NO IORG
Authors Posts by Naci Badel

Naci Badel

8007 POSTS 0 COMMENTS

28

لەزگین جوقی

به‌ربژاره‌كا پارتی دیموكراتی كوردستان ئاماژه‌ بۆ وێ كر، پارتی داكۆكیكه‌رێ راسته‌قینه‌ یێ خه‌لكێ ئێزدی بوویه‌ و د ڤان هه‌ڵبژارتنان ژی دا دێ سه‌ركه‌فتنه‌كا مه‌زن ب ده‌ستڤه‌ ئینین و گۆت: ”پارتی داكۆكیكه‌ر و پشته‌ڤانێ ئێزدییان بوویه‌، له‌ورا د هه‌می هه‌ڵبژارتناندا پارتی زۆرترین په‌رله‌مانتار ل سنوورێ شێخان و شنگال هه‌بووینه‌ و زۆرترین ده‌نگ ژی دناڤ ئێزدییان ب ده‌ستڤه‌ئینایه‌.“

ژیان فه‌قیر جوندی، به‌ربژێرا ژماره‌ ١٧ لسه‌ر لیستا ٢٧٥ یا پارتی دیموكراتی كوردستان گۆت: «چاڤه‌رێ دكه‌ین ڤێ جارێ سه‌ركه‌فتنا مه‌زن یا پارتی دێ هێته‌ ڕاگه‌هاندن ل ده‌ڤه‌رێن ئێزدیان ب تایبه‌ت قه‌زا شێخان. هه‌ر نوكه‌ خه‌لكێ شێخان و ئاواره‌ ب ‌جۆش و خرۆش پشته‌ڤانیا مه‌زن بۆ لیستا پارتی دیموكراتی كوردستان دكه‌ن، له‌ورا بۆ ڤێ هه‌ڵبژارتنێ هیچ لیسته‌كێ ب هه‌ڤركێ پارتی نزانین دێ پارتی ئێكه‌م بیت.
ئه‌و ژی به‌رچاڤكر: ”پارتی داكۆكیكه‌ر و پشته‌ڤانێ ئێزدییان بوویه‌، له‌ورا د هه‌می هه‌ڵبژارتناندا پارتی زۆرترین په‌رله‌مانتار ل سنوورێ شێخان و شنگال هه‌بووینه‌ و زۆرترین ده‌نگ ژی دناڤ ئێزدییان ب ده‌ستڤه‌ئینایه‌.“
به‌ربژارا پارتی ته‌كه‌ست ژی كر: ”سه‌ركه‌فتنا مه‌زن یا پارتی ڤێجارێ ل ده‌ڤه‌رێن ئێزدیان دێ كه‌ینه‌ دیاری بۆ سه‌رۆك بارزانی، پارتی دێ ل هه‌می ده‌ڤه‌ران ژی بیته‌ هێزا ئێكێ و ب پشته‌ڤانیا جه‌ماوه‌رێ كوردستانێ، ڤێ جارێ دێ پارتی زۆرترین ده‌نگان ده‌ستڤه‌ ئینت و ژبلی وێ چه‌ندێ ژی دێ ل به‌غدا شه‌ڕی بۆ بده‌ستڤه‌ئێنانا مافێن خه‌لكێ خۆ كه‌ین“.

5

ب پشكدارییا هەردو یاریزانێن پارێزگەها دهۆكێ‌ وەهبی سلێمان و سەربەست عەبدوللا، هەلبژارتیێ‌ ئیراقێ‌ ل سەر ئاستێ‌ پێشكەڤتیان میدالییا زیڤی یا عەرەبی ب دەستڤە ئینان، پشتی شیایین بۆ بەریكانەیا 145كم ڕێزا دویێ‌ بهێن، ئەوا هەلبژارتیێ‌ ئیمارات ڕێزا ئێكێ‌ هاتی و هەلبژارتیێ‌ ئوردن ڕێزا سێیێ‌ هاتی، د هەڤڕكیێن قارەمانییا عەرەبی یا پایسكلان دا ئەوا دوهی ب فەرمی ل باژێرێ‌ سلێمانیێ‌ ب دووماهی هاتی.
وەهبی سلێمان یاریزانێ‌ پارێزگەهێ‌ و سەركەڤتیێ‌ قارەمانیێ‌ بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ گۆت: پێخوەشحالم ب هەڤكارییا هەڤالێن خوە یێن هەلبژارتیێ‌ ئیراقێ‌ شیاین دەستكەڤتەكێ‌ ژ هەژی بۆ ئیراقێ‌ و یێ‌ كەسۆكی ب دەستڤە بینن و ئەڤە دەستكەڤتە، ئەڤە ژی ڤەڕێژەیا زەحمەتا چەندین سالانە و شیان بو جارا ئێكی ل سەر درێژترین بەریكانە كو 145 كم دەرباز بكەین، پیرۆزبیت ل هەموو هەڤالێن من، پێنەڤێت كەیفخوەشین كو دناڤا ڕێزێن هەلبژارتیێ‌ ئیراقێ‌ دا پێنچ یاریزانێن پارێزگەها دهۆكێ‌ دگەل ڕاهێنەرێ‌ مە یێ‌ خودان شیان تارق سەعید ڕاهێنەرێ‌ یانەیا دهۆك و هەلبژارتیێ‌ ئۆلمپیێ‌ ئیراقێ‌.
هەروەسان ناڤهاتی گۆت: هەڤڕكیێن ڤێ‌ قارەمانیێ‌ ئێك ژ ب هێزترین بەریكانەیان بوو كو ل سەر ئاستێ‌ ئاسیا یاریزانێن قارەمان دناڤ دا هەبوون تایبەت یێن، ئیماراتی، ئوردنی و قەتەری، ل دیدارا پێشتر دا مە گۆت بوو دێ‌ بزاڤا كەین هەتا دووماهی چركە نا ڕاوەستیین شەڕی بۆ ڕێزێن پێشیێ‌ كەین، پێخوەشحالین ئەم گەهشیتنە ئارمانج و هیڤییا خوە.
بۆ زانین ل سەر ئاستێ‌ هەلبژارتیێ‌ لاوان ژ یانەیا دهۆكێ‌، ئاڤەند هشیار فەریق، یوسڤ جیهاد و عیسا عەلی، دو یاریزانێن دی خەلكێ‌ پارێزگەهێ‌ نە و یاریێ‌ بۆ یانەیێن دەرڤەیی پارێزگەهێ‌ دكەن ئەو ژی وەهبی سلیمان ژ یانەیا سیناعە یا بەغدایی بۆ ئۆلمپیێ‌ ئیراقێ‌ و سەربەست عەبدوللا ژ یانەیا كۆیە یا هەولێری بۆ ئاستێ‌ پێشكەڤتیان دێ‌ پشكداربن.

6

شاهۆ فەرید

د داخویانیەكێ دا عەلی حسێن سەرۆكێ فدراسیۆنا لەشجوانییا پارێزگەها دهۆكێ‌ بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ دیاركر: پشكداریا هەر چار هەلبژارتیێن دهۆك، هەولێر، سلێمانی و هەلەبچە قارەمانییا كوردستانێ‌ ل سەر ئاستێ‌ هەلبژارتیێن پارێزگەهان بۆ ماوەیێ دو رۆژان ل ئیدارەیا سەربەخوەیا زاخۆ هاتبوو ئەنجامدان، ئەو یاریزانێن پشكدار ل سەر ئاستێ بۆدی یولدینك هەڤڕكی دكرن كو تێدا 40 یاریزانان پشكداری كربوو ل سەرانسەری هەرێما كوردستانێ، دەرئەنجامێ‌ وێ‌ هەلبژارتیێ هەولێرا پایتەخت رێزا ئێكێ هات ل دووڤ دا سلێمانیێ رێزا دویێ و دهۆك رێزا سێی و حەلەپچە رێزا چارێ ل دووڤ ئێك هاتن.
زێدەتر ناڤهاتی گۆت ژی: ئەگەرێ ئەنجامێن لاواز یێن هەلبژارتیێ دهۆكێ‌ ژبەر خوەڤەكێشانا شەش یاریزان بوو، ژبەركو هندەك ڕاهێنەران رێك ل یاریزانێن خوە نەدا بهێنە د ناڤ هەڤڕكییان دا و ئەڤە ژی كارتیكرن ل سەر ئامادەبوو و ئەنجامێن تیما مە كر، ب مخابنی ڤە ئەوانا هیچ وەفایەك بۆ بەرامبەری پارێزگەهێ و ناڤێ باژێرێ‌ خوە نەبوویە، خیانەت ل هەلبژارتیێ مە هاتەكرن ژلایێ ڕاهێنەران ڤە.
هەروەسان عەلی حسێن گۆت: هەرچەندە مە ل پارێزگەها دهۆكێ‌ باشترین یاریزانێن هەیین ل سەر ئاستێ ئیراقێ و دەرڤە و خودان ناسناڤ و دەستكەڤتن، لێ بێ رێزی یا وان ڕاهێنەران و ڤەكێشانا یاریزانێن خوە د دەمەكێ‌ هەستیار و پێدڤی دا و رێگرتن و خوەڤەكێشان ژ هەلبژارتیێ‌ پارێزگەهێ‌ بۆ ئەگەر ئەو سەنگ و هێزا هەلبژارتیێ‌ دهۆكێ‌ د ڤێ‌ قارەمانیێ‌ ژ دەست بدەت و ئەنجامێ لاواز دەست مەڤە هاتن، بەری قارەمانیێ‌ گەشبینی هەبوو كو یاریزانێن مە دێ‌ بنە قارەمان و هەلبژارتیێ‌ دهۆكێ‌ یێن ئێكێ‌ بیت، لێ‌ مخابن ئەوا هاتییە كرن مێژوویەكا خرابە و نە جوان بوو دەرهەقێ‌ وەرزشا لەشجوانیێ‌ و هەلبژاتیێ‌ پارێزگەهێ‌ دا.

9

چاڤەڕێ‌ دهێتە كرن ئەڤرۆ ل دەمژمێر 10ێ‌ شەڤ هەلبژارتیێ‌ فوتبۆلا ئیراقێ‌ بەرانبەر تۆماركرنا دیرۆكێ‌ یە دەمێ‌ ل یاریگەها ئینما دبیتە مێڤانا هەلبژارتیێ‌ سعۆدیێ‌ د یارییەکا چارەنڤیس دا دەربازبوون بۆ مۆندیالا جیهانی 2026ێ‌.
هەردو هەلبژارتی د یاریێن خوە یێن ئێكێ‌ دا ب سەركەڤت بوون ل سەر هەلبژارتیێ‌ ئەندۆنیزیا ژ چارچووڤەیێ‌ قووناغا پاشكۆ یا كۆما ئێكێ‌ ئەو سێ‌ هەلبژارتی نە، سەركەڤتیێ‌ ڤێ‌ یاریێ‌ ئێكسەر دێ‌ دەربازبیتە مۆندیالێ‌، ئیراق پێدڤی ب سەركەڤتنێ‌ یە بۆ دەربازبوونێ‌، لێ‌ سعۆدییە سەركەڤتن و وەكهەڤی ژی هەبیت دێ‌ دەربازبیت ژبەركو گۆلێن وێ‌ پترن، لێ‌ خوسارەتییا ئیراقێ‌ دێ‌ دەربازكەتە یارییەكا دی یا ئێكلاكەر د پاشگۆیێ‌ كێشوەری دا.

9

عارف حیتۆ

سال.. داڤێن پرچا تە دخۆن
کێلیکێن خۆشیێ دالدە ددەن و
بویسەیێن نەپێشبینکری ل بەر ڤەددەن
ب کاسۆیی، حەزێن قەڕمتی پێ دشۆن
هەر نووچەیێ نەگەهشتییە خەریبییا من..
ل سەر تیکتۆکێ دجوون و ڤەدجوون.
سال د بێ رەحمن، بێ نیشان
دربێ خوە ددانن و ل سەرێ دیوانێ دڕوونن،
دبنە گۆچان
هەمی دیتنێن سەرڤەسەرڤە و ژ نشکاڤە،
دکەنە ئێشان
تم ڕووگەها کەسەرانە و دەرمانێ دەردێن بێ دەرمان
داخوازکریێن سەر سفرەکا وەریانێنە و دبنە ستران.
ئو د بەرڕا بیرییا تە دکەم..
پەیڤ وەک ستێران ل دۆر خامەیێ من هەلدپەڕن
تویرکێ عەشقێ پێ پڕ نابیت..
بیرەهی خوە ل شەڤەڕۆکان دجوحنینن
دارا خەریبیێ توڕ نابیت
ما چەند زەمەنێن دی دێ هەبن
ڕائێخ بن، ل بن پی یێن مە بن!
ئەڤە ئێکەمین نامەیا دوماهیێیە
بۆ تە ددانمە د کولەکێدا
داکو هەکو باران دباریت
گوڕگوڕا عەڤران لاڤژە بیت و برویسی،
مەشخەلەکێ ژ گوڕییا دلێ من ڤەدکەت و
بۆ تە دئینیت
بشکوڕینەک ژ پاشکەفتکریێ من ڤەببیت و
ل ڕاستا چاڤێن تە بسەکنیت
بسە.. تا پەرمویچکێن گڕنژینێ ب گولان وەردبن
دەرگەهێن هاتنێ ڤەدبن
داکو نەکو ئێک هزرکەت
ئەڤ سەمایا ل پێشوازییا کەنینا تە
تیرن ل دلێ تە پالە دبن
ئەز نە تیرڤانم، شڤانم
دەمێ بێری دهێنە بێرێ،
پەزێ من یێ بەلاڤەیە و بلوورا من ژی بەرزەیە
ژ شەرمادا خوە ڤەدشێرم
دستارێ هێجەتان دهێرم
لێ چ هێجەت نەشێن هەلچوونێ هاویشکەن
حەزێن بەردایی قاییشکەن
ئو (من)ەکێ (من) یا خوە دایە سالێن خرش
بهێلنە ل سەر هێلەک تەریب.

(١) غای : نیڤ نڤستی

9

سامی سەلیم

گەشتا دلێن وەریایی
ل وێ زارۆکینییا ئەم لێ نەژیایین
ژییێ مە سیهـ سالبوون
کەلەخێ خەونێن مە
ل سەر داربەستا هەژاریێ
تابلۆیەک تژی تراژیدی بوو.

ترس و برس
مشەختبوون و دەربەدەری
ڕەڤین و دەردەسەری
باجا گونەهەکا پیرۆز بوون.
بێدەنگبووین
بێدەنگبووین و
ل پشت دەرگەهێ بێدەنگییێ
گیانێن تژی ڤالاتی
د حەسرەتا بێبەهرییێ دا دخەندقین.

ل مەیدانا برسێ
یارییا مە
ڤێدانا گولییێن گەنمی بوو
هەناسەیێن مە
حەوینگەها تۆزێ
و دویکێلا گیفکان بوو
شەڤ
وێستگەها گازندەیێن لەشی بوو.

هێشتا.. و هێشتا..
چاڤەڕێبووین
چاڤەڕێبووین هەلاتنەک
ژییێ مە
ژ سالێن نەهامەتیان داقوتت
لێ، ئەڤرۆ
ژی بێ ناڤ و ڕەنگین
قوربانییێن هاوکێشەیەکا لەنگین.

7

رەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

2- 4

بەلێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ شیا خۆە ب گەهینت بۆ ئەوێ‌ دەڤەرێ‌ و كەربا دلێ‌ خۆە یا كیرهەگرتی دارشت ئەوب ڕابین ب سوتنا گوندێ‌ بێتاسێ‌ و گوندێ‌ بێزهێ‌ و گوندێ‌ دولا سوتن و وەكو كەلە پویرتە سەروەت و سامانێ‌ ئەڤی خەلكی بۆ خۆە برن. ئەوبی بارەگایێ‌ هێزا زاخۆ ل گەلیێ‌ ئەرمشتێ‌ ئاكنجی بی و جارەكادیتر ب هاریكاری و خوەڕاگڕیا و شیانێن خوە یێن نافخویی ئەڤ هەرسێ‌ گوندێن هاتین سوتن ئاڤاكرن و خەلكێ‌ وێ‌ لێ‌ ئاكنجی بین و دەست ب ژین و ژیارا خوە یا ئاسایی كرنەڤە. هەمی دەمان حكومەتا ئیراقێ‌ یا ئەوی سەردەمی ب چاڤێ‌ گومانێ‌ تەماشەیی ئەڤێ‌ دڤەرێ‌ دكرن ژبەركو بارەگایێ‌ هێزا زاخۆ ب سەركدایەتیا شەهیدێ‌ فەرماندە عیسا سوار ل دەڤەرێ‌ بی و هەروەسا زوربەیا خەلكێ‌ ئەڤێ‌ دەڤەرێ‌ پێشمەرگەهبین و هاریكاری و پشتەڤانیا شۆڕشێ‌ دكرن. هەر دیسان چەپەرێن پێشمەرگەیی ل سەرێ‌ چیایێ‌ سپێ‌ ل گركا ئاخین و قوم دەبابە و كوخێ‌ حەبش بین و دەربێن كوژەك ب دەستێن پێشمەرگەیی دادوەشاندنە هێزێن ئەسكەری یێن حكومەتا ئیراقێ‌ و نەدهێلان دوژمن ئاخا كوردستانێ‌ داگیر بكەت. ل سالا 1966ی فروكەیێن جەنگی یێن حكومەتا ئیراقێ‌ گوندێن دەڤەرێ‌ دەڤەرێ‌ بومبەبارانكرن و وەكی خودێ‌ ژێ‌ ڕازیێ‌ بابێ‌ من گوت: جارەكێ‌ ئەڤان فروكەیان رەمی ل بێدەرێن گوندی كرن وبێدەرێن دەخلێ‌ یێن گوندیا سوتن و كەسەك خەلكێ‌ گوندی ب ناڤێ‌ حەجی تەها محەمەد سەعدی برینداربی و دەستەك ئەوی سقەت كر. هەر وەسا ل هاڤینا یالا 1967ی بابێ‌ من ل سەر بێدەرێ‌ و گێرە ب دەوارا دكر و دوو فروكەیێن جەنگی ژ جورێ‌ مێگ بۆ دەڤەرێ‌ هاتن و و ل دور بێدەرێن گوندی زڤرین و گوت: من دەوار بەردان و ئەز چوم دشكفتەكێ‌ ڤە وخۆە هەشاردا و ئەڤان فروكەیان رەنی ل بێدەرێن قرشی كرن ل ئەوێ‌ سالێ‌ دەخل و دانێ‌ مە ژلایێ‌ فروكەیێن جەنگی یێن ئیراڤی ڤە هاتن سوتن. هەر وەسا ئەڤان فروكەیان جارەكادیتر ڕەمی ل گەلێ‌ گوندێ‌ دولا كر و كەسەك ب ناڤێ‌ خەلیل پەرو گویی خەلكێ‌ گوندێ‌ دولا هاتە شەهید كرن و هەر وەسا ئەڤان فروكەیان ڕەمی ل بنێ‌ گوندی كر و د ئەگەرێ‌ دا هاولاتی سالم غازی حسێن هات شەهیدكرن . هەر دیسان ل پایزا سالا 1968ی فروكەیێن حكومەتا ئیراقێ‌ ل ل تەشتا گوندێ‌ دولا بومبەبارانكر و دئەگەرێ‌ دا هاولاتیەك ژ خەلكێ‌ گوندێ‌ دولا ب ناڤێ‌ محەمەد رەشید موما هات شەهیدكرن. ل سالا 1969ی حكومەتا ئیراقێ‌ ب هەمی هێزا خۆە یا ئەسكەری و ئاسمانی دڤیا دەڤەرێ‌ كونترول بكەت و كوردستانێ‌ داگیر بكەت. بەلێ‌ ب هێز و شیان و زەند و باسكێن پێمەرگەیێن قەهرەمان و خوەڕاگرییا خەلكێ‌ دەڤەرێ‌ و هێزا بەرگیری مللی بەرسینگا هەمی پیلان و هێرشێن ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ یا ئەوی سەردەمی بگرن. ئەوبی ل سالا 1969ی فڕوكەیێن حكومەتا ئیراقێ‌ ئەڤێن ژجورێ‌ مێگ و سیخو ب چەكێ‌ ژ جورێ‌ قومبەلێن ناپال دەڤەرا بەرلێفێ‌ بومبەبارانكرن. وەكو زنجیرە ب دوو ژ ئەڤان ساروخێن ناپال ل بنێ‌ گوندێ‌ بێزهێ‌ دا و هەر وەسا دوو ساروخێن ناپال ل تەنشتا گوندێ‌ دولا دان و دوو ناپالێن دیتر ل ڕەخێ‌ گوندێ‌ ئەمشتێ‌ دان و ل جهێ‌ ئەڤان ساروخێن ناپال جهێ‌ لێ‌ كەفتین هەر دجهدا ئاڤ لێ‌ دەركەت و هەر وەسا هەتا نوكەژی جهێ‌ ئەڤان ناپالا ل تەنشتا گوندێ‌ دولا مایە ژبەركو جهێ‌ ئەڤ قونبەلێن ناپال لێ‌ كەتین هەتا پێنج مێتران هاتبی كولاان و جهێ‌ ئەوان ببی چال و ئاڤ لێ‌ دەركەتبی و هەتا نوكوژی هندەك ژ پارچە قەد و ساچمەیێن ئەڤان قومبەلان یێن ماین. ئەوبی ژ نەچاری حكومەتا ئیراقێ‌ ل بەیانا یازدەیی ئادارا سالا 1970ی دانپێدان ب مافێن ئوتونەمی بۆ كوردان كرن و ل ئەوان چوار سالێن دگوتنێ‌ موفاوەزان خەلكێ‌ دەڤەرێ‌ ب تەناهی و ئارامی و ل سەر گوندێن خوە ژین و ژیارا ڕۆژانە دەربازكرن. ئەوبی جارەكادیتر ناكوكی دناڤبەرا حكومەتا ئیراقێ‌ سەركردایەتیا شۆڕشا ئیلونێ‌ دا پەیدابین و حكومەتا ئیراقێ‌ هێزا خۆە یا ئەسكەری بۆ سەر دەڤەرێ‌ ئینان و پێشمەگەیی ژی بەرسینگا ئەڤێ‌ هێزا ئەسكەری گرت. خەلكێ‌ ئەڤان گوندێن ل دەور و بەرێن باژێرێ‌ زاخۆ و دەشتا دوبانێ‌ قەستا ناڤ ڕێزێن شۆڕشێ‌ كرن و مالێن خۆە ل ئەڤان گەلیێن گوندێ‌ دولا و گەلی گیانكا و گەلیێ‌ ئەرمشتێ‌ و ل بەر لێڤا ڕویبارێ‌ ئاڤا خابیری لێ‌ ئاكنجی بین. هەمی دەمان حكومەتا ئیراقێ‌ ب چەكێن توپێن دویرهاڤێژ و ب فروكەیان ئەڤ دەڤەرە توپبارن دكرن. بەلێ‌ خەلكێ‌ ئەڤێ‌ دەڤەرێ‌ ب هیمەت و خوەڕاگری و بەرخوەدانا پێشمەرگەیی شیان دناڤ هەمی ئەوان كاودانان دا خۆە ڕاگرن و خزمەتا پێشمەرگەیی بكەن. ئەوبی حكومتا ئیراقێ‌ ب چاڤەكی ب كەرب و كین تەماشەیی ئەڤێ‌ دەڤەرێ‌ دكر. ژبەركو ل ئەوی دەمی بارەگایێ‌ لیژنا ناوچا زاخۆ و بارەگایێ‌ هێزا زاخۆ ل گەلیێ‌ گوندێ‌ ئەرمشتێ‌ بی و هەر وەسا هێزین پێشمەرگەیێن قەهرەمان ل دەرگەهێ‌ گوندێ‌ و بێتاسێ‌ چەپەر ل بەرسینگا ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ دەیناتبین و نەدهێلان هێرشێن حكومەتا ئیراقێ‌ بۆ سەر دەڤەرێ‌ بێن. ئەوبی ل پایزا سالا 1969ی فروكەیێن جەنگی یێن ئیراقێ‌ ژ جورێ‌ سیخو ب چەكێ‌ قونبەلێن ناپالم ئەڤ دەڤەرە بومبەبارنكرن. دوو ژ ئەوان قونبەلان ل بنێ‌ گوندێ‌ بێزهێ‌ دان و هەوسا جهێ‌ ئەڤان قونبەلان كویربی وەكی بیرێن ئاڤێ‌ ئاڤێ‌ تێ‌ هەلدا. هەر دیسان دوو قونبەلێن ناپالم ل تەنشتا گوندێ‌ دولا دان كو هەتا نوكەژی چالا جهێ‌ ئەڤان قونبەلان یا دیارە بوینە چالێن مەزن ل جهێ‌ ئەوان پەیدابینە. هەر دیسان ئەڤان فروكەیێن جەنگی دوو ژ ئەڤان قومبەلان ل ڕوژئاڤایێ‌ گوندێ‌ ئەرمشتێ‌ دان. ئەوبی ژنەچاری ل سالا 1970ی حكومەتا ئیراقێ‌ دانپێدان ب مافێن ڕەوایێن مللەتێ‌ كورد كر و بەیانا یازدەیی ئادارێ‌ دەركر و مافێ‌ ئوتونومی بۆ كوردستانێ‌ ڕاگەهاند.
ئێك ژبەرهەمێ‌ خزمەت و خەباتا شۆڕشێ‌ و بەیانا یازدەیی ئادارێ‌ قوتابخانەیەك بۆ گوندێ‌ دولا هات ئاڤاكرن و قوتابیێن خەلكێ‌ گوندێ‌ دولا ب ئەڤێ‌ قوتابخانێ‌ شادبوون و ب كەیف خوەشی و شادی قەستا زانین و زانستێ‌ كرن. ئەزژی ئێك ژ ئەوان قوتابیان بیم كو من قەستا قوتابخانێ‌ كری و هەروەسا من ل بەردەستێ‌ مەلایێ‌ گوندی خودێ‌ ژێ‌ رازی مەلا ئەحمەد دولی قورئان دخواند. ئەوبی ل سالا 1974ی رەوشا حكومەتا ئیراقێ‌ دگەل سەرگردایەتیا شۆڕشێ‌ تێكچوو و نەئارامی ل دەڤەرێ‌ پەیدابی و حكومەتا ئیراقێ‌ هێزێن یێن ئەسكەری بۆ سەر دەڤەرێ‌ ئینان و ژ دانا مافێ‌ ئوتونومی ئەوا بۆ مللەتێ‌ كوردان دایی پاشەگەزبی. ئەوبی شەڕی دەسپێكرەڤە و خەلكێ‌ دەڤەرێ‌ ب خێزان ڤە قەستا ناڤ ڕێزێن شۆڕەشا ئیلونێ‌ كرن و پێشمەرگەیی دەستدانە چەكی و ل بەروكێن شەڕی ل بەرامبەری ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ ڕاوەستان و بەرەڤانی ژ ئاخ و كەرامەتا مللەتێ‌ كورد كرن. پێشمەرگەیێ‌ قەهرەمان مەلا شین ئیراهیم بەردەوامی دا ئاخفتنێن خوە و گۆت:

5

شاكر ئەنروشی:

ب پشتەڤانیا رێزدار (پ.د عەلی تەتەر) پارێزگەرێ‌ دهۆكێ‌ و ل ژێر دروشمێ‌ (ئاڤاكرنا هزران و فڕینا هەستان د ئەسمانێ‌ ئەدەبیاتێ‌ دا) رێڤەبەرییا گشتی یا رەوشەنبیری و هونەری ل پارێزگەها دهۆكێ، رێڤەبەرییا چالاكیێن وێژەیی، دوهی رۆژا دوشەمبی رێكەفتی 13/10/2025 ل دەمژمێر دەهی سپێدێ‌ دەست ب گێڕانا (دیدارا سێیێ‌ یا ئەدەبێ‌ ژنان) كر و هەتا ئەڤرۆ ئێڤاری دێ‌ یا بەردەوام بیت و چالاكی ل هولا ئۆتێلا ژیان دهێنە كرن.
پشتی راوەستیان دەقیقەكێ‌ وەك رێزگرتن ل سەر گیانێ‌ شەهیدان و سەروەرێ‌ وان بارزانیێ‌ نەمر، پەیڤا رێڤەبەرییا گشتی یا رەوشەنبیری و هونەری ل پارێزگەها دهۆكێ ژلایێ‌ خانم (عائیشا شەوكەت) جێگرا رێڤەبەرێ‌ گشتی یێ‌ رەوشەنبیری و هونەری و پەیڤا رێزدار(پ.د. عەلی تەتەر) پارێزگەرێ‌ دهۆكێ‌ هاتە خواندن و تێدا دەستخۆشی ل رێڤەبەرییا گشتی یا رەوشەنبیری و هونەری ل پارێزگەها دهۆكێ، رێڤەبەرییا چالاكیێن وێژەیی و ستافێ‌ رێكخستنا ڤێ‌ دیدارێ‌ كر و پشتەڤانیا گارگێڕیا پارێزگەهێ‌ و حكومەتا هەرێما كوردستانێ‌ بۆ ڤێ‌ دیدارێ‌ و هەموو بزاڤ و چالاكیێن ئەدەبی و رەوشەنبیری ل سنۆرێ‌ پارێزگەها دهۆكێ‌ دوپاتكر.
پاشان چەند پارچەیێن مۆزیكێ‌ ژلایێ‌ هونەرمەندێ‌ مۆزیكژەن (جەمال محەمەد ئەدیب) ڤە هاتنە ژەنین و د پەنەلێ‌ ئێكێ‌ دا سێ‌ سمینار ژلایێ‌ (د. سەلوا فەریق سالح، د.حەمزە شۆشی، م. سینەم چێی) هاتنە پێشكێشكرن و پەنەل ژلایێ‌ نڤیسەر(محەمەد عەبدوللا زێباری) هاتە ب رێڤەبرن، د پەنەلێ‌ دویێ‌ ژی دا كو ل دانێ‌ ئێڤاری بوو، چار سمینارێن ژلایێ‌ (د. پەروین رەئۆف، د. سارا زەید مەحموود، م. پەیڤین نسرەت، م. ڤیان عەباس) هاتنە پێشكێشكرن و پەنەل ژلایێ‌ (كەژال محەمەد) ڤە هاتە برێڤەبرن، د دووڤدا گەشتەك بۆ پشكدار و بەرهەڤبوویان هاتە رێكخستن و چوونە ئیدارەیا سەربەخۆیا زاخۆ و ل وێرێ‌ سەرەدانا هندەك جهێن گەشتیاری و شوونواران كرن و ل بەرە ئەڤرۆ 14/10/2025 رۆژا دویێ‌ و دووماهیێ‌ ژ دیدارێ‌ چەند سمینار و چالاكیێن دی بهێنە گێڕان، هەروەسا دێ‌ ئێڤاریەكا هەلبەستخواندنێ‌ ب پشكداریا هژمارەكا هەلبەستڤانێن ژن ژ هەر چار پارچەیێن كوردستانێ‌ هێتە گێڕان و ل دووماهیێ‌ دێ‌ خەلات و باوەرنامەیێن رێزلێنانێ‌ ل سەر پشكداران دێ‌ هێنە بەلاڤكرن.

8

بێوار حەمدی:

وێنەگر (محەمەد سەعید) كو ئەڤە دوازدە سالن كارێ‌ وێنەگریێ‌ دكەت، د دیدارەكێ‌ دا بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ گۆت: هەردەم ئەز دبێژم كارێ‌ وێنەگریێ‌ گەلەكێ‌ پیرۆزە، چنكو دناڤ هەموو ئاریشە و هەلكەفتنان دا رۆلەكێ‌ مەزن هەیە.
هەروەسا گۆت: نوكە وەكو وێنەگر ئەز ل كەنالێ‌ ئاڤا میدیا كاردكەم و ئەڤ كەنالە بۆ من وەكو قوتابخانەیەكا مەزنە، چنكو ئەز فێری گەلەك تشتان كریمە و وێنەگرێ‌ كەنالان پێدڤیە خودان رەوشتەكێ‌ باش بیت و بشێت كەسایەتیا خوە، هەروەسا ئەو دەزگەهێ‌ لێ‌ كاردكەت ب پارێزیت و هەكە ئەز وێنەگر نەبام من حەزدكر بێژەرێ‌ وەرزشی بام، ژبەركو د زارۆكاتیا خوە دا من حەزژ وەرزشێ‌ دكر.

دوهی ئێكشەمبی 12/10/2025، ب بەرهەڤبوونا سەرۆك بارزانی و جێگرێن سەرۆكێ پارتی، بانگەشەیا فەرمییا پارتی دیموكراتی كوردستانێ بۆ پشكداریێ د هەلبژارتنێن خولا شەشێ یا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ل هەولێرێ دەستپێكر.
بانگەشەیا پارتی ل هۆلا سەعد عەبدوللا بڕێڤەچوو، ژ بلی بەربژارێن پارتی بۆ هەلبژارتنێن خولا شەشێ یا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ، ئەندامێن سەركردایەتیێ و مەكتەبا سیاسی یا پارتی بەرهەڤی كەرنەڤالێ جەماوەری بۆ پشتەڤانییا لیستا 275 یا پارتی دیموكراتی كوردستان بوون.
سەرۆك بارزانی د چارچۆڤەیێ رێوڕەسمێ بانگەشەیا فەرمی یا پارتیدا پەیڤەك پێشكێشكر ئەڤە دەقێ وێ یە:
خوە گەلەك ب بەختەوەر دزانم ئەڤرۆ ل گەل هەوە كۆم دبم بۆ بانگەشەیا هەلبژارتنێن خولا شەشێ یا یا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ.
هەموو هەلبژارتن د گرنگن، ژ بەر وێ چەندێ نەشێم بێژم ئەڤ هەلبژارتنە گەلەك د گرنگن، هەر هەلبژارتنەك د رەوشەكا جودا دا دهێت.
من گوهلێبوویە كو پشكەكا مەزن ژ خووشك و برایێن ئەرەب و توركمان د چارچۆڤەیێ لیستا 275 پارتیدانە، لەوما دخوازم خوەشحالییا مەزن یا خوە دەرببڕم، ئەو گەشێ هەبوونا وان گەشەیێ ب بنەمایێن حزبێ ددەت و گەشەیێ ب هێزا حزبێ ددەت، نەهجێ راست یێ پارتی دیموكراتی كوردستان نیشا ددەت.
هەبوونا هەوە دناڤ وێ لیستێدا، هێزەكا دی زێدەت دكەت ژ هێزا پارتی دیموكراتی كوردستان، هەوە هەموویان رادسپێرم كو ئێك دەست كار بكەن بۆ بەرگریكرنێ ژ مافێن گەلێ كوردستانێ و مافێ هەر تاكەكێ ئیراقێ، خوە ب نوونەرێن هەموو پارێزگەهێن ئیراقێ نەك تنێ هەرێما كوردستانێ بزانن.
یا گرنگ ئەوە لیست ب سەركەڤیت، هوون هەموو د خوەشتڤی نە، هوون هەموو خووشك و برانە، گرنگ ئەوە لیستا 275 ب سەركەڤیت، هەكە لیست سەربكەڤیت، ئانكو هوون هەموو سەركەفتیبوون، پێدڤییە سەرنجا هەوە ل سەر سەرێخستنا لیستێ بیت، هەر كەسێ ژ هەوە دەربچیت ل روانگەها مە ب رامانا وێ چەندێیە، هوون هەموو د خوەشتڤی نە.
ب پێدڤی دزانم پێچەكێ بزڤرم بۆ دیرۆكێ، دەولەتا ئیراقێ كو هاتیە دامەزراندن پشتی شەڕێ جیهانیێ ئێكێ، ل سەر وی بنەمای هاتە دامەزراندن كورد و ئەرەب هەڤپشكن د ڤی وەلاتیدا، ئەڤە ژی پشتی وێ چەندێ هات، پشتی كو پەیمانا لۆزان و رێككەفتنا سیڤەر تێكچووین، تنێ مافێ بڕیاردانێ ل چارەنڤیسێ خوە كو ئایا ل گەل ئیراقێ بن یان ژی ل گەل توركیا بن، تنێ ب باشوورێ كوردستانێ هاتە دان، ئەوێن دی هاتنە پارچەكرن هەروەك هەموو دەڤەرێ هاتنە پارچەكرن، وی دەمێ كوردێن باشوور دەنگ دا ل گەل دەولەتا ئیراقێ بن، بەلێ ب مەرجەكی كو هەڤپشك بن د حوكمیدا، بەلێ مخابن ئەم نەك هەر نەبووینە هەڤپشك، مافێ وەلاتیبوونێ ژی مە نەبوو، پشتی وێ مە مافێ ژیانێ ژی نەما، هەڤپشكییا كە بوو ئەنفال، كیمیاباران و وێرانكرنا گوندێن مە، گەلەك ژ وێ مخابنتر پشتی سالا 2003 نانێ مال و زارۆیێن وان ئەنفالكری و كیمیابارانكرییان بڕی، ل شوونا قەرەبوویا وان قوربانییان بدەن.
سەرەرای هەموو وێ ستەم و زۆردارییا كو ل خەلكێ كوردستانێ هاتیە كرن، بەلێ مەردانە و سەربلندانە ل مەیدانێ راوەستان و خوە نەچەماند و بەرگرییەكا مەردانە ل ماف و بزاڤێن خوە كرن، د هەر دەلیڤەیەكا كو بۆ ئاشتیێ هاتبیتە پێش ژدەست نەدایە، ل سالێن 1953، 1964، 1966، 1970، 1990، ل هەموو ڤان دیرۆكان دانوستاندن هاتیە كرن بۆ ئاشتیێ، بەلێ د ئەنجامدا مخابن دوبارە شەڕ دەستپێ دكر، چونكە باوەری ب ماف وپێكڤەژیانێ و دیموكراتیێ نەبوو، درووشمێ شۆڕشا ئیلۆنێ ( دیموكراتی بۆ ئیراقێ، ئۆتۆنۆمی بۆ كوردستان) بوو وی دەمی، وی سەدەمی خواندنا پارتی گەلەك یا راست و دروست بوویە، هەكە دیموكراتی ل ئیراقێ نەبیت، نە كورد و نە ئەرەب و نە توركمان و نە هیچ دین و مەزهەبەك نەشێت ب مافێ خوە شاد بیت.
دڤێت دیموكراسییەكا راستەقینە هەبیت، وی دەمی ماف ژی دێ مسۆگەر بن، سەرەرای وان هەموو تاوانێن دژی خەلكێ كوردستانێ هاتینە كرن، بەلێ دەمێ دەلیڤە بۆ خەلكێ كوردستانێ هاتە پێش، مەردانە و مرۆڤدۆستانە رەفتار كر. ل سالا 1991 كو دو فەیلەقێن ئیراقێ رادەست بوون، ئەو دو فەیلەقە بوون كو ئەنفال و وێرانكرنا گوندان ل سەر دەستێ وان بوو، بەلێ ئێك كەس ژی ژ وان نەهاتە ئێشاندن، هەموو هاتنە ئازادكرن، ب كەیفا خوە هەر ئێك ژ وان بڕیارا خوە دا بۆ كیڤە بچیت، ڤێ چەندێ وەكر ئەز ب خوە ل گەلەك جاران شانازیێ ب وێ چەندێ بكەن كو ئێك ژ ژ نەتەوەیی و ڤی مللەتیمە.
دەلیڤەیا زێرێن ل سالا 2003 بوو، سالا 2003 رژێما بەعس ژناڤچوو و دەلیڤەیەكا زێرین بۆ هەموو خەلكێ ئیراقێ هاتە پێش، ئەم ب ئیرادەیەكا پاقژ و ئیرادەیەكا گەلەك ب هێز چووینە بەغدا بۆ وێ چەندێ هەموو پێكڤە ل سەر بنەمایێ( هەڤپشكی، هەڤسەنگی و لهەڤكرن). ئیراقەكا نوو دابمەزرینین. ب هەموو شیانێن خوە مە بزاڤكر ئەڤ ئیراقە بهێتە دروستكرن تا گەهشتە دەستووری ل سالا 2005، كەس هندی مە ب ڤی دەستووریڤە نەوەستیایە، وی دەمی ژی كو زڤریم كوردستانێ، من گوت: سوپاس بۆ خودای دەستوور ب دووماهی هات، راستە نە دەستوورەك بوو كو هەموو خواستێن مە بجهئینابیت یان ژی ب دلێ مە هەموویان بیت، بەلێ هەكە لێنێرینەكا لۆژیكانە بكەین، دەستوورەكێ گەلەك باشە، هەتا ئاسەكێ مەزن مافێن مە مسوگەر دكەت، یێ بێ كێماسی ننیە، بەلێ ئەرێنیێن وی گەلەك زێگەترن ژ نەرێنیێن وی. هەكە ئەڤ دەستوورە هاتبا بجهئینان، ئیراق تووشی گەلەك ژ وان كێشەیان نەدبوو، كەلەك ژ گرفتێن د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و بەغدایێ دا ژی روو نەدان، مخابن پێگیری پێ نەهاتە كرن.
هەرچەندە ئەو قانوونا نوكە هەلبژارتن ێ پێ هێنە ئەنجامدان نە دادپەروەرانەیە، قانوونەكا وەسا نینە كو مافی بدەتە هەر كەسەكی ل دووڤ قەبارە و سەنگێ خوە، بەلكو هاتیە سنوورداركرن، هەر كەسەك، هەر ئالییەك، هەر حزبەك ژ بەر وێ چەندێ ئومێدەوارین ل هەلبژارتنێن داهاتی ئەو قانوونە بهێتە گوهۆڕی.
نوكە دخوازم بۆ وان كەسێن كو ل بەغدایێ دژی هەرێما كوردستانێ بوون، هەڤڕكی دكر ل سەر وێ چەندێ كی زێدەتر دژایەتییا هەرێمێ دكەت. كی زێدەتر زیانێ دكەت.ب تایبەتی ل ناڤ جڤاتا نوونەران، دئینمە بیرا وان كو چەند بڕگەیەك د دەستووریدا هەنە، بلا وان بڕگەیان بخوونن، وی دەمی دێ زانن ئایا هەرێما كوردستانێ سەرپێچی كریە یان ژی غەدر ل هەرێما كوردستانێ هاتیە كرن؟
ل دیباجەیا دەستووری دا (نحن شعب العراق الذي آلى على نفسه بكل مكوناته وأطيافه ان يقرر بحريته واختياره الاتحاد بنفسه، وأن يتعظ لغده بأمسه، وأن يسن من منظومة القيم والمثل العليا لرسالات السماء ومن مستجدات علم وحضارة الانسان هذا الدستور الدائم. إن الالتزام بهذا الدستور يحفظ للعراق اتحاده الحر شعبا وأرضا وسيادة). . بلا ئەو باش وان بڕگەیان بخوونن و پاشی گازندەیان ژ هەرێمێ بكەن.
مادەیا ئێكێ دبێژیت (العراق دولە اتحادیە)، ئەز ناخوازم بچمە د هووردەكارییاندا، ئیراق دەولەتەكا فیدرالییە نەك دەولەتەكا ناڤەندی، دەولەتا ناڤەندی نەما، پشتی 2003 ب گۆڕەی وی دەستووری و ئەو رێككەفتنا مە ئەنجامدای، دەولەتا ناڤەندی نەمایە، هەر رەفتارەكا ب شێوەیێ دەولەتا ناڤەندی، نەقانوونی و نە دەستوورییە. چ ئەوێن ل جهێن دی یێن ئیراقێ هاتبیتە كرن، چ ئەوێن دژی هەرێما كوردستانێ هاتبیتە كرن.
مادەیا سیێ: (العراق بلد متعدد القومیات واڵادیان والمژاهب)، مە گەلەك ل سەر ڤێ مادەیێ ژی كاركر، رامانا وێ ئەوە ب ئێك پێكهاتە ئیراق ناهێتە بڕێڤەبرن، دڤێت ئەڤە هەمو هەڤپشك بن، دڤێت پێكهاتە هەموو هەڤپشك بن.
گەلەك باسێ وێ چەندێ دهێتە كرن پرسا پەترۆل و غازێ، دیسان ل دۆر ڤێ چەندێ پتر ژ حەفتییەكێ مە دانوستاندن ل سەر وێ مادەیێ كرینە، مادەیا (111) كو دبێژیت: (النفط والغاز هو ملك كل الشعب العراقی فی كل الاقالیم والمحافظات) هیچ ناكۆكییەك مە نینە ل سەر ڤان هەردو مادەیان.
مادەیا (112) دبێژیت: (اولا:- تقوم الحكومە الاتحادیە بإدارە النفط والغاز المستخرج من الحقول الحالیە مع حكومات الاقالیم والمحافظات المنتجە علی ان توزع وارداتها بشكل منصف یتناسب مع التوزیع السكانی فی جمیع انحا‌و البلاد، مع تحدید حصە لمدە محددە لڵاقالیم المتچررە والتی حرمت منها بصورە مجحفە من قبل النظام السابق والتی تچررت بعد ذلك بما یؤمن التنمیە المتوازنە للمناطق المختلفە من البلاد ،وینڤم ژلك بقانون. پانیا:- تقوم الحكومە الاتحادیە وحكومات الاقالیم والمحافڤات المنتجە معا برسم السیاسات الاستراتیجیە اللازمە لتگویر پروە النفگ والغاز بما یحقق اعلی منفعە للشعب العراقی معتمدە احدپ تقنیات مبادئ السوق وتشجیع الاستثمار.) ل ڤێرێ مەبەستا مە ئەوە پەیڤا (معا)، ئێك حەفتیێ گەنگەشە بوول سەر وێ چەندێ (بالتنسق) یان (معا) ل دووماهیێ (معا) جهگیر بوو ئانكو هەر چ بهێتە كرن دڤێت پێكڤە بیت، نابیت وەزیرێ پەترۆلێ یان وەزیرەكێ دی ل وێرێ ب كەیفا خوە بڕیارێ بدەت و حیسابێ بۆ نەكەت، هەرێم ب ڤێ چەندێ پێگیربوویە، بەلێ خەلكێ دی پێگیری پێ نەكریە.
مادەیەكا دی مادەیا (115) یە : (كل ما لم ینص علیه فی الاختصاصات الحصریە للسلطات الاتحادیە یكون من صلاحیە الاقالیم والمحافظات غیر المنتظمە فی اقلیم والصلاحیات الاخری المشتركە بین الحكومە الاتحادیە والاقالیم تكون اڵاولویە فیها لقانون الاقالیم والمحافظات غیر المنتظمە فی اقلیم فی حالە الخلاف بینهما.) ئەڤە ژی دیسان مافەكێ مەزن ب هەرێمێ ددەت، بەلێ دیسان كار پێ نەهاتە كرن.
گەلەكێن دی یێن هەین، مادەیا (121) باسێ دەستهەلاتێن هەرێمێ دكەت ناخوازم گەلەگ دەمێ هەوە بگرم، بەلێ ل ڤێرێ دخوازم بۆ هەوە و بۆ هەموو خەلكێ ئیراقێ رۆهن بكەم:
ل شوباتا 2007 ل ڤێرێ ل پیرمام چەندین كۆمبوون د ناڤبەرا شاندێ هەرێمێ و شاندێ حوكمەتا فیدرالی و پسپۆرێن شارەزا ل وەلاتێن دی وەك كەنەدا و گەلەك ژ وەلاتێن دی دا، ب بەرهەڤبوونا بالیۆزێ ئەمریكا و بالیۆزێ بریتانیا ژی، ئەم گەهشتینە رێككەفتنەكا گەلەك رێكوپێك، ئەو قانوونا چو بۆ جڤاتا وەزیران، وەزیرەكی ژ وەزیران گوتبوو كورد نزانن جوداهیێ د ناڤبەرا ئاڤێ و پەترۆلێدا بكەن، ئەم ب خوە دێ وان تووشی وان پێگیرییان كەین؟ نەهێلا ئەو قانوونە بچیت. ئێدی هەكە كێشەیەك ل سەر پەترۆل و غازێ هاتە پێش، خەتابار بەغدایە نەك هەرێم، هەكە وی دەمی ئەو قانوونە بڕێڤەچووبا، گەلەك تشتەكێ باش بوو و پترییا وان كێشەیان روو نەددان.
نوكە ژی پشتی وێ چەندێ كو ئەو رێككەفتنا بەری چەند رۆژان د ناڤبەرا حوكمەتا هەرێمێ و حوكمەتا فیدرال و كۆمپانیێن پەترۆلێدا، هیڤیدارم ئەڤە بەردەوام بیت و ئەڤە ببیتە هۆكارێ وێ چەندێ كو ئەو قانوونە، ئەڤجا چ راستڤەكرنا پێدڤی بیت یان وەك بنەمایەك بۆ بزڤرین، یان قانوونەكا دی، هەر چ زووترە قانوونا پەترۆل و غازێ ل سەر ڤی بنەمای بهێتە كرن، ئەم هیچ د دودل نینین و د بەرهەڤین ژی بۆ وێ رێككەفتنێ، بەلێ شرۆڤەكرنێن شاش بۆ بەندێن دەستووری قابلی قەبوولێ نینە.
خالەكا دی كو گەلەك یا گرنگە، مادەیا 140 كو ئەو مادەیە دبێژیت ل وان دەڤەران (تطبیع، احصا‌ء، استفتاء) بهێتە كرن، هەتا نوكە وان خوە ژ ڤێ چەندێ ڤەدزییە، رامانا وێ ئەو نینە كو ب دیتنا وان دێ دەم ڤێ چەندێ ژ بیرا خەلكێ كوردستانێ بەت، ئەڤ پرسە دڤێت بهێتە چارەسەركرن ب گۆڕەی ڤان بنەماین كو د دەستووریدا هاتین، بۆ وێ چەندێ ئیراقێ ئارام بیت، بۆ وێ چەندێ ئەم هەموو پێكڤە نڤشێ داهاتی تووشی ڤان كێشەیان نەبن یێن ئەم و ئەوێن بەری مە تووش بووین، بلا بۆ خوە ژیانەكا بەختەوەر و ژیانەما ئاسوودە ببنە سەر، هەر مژوولی ڤان كێشەیان بن، خودا ڤێ چەندێ قەبوول ناكەت.
مادەیەكا دی كو زۆر گرنگە، مادەیا (65) كو دبێژیت: (اولا: یتم انشاء مجلس تشریعی یدعی ب (مجلس الاتحاد ) یضم ممثلین عن الاقالیم والمحافظات غیر المنتظمە فی اقلیم، وینظم تكوینه وشروط العضویە فیه ،واختصاصاته، وكل ما یتعلق به بقانون یسن بأغلبیە ثلثی أعضا‌و مجلس النواب.) ل ڤێرێ كازندەیێ ژ خوە ژی دكەین، ژ كوردان و نوونەرێن كوردان ل بەغدایێ و حوكمەتا هەرێمێ و هەموو حزبێن هەرێمێ ژی، مە ژی ئەڤ مادەیا پشت گوه هاڤێتیە كو تشتەكێ گەلەك گەلەك گرنگ بوو، ژ بەر وێ چەندێ ئەڤە ئەركێ هەوەیە ل گەل ئالیێن دی ژی بزاڤێ بكەن دڤێت ئەڤ مادەیە بهێتە بجهئینان، چونكە ئەڤە گرەنتییەكە بۆ وێ چەندێ ئێدی هەر كەسەك و هەر وەزیرەك و هەر دادگەهەك نەهێت ب كەیفا خوە بنپێكرنا قانوونێ بكەت و ب ناڤێ قانوونێ خەلكی سزا بدەت.
ئەوێن دی، یا دداگەها فیدرالی، مادەیا (92) دبێژیت: (اولا :- المحكمە الاتحادیە العلیا هیئە قضائیە مستقلە مالیا واداریا. ثانیا:- تتكون المحكمە الاتحادیە العلیا من عدد من القضاە وخبرا‌ء فی الفقه الاسلامی وفقها‌ء القانون، یحدد عددهم وتنڤم گریقە اختیارهم، وعمل المحكمە، بقانون یسن باغلبیە پلپی اعچا‌و مجلس النواب.) ئەڤە ژی دیسا بنپێكرنا دەستوورییە، هەتا نوكە ئەڤ دادگەهە نەهاتیە دروستكرن، ئەڤ داگەهە نوكە ئەو داگەه نینە كو د دەستووریدا هاتی، ئەڤە ژی دڤێت بهێتە چارەسەكرن بۆ وێ چەندێ ژ نوكە و پێڤە نە هەرێم و نە خەلكی دی یێ ئیراقێ تووشی غەدرێ نەبن ب ناڤێ قانوونێ و ب بڕیارا قانوونی یا سیاسیكری.
بەرێزان…
نوكە ژی ئەم یێ خوە بەرهەڤ دكەین بەر ب هەلبژارتنان بۆ خولا شەشێ یا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ، داخواز دكەم هەلبژارتنێن گەلەك ل سەرخوە و ئارام و بێ كێشە بن، هەتا هەكە وێنەیێن هەوە ل جهەكی بهێنە دڕاندن، هوون وی كارێ شاش نەكەن، ئەو كارەكێ شاشە و هوون بلندتر بن ژ وێ چەندێ. ئاخڤتنەكا نەشرین، بەرسڤا وان نەدەن، هەكە تشتێ وەسا هاتە كرن كو بوختان دژی هەرێمێ هاتە كرن، وی دەمی دڤێت ب شێوەیەكێ رەوا بهێتە بەرسڤدان، بەلێ ب وی شێوەیێ كو (فعل و رد فعل) خوە نەئیننە وی ئاستی.
داخوازێ ژ هەموو خەلكێ كوردستانێ دكەم كو ب گەرمی بچنە سەر سندووقێن دەنكدانێ و دەنگ بدەن.
ل ڤێرێ نەچارم ب راشكاوانە ڤێ چەندێ ژی بێژم، هەر جارا بەر ب هەلبژارتنان دچین، دیسان جارەكادی پیلانگیری دژی پارتی دەست پێ دكەت. شیرەتا من بۆ وان ئەڤەیە پێداچوونێ ب خوەدا بكەت، مرۆڤ دڤێت جارەكێ دو جاران سێ جاران عیبرەتێ وەربگریت، پارتی ب هەوە ناشكێت، چ ل ناڤ هەرێمێ، چ ب هەڤپەیمانییا گرۆپەكێ ل بەغدا، ل هەر جهەكێ هزر د وێ چەندێدا بكەن ب هەڤپەیمانییا خوە هەرێمێ دێ شكێنن، وەلاهی هەرێم ناشكێت و دێ هوون پەشێمان ژی بن، هوون نەشێن پارتی بشكێنن، پارتی گەلەك گەلەك مەزنترە ژ وێ چەندێ ب هەڤپەیمانییا ڤی و یێ دی بشكێت. ئەم دخوازین هەموو كێشە بهێنە چارەسەركرن، كورت و بوخت، هەكە باوەری ب ڤان مادەیێن دەستووری هەیە كو ئیراق وەلاتەكێ فیدرالییە. نەخشەرێیە بۆ چارەسەركرنا هەموو كێشەیان، هەكە هەرێمێ ئێك داخواز زێدەتر ژ ئەوا د دەستووریدا هاتی داخواز كر، بێژنێ نابیت چونكە دەستوور رێ نادەت، بەلێ ئێك كادە د دەستووریدا كێمتر یان رەفتار تیدا بهێتە كرن و شایستەیێ هەرێمێ و شایستەیێ گەلێ كوردستانێ، ئەم قەبوول ناكەین. ئەڤجا هەكە نیازا چارەسەكرنا كێشەیان هەبیت، گەلەك ب ساناهییە، زڤرینە بۆ دەستووری، بێی كێم و زێدە دەستوور بهێتە بجهئینان، دێ هەموو كێشە چارەسەر بن.
ل ڤی دەمی ئەزموونەكا مەزن ژی پەیدا بوو، هەم ل هەرێمێ و هەرم ل بەغدایێ ژی، ئەم د بەرهەڤین ب گۆڕەی دەستووری دووماهیێ ب هەموو كێشەیان بینین، دڤێت ژی بهێنە ب دووماهی ئینان، ل كیرێ هەرێمێ شاشی كریە، دڤێت پێداچوونێ د خوەدا بكەت، هەرچەندە غەدەر ل هەرێمێ هاتیە كرن، بەلێ هەكە ل جهەكی، لێ دڤێت بەغدا ژی بۆ دەستووری بزڤریت، هەكە بەهانەیا ئیراقێ ئارامی بیت و ئەو پێكڤەژیان و برایەتییا هەی، بمینیت.
ل دووماهیێ ئەز جارەكادی هیڤییا سەركەفتنێ بۆ هەموە دكەم، لاڤایا سەركەفتنێ بۆ هەوە كەم، هوون خوە ب نوونەرێن هەموو خەلكێ ئیراقێ بزانن، ل وێرێ ل گەل ئالیێن دی، ل گەل پەرلەمانتارێن دی، هەڤبەندییەكا رێكوپێك ودۆستانە دروست بكەن، پێكڤە بەرگریێ ژ كوردان بكەن، ژ ئەرەبان بكەن، ژ توركمانان بكەن، ژ ئێزدییان بكەن، ژ هەموو كەسەكی بكەن، كی یێ ستەملێكرییە بەرگریێ ژێ بكەن، نەچن ل وێرێ خوە دوور بكەن، یان موزایەدە، ئەوا نەباش موزایەدەنە، ژموزایەداتا نەترسن، ژ كەسێ نەترسن چونكە چیایێن كوردستانێ یێن ل پشتا هەوە، پارتی یا ل پشتا هەوە.
ئینشائەللا هوون دێ گیانێ شەهیدان شاد كەن و دێ دلێ خەلكێ كوردستانێ ژی شاد كەن.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com