڤەرێ بەلاڤەبین و دەست ب كار و چالاكیێن پارتی ل ناڤ جەماوەرێ دەڤەرێ هاتەكرن. ل دوماهیا هەیڤا ئیلۆنا سالا 1948 هێلێن ڕیكخستنا پارتی گەهشتە دەڤەرا زاخۆ. هەر ل ئەوی دەمی كادرێن چەلەنگ یێن پارتی سەرەدانا ئەوان گوندێن دەڤەرێ كرن ب مەرەما گەهاندنا پەیاما ڕێكخستنا پارتی و خەلكێ دەڤەرێ د ناڤ ڕێزێن پارتی دیموكراتی كوردستان بێن ڕیكخستن و هەستا نەتەوەیی و نیشتمانی ل دەف تاكە كەسێ كورد موكوم بكەت. هەر ل پاییزا سالا 1948 كادرێن پارتی سەرەدانا گوندێ دەشتمرێ كرن ب مەرەما گەهاندنا پەیاما پارتی و خەلكێ گوندی د ناڤ ڕێزێن ئەڤێ پارتا پێشەنگ دا بێنە ڕێكخستن. دەمێ كادرێن پارتی سەرەدان بۆ گوندێ دەشتمری ئیناین و ل مالا مستەفا ئەحمەد دەشتمری بین و مێهڤان و خەلكێ گوندێ ژی خێرهاتن ب كادرێن پارتی كرن و ل ئەوی دەمی وەكی مزگینیەكا خوەشیێ بۆ خەلكێ گوندی ل گەل خوە ئینابوون. دەمێ كادرێن پارتی خۆدێ ژێ ڕازی مەلا تەها و مەلا سالح دەست ب كۆمبوونێ ل گەل خەلكێ گوندێن كرین و بەحسێ پارتی و پەیرەو و پرۆگرام و بەرنامەیێ پارتی ژلایێ سیاسی و جڤاكی و ئابووری و نیشتمانپەروەری كرین، خەلكێ گوندێ دەشتمرێ پڕانییا گوندیان ناڤێن خوە تۆماركرن و هاتن د ناڤ ڕێزێن پارتی دیموكراتی كوردستان دا ڕێكخستن و بوونە ئەندامێن ئەڤێ پارتا پێشەنگ. ئەو كەسێن ژ خەلكێ گوندێ دەشتمرێ ل ئەوی دەمێ بۆ ناڤ ڕێزێن پارتی دا هاتین وەرگرتن و بوونە ئەندامێن پارتی ئەڤە بوون: مستەفا ئەحمەد مستەفا، هەمزە ئیسماعیل، ئیبراهیم ئەحمەد، عەمەر ئەحمەد، خالد بێریانی، سەبڕیێ كەسەری، حسێن مستەفا ئەحمەد، ئیسماعیل حەمزە، ئەحمەد موستەفا، یونس حەمزە. ئەڤە وەكو شانەیەكا پارتی ل گوندێ دەشمترێ هاتن د ناڤ ڕێزێن پارتی دا و هەیڤانە كادرێن پارتی دا سەرەدانا گوندێ دەشتمرێ دكرن و ل مالا مستەفا ئەحمەد دەست ب كۆمبوونا نهێنی یا ڕیكخستنێ كرن و بارێ سیاسی و ئابووری و كاودانێن ئەوی سەردەمی بۆ خەلكێ گوندێ شرۆڤەكرن. پشتی كۆمبوون ب دوماهیك هاتبا و دەرگەهێ پرسیار و پێشنیاران بۆ ئامادەبوویان دهاتە ڤەكرن و بەرسڤ ل سەر هەمی ئەوان پرسیارێن ژ لایێ گوندیان ڤە دهاتەدان و هەر ئەندامەكی پارتی ب دەستێن خوە دا گۆژمێ (دەرهەم)ەكێ ئانكو پێنجی فلسان وەكو ئابوونە ڕادەستی كادرێ پارتی كەت و ئیشارەت ل بەرناڤێ وی بۆ ئەداكرنا ئابۆنێ ل بەرابەری ناڤێ وی دهاتكرن. ب ئەڤی شێوەیی ڕێكخستنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل هەمی دەڤەرا زاخۆ بەلاڤەبوون و پرانیا خەلكێ گوندان ب دل و گیان و جان د نافڤ ڕێزێن پارتی دا هاتن ڕێكخستن. ئەو كادرێن چەلەنگ یێن پارتی ل ناڤ ئەوان كاودانێن سەخت و دژوار دا شیان پەیاما پارتی ب دلسۆزانە بۆ خەلكێ دەڤەرا زاخۆ بگەهینن. ئەو بوو ل دەمێ شۆڕشا 11ی ئیلۆنا سالا 1961 پەربابووی و پاژێرێ زاخۆ هاتی ڕزگاركرن. ل ئەوی دەمی ئەندامێن پارتی دیموكراتی كوردستان ل هەمی گوندێن دەڤەرا زاخۆ ئەوێن چەك هەین و گەلەك ژ ئەوان ئەندامێن پارتی ئەوێن بێ چەك ڕابوون سەرخوە و پشكداری د شۆرشا ئیلۆنێ دا كرن پشتی شۆرشا ئیلۆنێ بەردەوامی پێ هاتی دان ئەو ئەندامێن پارتی ئەوێن چەكدار وەك قۆل بوون پێشمەرگە و دەست ب خەباتا چەكداری كرن و هەر وەسا ئەو ئەندامێن ڕیكخسیێن پارتی ئەڤێن بێ چەك وەك ئەندام و هاریكاری و پشتەڤانیا شۆڕشێ ژ هەمی لایان ڤە خزمەتا شۆڕشێ كرن. ل بیرەوەریا هەشتێ سالیا دامەزراندنا پارتی دیموكراتی كوردستان ڕێز و سلاڤ بۆ ئەندام و كادرێن پارتی ئەوێن ل ئەوی سەردەمی خزمەتا پارتی و شۆرشێ كرین و نەمری بۆ شەهیدان و سەركاروانێ نەمران مستەفا بارزانی و كاك ئیدریسێ هەردەم ساخ بن.