NO IORG
Authors Posts by Naci Badel

Naci Badel

5858 POSTS 0 COMMENTS

3

ئامێدیێ ، مەحمود نهێلی

ژ ئەنجامێ بارینا بارانێن زۆر و رابوونا لەهیان و بلند بوونا ئاستێ ئاڤا ڕووباران تایبەت رووبارێ سپنە دو پر ل دەڤەرا ئامێدیێ بن ئاڤ بوون و زیان گەهشتینێ و رێیا سەرەكی یا سێ گوندان ل وێ دەڤەرێ هاتە بڕین و هەروەسا ئاڤا سێ گوندێن ناوچەدارییا دێرەلۆك قوت بوویە.

وەلاتی جەبار حەمید ئاكنجیێ ناوچەدارییا دێرەلۆك بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیار كر، ژ ئەنجامێ بلندن بوونا ئاستێ رووبارێ زێ و رووبارێ سپنە ل دێرەلۆكێ پرا گوندێ گەلەكا بن ئاڤ بوو و رێیا سەرەكی یا گوندێن گەلەكا و مەهیدێ و رێیا گۆڕستانا دێرەلۆك هاتە بڕین، هەروەسا هەردو لایێن پرێ ئاڤێ برینە و زیان گەهشتینە پرێ گۆت: ل پیرۆزانا ژی پرا سپنەی بن ئاڤ بوو و ئەنجامێ دا رێیا سەرەكی یا گوندی هاتە گرتن و وەلاتی ل هەردوو لایان ئاسێ مان.
سەقاناسیا ئامێدیێ دیار كر، پترین رێژا بارانێن ئەڤ سالە ل دێرەلۆكێ بارینە، بارانێن ئەڤ سالە گەهشتیە پتر ژ 1600 ملیمان.
ئێك ژ ئاكنجیێن گوندێ گەلەكا بناڤێ رەشید گەلەكی دیاركر، ئەڤ بارانێن زۆر یێن بەری چەند رۆژان باری بوویە ئەگەرێ هریانا ئەردی ل گەلەك جهان و بلند بوونا ئاستێ ئاڤا رووبارێ شێرانكی ، ژ بەر وێ یەكێ ژی بوریا ئاڤا ڤەخوارنێ یا كو ل گەلیێ شێرانە دهێت و ئاڤا ڤەخوارنێ بۆ گوندێن گەلەكا و مەهیدێ و هاریكا دابین دكەت ژ چەندین جهان شكەستیە و ژناڤچویە و ئاڤ ناگەهیتە وەلاتیان.
بەرپرسەكێ سەخبێریا ئاڤێ ل دەڤەرێ دیار كر، ئەوان ئاگەهـ ژ وێ ئاریشێ هەیە و ل گەل لایەنێن ئەولەهی دان و ستاندن كرینە و دێ ل دەمەكێ نێزیك تیمێن وان قەستا وی جهی كەن كو دكەڤیتە ناڤا كەلیێ شێرانە و دێ وێ ئاریشێ چارەسەر كەن و دێ ئاڤێ بۆ ڤان سێ گوندان دابین كەن. هەر ژ بەر ئەگەرێ بارینا بارانێن زۆر زیان ب چەندین جهێن گەشتیاری ل سنوورێ دەڤەرا ئامێدیێ گەهشتیە.

6

رەمەزان زەكەریا

دگەل سرۆشتێ‌ رەنگین و هاتنا وەرزێ بوهارێ، دەڤەرا دینارتە دبیتە قیبلەیا وەلاتیان بۆ كۆمكرنا گژوگیایێن چیایی. ئەڤ سالە ژی وەك هەر سال، ل دەستپێكا هەیڤا ئادارێ ڤە، خەلكێ دەڤەرێ قەستا دەشت و نشێڤێن سەخت دكەن دا كو بەرهەمێن سرۆشتی یێن وەك كاری، كەنگر، ستورك، و چۆری) كۆم بكەن، یێن كو ل بازارێن كوردستانێ و ئیراقێ خواستیەكا بێ وێنە ل سەر هەیە.

سەلیم چەتو، وەلاتیەكێ دەڤەرێیە رۆژانە دچیتە چیا بۆ كۆمكرنا گیای بۆ ئەڤرۆ گۆت: ئەم رۆژانە دچینە چیا بۆ ب دەستڤەئینانا ڤان گژوگیایان، بازارێ وان گەلەك یێ خۆشە و خواستیەكا مەزن ل سەر هەیە، هەر چەندە بهایێ وان جێگیر نینە و رۆژانە دهێتە گۆهۆرین، بەلێ ماندووبوونا مە یا ب مفایە و هەر كەس نەشێت ڤان گژوگیایان ب دەست خۆ بینیت، چونكی ل جهێن سەخت و ئاسێ دهێن.
ئەندازیار مەهدی تەها، بەرپرسێ هۆبا چاندنا دینارتە بۆ ئەڤرۆ گۆت: بەرهەمێن دینارتە ب رێیا كاسبێن دەڤەرێ دگەهنە پارێزگەهێن دی یێن هەرێمێ و ئیراقێ ژی، رۆژانە هژمارەكا زۆرا وەلاتیان سەرەدانا چیا دكەن بۆ كۆمكرنا گیایێن بهاری و خواستەكا زۆر ل سەر هەیە هەموو جۆرێن گیایی هەیە، كریارەكا بەردەوام هەیە و بهایێ وان دگەل جۆرێن وی گۆهۆرین ب سەردا دهێت.
تاهر سالح، ژینگەپارێزێ دەڤەرێ بۆ ئەڤرۆ گۆت: مخابن هندەك كەس هەست ب زیانێن ژینگەهی ناكەن و گژوگیایی ب بنكڤە دئیننە دەرڤە، ئەڤە دبیتە ئەگەرێ ژناڤچوونا ژینگەهێ، داخوازا مە ئەوە وەلاتی ب تنێ پشكا سەری یا گیایی ببڕن و بنكێ وی نەهەژینن، دا كو سالێن بهێت ژی بمینیت و مەترسی ل سەر دروست نەبیت.

7

ل دۆر دیاردەیا سۆنەتکرنا زارۆیان د حەفتیا ئێکێ یا ژدایکبوونێ دا، تایبەتمەندەکێ نەخۆشیێن زارۆیان ل پارێزگەها دهۆکێ هۆشداریێ ددەتە دایک و بابان کو ئەڤ کارە ژ لایێ زانستی ڤە یێ شاشە و دبیتە ئەگەرێ هندەک ئارێشەیێن ساخلەمیێ یێن کو د پاشەرۆژێ دا دەردکەڤن.
​د. سەردار غازی پێدەیی، تایبەتمەندێ نەخۆشیێن زارۆیان ئاشکەرا کر کو گەلەک خەلک هزر دکەن سۆنەتکرنا زوو دێ ئازارا زارۆی کێم کەت یان ژی دێ زەرکا وی چارەسەر کەت. د. سەردار تەئکید کر کو: “چ پەیوەندی د ناڤبەرا سۆنەتکرنێ و نەمانا زەرکێ دا نینە؛ ئەوا دبێژن زەرک ب سۆنەتکرنێ دێ چیت، باوەریەکا شاشە و زەرک ب خۆ دێ هەر چیت یان دێ هێتە چارەسەرکرن ب بێ سۆنەتکرن.”
د. سەردار ئاماژە ب هندێ دا کو گەلەک حالەتێن زارۆیان دبینن کو د ژیێ (4-5) سالیێ دا گازندەیا ئێشانا زکێ خۆ دکەن. پشتی پشکنینێ دیار دبیت کو ژبەر سۆنەتکرنا وان د حەفتیا ئێکێ دا، کونا میزێ یا وان گەلەک یا تەنگ بووی، ئەڤ چەندە ژی دبیتە ئەگەر کو میز ب هێز و ب ئاراستەیەکێ نە ڕاست بڕیژیت، کو دبیتە ئەگەرێ ئێشان و فشارێ بۆ زارۆی ناڤبری دیار کر کو مانا حەفازێ بۆ دەمەکێ درێژ ل سەر زارۆیێ سۆنەتکری، فشارێ دئێخیتە سەر سەرێ ئەندامێ نێرینە و دبیتە ئەگەرێ هەودان و تەنگبوونا کونا میزێ. وی ئامۆژگاری دا کو: ​پێدڤیە زارۆ بۆ دەمەکێ کێم ب بێ حەفازە بمینیت دا فشار ل سەر لەشی کێم ببیتی.
​دایک پێدڤیە زارۆیێن خۆ زوو فێری دەستئاڤێ بکەن و نەهێلن هەتا ژیێ 3 یان 4 سالیێ هەر ب حەفازە بن.
​بۆ پاراستنا زارۆیان ژ ئاریشەیێن ساخلەمیێ د پاشەرۆژێ دا، د. سەردار غازی پێشنیار دکەت کو:
​“باشترە سۆنەتکرن بکەڤیتە پشتی سێ هەیڤیا ژیێ زارۆی، دا کو تووشی ئاریشەیێن تەنگبوونا بۆریێن میزێ و هەودانێ نەبیت.”
​هەروەسا ئامۆژگاری دا کو جل و بەرگێن تەنگ بۆ زارۆیان نەهێنە بکارئینان، چونکو کارتێکرنا نەرێنی ل سەر ساخلەمیا وان دکەت.

13

پۆتاسيۆم ئێك ژ وان ماددەێن كانزايى يێن گەلەك گرنگە بۆ لەشى، چونكى هاريكارييا رێكخستنا ئاڤا د ناڤ لەشى دا دكەت و بۆ ساخلەمييا دەماران و ماسۆلكان يا پێدڤيە. ئەڤە ژى باشترين 10 جۆرێن خارنێن دەولەمەند ب پۆتاسيۆمى:
– مۆز: بناڤودەنگترين ژێدەرە، هەر مۆزەكا ناڤنجی نێزيكى 400 ملگ پۆتاسيۆم تێدا هەیە.
– پتاتێن شرين: ئێك پەتاتا قەلاندی پتر ژ 500 ملگ پۆتاسيۆم تێدا هەیە.
– ​سپیناغ: سپیناغا كەلاندى كانييا پۆتاسيۆمێیە، هەر كۆپەك نێزيكى 800 ملگ تێدا هەیە.
– ​ئەڤۆكادۆ: زێدەبارى پۆتاسيۆمى (نێزيكى 700 ملگ)، چەوريێن ب مفا تێدا هەنە.
– ئاڤا گويزا هندێ: باشترين ڤەخوارنە بۆ پشتى وەرزشێ، چونكى نێزيكى 600 ملگ پۆتاسيۆم تێدا هەیە.
– ​فاسۆليا سپى: ئێك ژ باشترين ژێدەرێن رووەكى یە، هەر كۆپەك نێزيكى 1000 ملگ تێدا هەیە.
– ماست: نێزيكى 350-400 ملگ پۆتاسيۆم تێدا هەیە و بۆ هەرسا خارنێ ژى گەلەك باشە.
– ​ماسيا سەلمۆن: زێدەبارى ئۆمێگا 3، رێژەکا باش يا پۆتاسيۆمى تێدا هەیە.
– پرتەقال: هەم پۆتاسيۆم هەم ژى ڤيتامين C تێدا هەیە و بۆ بەرگرييا لەشى يا باشە.
خالێن گرنگ:
* ​پێدفيە مرۆڤ سيستەمەكێ خارنێ يێ هەڤسەنگ پەیرەو بكەت.
* ​​پۆتاسيۆم يێ پێدڤيە بۆ پاراستنا دلی و ماسۆلكان.
* ​مەترسييا كێمبوونا پۆتاسيۆمى دشێى ب رێكا ڤان خارنێن سروشتى چارەسەر بكەى.
تێبينييەك:
هەکە تە هەست ب نيشانيێن وەك ماندووبوونا زێدە، ئێشانا ماسۆلكان، يان تێكچوونا لێدانا دلى كر، گەلەك يا گرنگە سەرەدانا نۆشداری بكەى دا كو پشكنينێن پێدڤى بۆ تە ئەنجام بدەت.

7

تیمەکێ ڤەکۆلەران ل وەلاتێ چینێ پێشکەفتنەکا مەزن د بیاڤێ چارەسەرکرنا پەنجەشێرێ دا بدەستڤە ئینا، پشتی کو شیاین بەکتریایەکا دەستکاری کری (ژ لایێ جینی ڤە) بکاربینن بۆ نیشانکرن و ژناڤبرنا گرێیێن پەنجەشێرێ.
​زانایێن زانکۆیا “شاندۆنگ” بەکتریایەک بکارئینایە کو ب ناڤێ “Escherichia coli Nissle 1917” دهێتە نیاسین، ئەڤ بەکتریایە هاتیە گوهۆڕین دا کو وەکی “گوهاستنەرا ژیر” (Smart Carrier) د ناڤ لەشێ مرۆڤی دا کار بکەت.
​ڤەکۆلەر شیان وە ل بەکتریایێ بکەن کو ماددەیێ “رۆمیدیپسین” بەرهەم بینیت، کو ئەڤە دەرمانەکێ دژی گرێیێن گەندەبوویە و ژ لایێ رێکخراوا دەرمان و خوارنا ئەمریکی FDA ڤە هاتیە پەسەندکرن.
​ئەو تاقیکرنێن د کۆڤارا زانستی یا “PLOS Biology” دا هاتینە بەلاڤکرن دیار دکەن کو ئەڤ بەکتریایە خودان شیانێن سەیرە:
* بەکتریا ب ئاراستەیەکا راستەوخۆ بەرەڤ گرێیا پەنجەشێرێ دچیت.
* ل ناڤ دلێ گرێیێ دا زێدە دبیت.
* ماددەیێ چارەسەریێ (رۆمیدیپسین) ل ناڤ جهێ نەخۆشیێ بەرددەت، ئەڤ چەندە دبیتە ئەگەرێ بلندبوونا کاریگەریا چارەسەریێ و کێمبوونا نیشانێن خراب (Side effects) یێن چارەسەریا کیمیاوی یا جاران.
​سەرەرای ئەنجامێن دلخۆشکەر ل سەر “مشکێن تاقیگەهێ”، تیمێ زانستی جەخت ل سەر ڤان خالان کریە:
* پێدڤیە ڤەکۆلین و تاقیکرنێن زێدەتر ل سەر مرۆڤی بهێنە کرن دا کو پشتراست بن ژ پاراستنا سلامەتیا وی.
* ​پێدڤیە رێکەک بهێتە داهێنان دا کو پشتی کارێ خۆ ب دووماهی دئینیت، لەش ب ساناهی ژ وێ بەکتریا رزگار ببیت.

2

شاهۆ فەرید:

ب شێوەیەکێ فەرمی هەر ئێک ژ د. دیار محەمەد سەدیق وەکو سەرۆکێ فدراسیۆنا باسکێت بۆلێ و د. عەلی محەمەد ئەندامێ فدراسیۆنێ هاتنە دەستنیشانکرن، پشتی شیایین دەنگێن پێدڤی د هەلبژارتنێن دەستەیا گشتی ب دەستڤە بینن، د بەرانبەر دا سێ بەربژارێن دی یێن باژێرێ دهۆکێ نەشیان دەنگێن پێدڤی بینن، د پرۆسەیا هەلبژارتنان دا ئەوا ل پێنجشەمبییا بۆری ل پایتەختێ ئیراقێ بەغدا هاتیە کرن.
ل دۆر ڤێ یەکێ د. عەلی محەمەد کوڕێ باژێرێ زاخۆ ئەندامێ نوو یێ فدراسیۆنا باسکێت بۆلا ئیراقێ بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ گۆت: پێخۆشحالم وەکو کوڕەکێ کوردستانی و خەلکێ زاخۆ شیام ببمە ئەندام د فراسیۆنا باسکێت بۆلا ئیراقێ دا و دیسان کەیفخۆشبووین ب هەلبژارتنا د.دیار خەلکێ باژێرێ سلێمانیێ بوویە سەرۆک ئەڤەژی پێنگاڤەکا دیرۆکی یە بۆ پێشئێخستن و پشتەڤانییا وەرزشا کوردستانێ.
هەروەسان ناڤهاتی گۆت: دەستەیا گشتی ب ٥٤ کەسان مافێ دەنگدانێ هەبوو و زێدەتری ٢٥ کەسان خوە بەربژارکربوو، هەڤرکی گەلەکا ب هێز بوو شیاین جێوازیەکا باش ئەندامەتیێ ب دەستڤەبینین، ئەڤە چەندە ژی ڤەگەریتە ئەوێ هەماهەنگیا دناڤبەرا یانەیێن کوردستانێ هەمی ئێک لیستە پشکداربین دەنگ بمە هاتن دانێ، چەند یانەیێن باشۆرێ ئێراقێ پشتەڤانییا مە کرن، مە پێنگاڤێن باش هەنە بۆ پێشکەفتنا باسکێت بۆلا پارێزگەها دهۆکی تایبەتی و کوردستانێ ب گشتی بەر ب ئاستەکێ بلند ببەین هەر مافەکێ وانا بیت بۆ ب دەستڤەبینم و بەرڤانیێ ژێ بکەم، بزاڤێ بکەم یاریزانێن کورد بۆ پێشەکاریی و ناڤا رێزێن هەلبژارتی سەربێخین.
هەروەسان عەلی محەمەد گۆت ژی : ئەڤە بۆ ماوەیێ چەندین سالانە بۆ تیمێن کوڕان تنێ یانەیا زاخۆ پشکدارە د خولا نایابا ئیراقێ دا، یێن ئاستێ کچا دهۆکی یانەیا سەنحاریبە و تیمەکا هەرە باشە، د دەمەکێ دا بۆ ماوەیێ حەفت سالان یانەیا دهۆک چەندین جارا بۆ قارەمانا خولێ و پشکداریێن دەرڤە هەبووینە، لێ مخابنی ڤە بۆ ماوەیێ چەندین سالانە دوورکەڤتیە ژبەر ئەگەرێن جودا، دێ بزاڤێ کەین ژ هەر لایەکێ پالپشتیا تیمێن باسکێت بۆلا پارێزگەها دهۆکێ بکەین، دێ مافێ وانا پارێزین، دێ ل گەل ئەندامێن یانەیا کۆمبین کۆ چاڤدێریا یاریزانێن باسکێت بۆلێ بکەن و بەر ب پێشەکاریی ڤەببیەن، ئەڤی ماوەیێ بۆری دا یانەیا زاخۆ چەندین یاریزان سەرئێخستینە بۆ پێشەکاریێ وهەلبژارتێن جودا یێن ئیراقێ جهێ دلخوەشیێ یە، مە نوکە سێ باشرین یاریزانێن پارێزگەهێ ل سەر ئاستێ ئیراقێ هەنە ئەو ژی فەرید رەعدی ژ دهۆکێ، مراد عەلی و زنار هشیار ژ زاخۆ هەتارادەکێ باش ئەڤە رێژەیە ژ دوانزدە یاریزانین باسکێتی ناڤا رێزێن هەلبژارتی ئیراقێ دابن، هەروەسا هیڤێن مە ژ ئەڤێ چەندێ مەزنترن و دێ پتر خزمەتا باسکێتی کەین.
ناڤهاتی دیارکر ژی: ئەم داخازێ ژ وان یانەیان دکەین ئەوێن بەری نوکە خودان تیمێن باسکێت بۆلێ دووبارە کار ل سەر بکەن و پالپشتی و هاریکاربن ل گەل مە، دا دووبارە تیمێن مە ڤەگەرنە هەڤرکێن خولا و قارەمانیا بکەن، ئەم وەکۆ فێدراسیون دێ ل گەل نوونەرێن یانەیان کۆمبین دا ئاگەهداربن و دووبارە تیمێن خوە بەرهەڤبکەن و هەر رێگری و ئاستەنگەکا هەبیت بۆ وانا چارەسەر بکەین، چونکۆ یاریا باسکێت بۆلی دووەم پر جەماوەرترین یاریە ل سەر ئاستێ ئیراقێ، من دڤێت پترترین یانەیێن پارێزگەها دهۆکێ پشکداربن خول و قارەمانێن مە، هەر تیمەکا خوە بەرهەڤبکەت و پشکدار نەبیت و خوە ڤەکێشیت خول بەر ب لاوازیێ دچیت، بگەهیتە ئەوی رادەی کێم تیم پشکداربن نەشیێ چ خول و قارەمانیا بۆ ڤەکەی، ئەم دخوازین یانە تیمێن خوە ئامادەبکەن بۆ دەستڤەئینا دەستکەفت و قارەمانیان بۆ کوردستانێ و تایبەتی پارێزگەها دهۆکێ.
بۆ زانین بۆ جارا ئێکێ یە دەستەیەکا نوو دهێتە هەلبژارتن، ئەوا هەر ژ سالا ١٩٩٦ێ ب سەرۆکاتییا حسێن ئەلعمێدی بوو، دەستەیا نوو پێکهاتینە ژ، دیار محەمەد سەدیق سەرۆک، عەلی عەبدولئەئیمە جێگرێ ئێکێ، محەمەد رەحیم جێگرێ دویێ، هەر ئێک ژ عەل محەمەد ئەحمەد، شاکر عەبۆد، ناسر عەبدولحسێن، حەسەن ئەکەرم، یسار سەیاح، عەلا جەبار، فائیز عەدنان دگەل ئەندامەکا کچ سەرا سەعەد وەکو ئەندامێن فدراسیۆنێ هاتینە هەلبژارتن.

2

قەیس وەیس:

ب دووماهی هاتنا هەڤڕكیێن گەڕا 24ێ‌ ژ خولا ستێرێن ئیراقێ‌ یا فوتبۆلێ‌، هەردو یانەیێن دهۆك و زاخۆ پێنگاڤەكا دی پاشڤە چوو د ڕێزبەندییا خولێ‌ دا پشتی د یاریێن خوە دا نەشیاین سەركەڤتنێ‌ بینن، ژلایێ‌ خوەڤە یانەیا هەولێر بزاڤێن پێشڤەچوونێ‌ بۆ رێزێن ئێكێ‌ دكەن و نەورۆز خوە ژ زوونا داكەڤتنێ‌ ڕزگار دكەت و جەوییە سەرێ‌ لیستێ‌ پاراستییە.
ئاست و ئەنجام د خوەجهـ نینن
تیما یانەیا دهۆك د ڕەوشەكا تایبەت دا دبۆرینیت پشتی دەست ژ كاركێشانا ڕاهێنەر عەبدولغەنی شەهەد و هاتنا ڕاهێنەرێ‌ نوو ئەحمەد خەلەف ژبەر ئاست و ئەنجامێن وێ‌ یێن نە جیگیر د خولێ‌ دا، ئێكەم یارییا ڕاهێنەری یا گەڕا24ێ‌ بەرانبەر یانەیا مینا بوو ئەوا ب گۆلەكێ‌ وەكهەڤ دەركەڤتین، ئەلهۆیێن چیا هەتا نوكە نەهـ سەركەڤتن هەنە دگەل حەفت وەكهەڤی و هەشت خوسارەتی داینە، یاریزانێن وێ‌ 27 گۆل تۆماركرینە لێ‌ 24 گۆل ل سەر هاتینە تۆماركرن، دەرئەنجامێ وانا دنوكە دا تیما دهۆكێ‌ ب 34 خالان ل ڕێزا 10ێ‌ دهێت.
داخویانییا هاریكارێ‌ ڕاهێنەرێ‌ دهۆكێ‌
د پرێسكۆنفراس دا سەعەد عەبدولحەمید هاریكارێ‌ ڕاهێنەرێ‌ دهۆكێ‌ گۆت: هەرچەندە گڤاشتنەكا ئێكجار مەزن ل سەر یاریزانێن مە هەیە ژبەر هاتنۆچوونا وان دناڤبەرا هەردو دو رۆژان ژ باژێرەكی بۆ باژێرەكی دی، یارییا چووی ئەم ژ هەژی بووین بۆ سەركەڤتنێ‌ هەكەر دادڤانی گۆلا دروست هژمارتبا، یارییا بهێت و یێن مایی هەموو بۆ مە د گرنگن، لەوما ژی دێ‌ بزاڤێ‌ كەین سنۆرەكی بۆ ژ دەستدانا خالان دانینن، بهیڤی نە بشێن دلێ‌ جەماوەرێ‌ خوە خۆشبكەین.
جەماوەرێ‌ زاخۆ توورەیە
ژلایێ‌ خوەڤە تیما یانەیا زاخۆ بەردەوامە ل سەر ئەنجامێن لاواز پشتی د سێ‌ یاریێن بۆری دا ئێك وەكهەڤی و دو خوسارەتی دایین، بوویە ئەگەر جەماوەر توورەبین و داخوازا گوهۆڕینان ژ كارگێریێ‌ بكەن، تیما زاخۆ ئەوا د یارییا بۆری دا بەرانبەر شورتە ب دو گۆلان تووشی خوسارەتیێ‌ بوویی هیڤیێن وێ‌ بۆ ڕێزێن پێشیێ‌ لاواز كرینە ئەوا ل ڕێزا چارێ‌ نوكە پاشڤە هاتیە ڕِێزا حەفتێ‌ ب كۆمكرنا 40 خالان ژ 11 سەركەڤتن، حەفت وەكهەڤی و شەش خوسارەتی هەنە، یاریزانێن وێ‌31 گۆل تۆماركرنیە و 21 گۆل ل سەر هاتینە تۆماركرن.
ئەمجەد دانپێدانێ‌ دكەت
د پرێسكونفراس داك اپتنێ‌ تیما یانەیا زاخۆ ئەمجەد عەتوان دانپێدان كر كو ئاستێ‌ وان یێ‌ باش نینە و دڤێت شاشیێن خوە ڕاستڤەكەن و گۆت: داخوازا لێبۆرینێ‌ ژ پشتەڤانێن یانەیێ‌ دكەین مە یا پێدڤی نیشان نەدا دڤێت بۆ یارییا بهێت ئەم دۆڤچوونا ئاستێ‌ خوە بكەین و شاشیێن خوە ڕاستڤەكەین، یارییا بهێت دڤێت باشتر بین و قەرەبوو بكەین، ئەم ڕژدین جەماوەرێ‌ خوە ئاشت بكەین.
هەولێر هەڤڕكا پێشەنگیێ یە
تیما یانەیا هەولێر بەردەوامە ل سەر هەڤڕكیێ بۆ ڕێزێن پێشیێ‌ سەرباری وەكهەڤییا وێ‌ د گەڕا 24ێ‌ دا بەرانبەر یانەیا نەفت میسان بێ‌ گۆل، كوڕێن كەلهە و منارە لەشكەرێ‌ باسم قاسمی ل ڕێزا سێیێ‌ دهێن ب كۆمكرنا 50 خالان ژ 15 سەركەڤتن، پێنج وەكهەڤی و چار خوسارەتییان، یاریزانێن وێ‌ 34 گۆل كرینە و 20 گۆل ل سەر هاتینە تۆماركرن.
نەورۆز ڤەگەڕیا هەڤڕكییان
تیما یانەیا نەورۆز ئەوا د یارییا بۆری دا سەركەڤتنەكا باش ل سەر مێڤانا خوە ئەلغراف ئینایی 2-1 بوو پالدەرەك ئەو باشتر پێشڤە بهێت ژ ڕێزێن داكەڤتنێ‌ د نوكە دا بهێتە ڕێزا نەهێ‌ ب كۆمكرنا 34 خالان ژ 11 سەركەڤتنان، ئێك وەكهەڤی و 12 خوسارەتی هەبووینە، 30 گۆل تۆماركرینە لێ‌ 31 گۆل ژی ل سەر هاتینە تۆماركرن.
ژ ئەنجامێن یاریێن دی یێن گەڕا 24ێ‌
دیالا 1-2 نەجەف، ئەلگەرمە 1-1 مووسل، جەوییە 1-چنە كەرخ، تەلەبە 2-1 ئەمانەت بەغدا، زەورا1-چنە كارەبا، نەفت 2-چنە ئەلقاسم.
هەلوەستێ‌ گشتی پشتی ب دووماهی هاتنا یاریێن گەڕا 24ێ‌ ژ خولێ‌.
1- جەوییە 58 خال.
2- شورتە 52 خال.
3- هەولێر 50 خال.
4- تەلەبە 47 خال.
5- زەورا 45 خال
6- ئەلگەرمە 43 خال.
7- زاخۆ 40 خال.
8- كەرخ 38 خال.
9- نەورۆز 34 خال.
10- دهۆك 34 خال.
11- نەفت 32 خال.
12- مووسل 30 خال.
13- ئەلغراف 29 خال.
14- دیالا 29 خال.
15- مینا 26 خال.
16- نەفت میسان 22 خال.
17- كارەبا 21 خال.
18- ئەمانەت بەغدا 21 خال.
19- نەجەف 12 خال.
20- ئەلقاسم دو خال.
هەڤڕكیێن گەڕا 25ێ‌ دێ‌ بڤی شێوەیی هێنە كرن.
یاریێن سوبەهی دوشەمبی
دهۆك – زاخۆ ، یاریگەها شەهید فرانسۆ حەریری ل دەمژمێر 5:30 ئێڤاری
مووسل- كارەبا، یاریگەها یانەیا دهۆك دەمژمێر 5:30ێ‌ ئێڤاری.
تەلەبە- نەفت، یاریگەها ئەلمەدینە، دەمژمێر سێ‌ ئێڤاری.
كەرخ- مینا، یاریگەها شەرار حەیدەر، دەمژمێر 5:30 ئێڤاری.
ئەمانەت بەغدا- ئەلگەرمە، یاریگەها شەرار حەیدەر, ل دەمژمێر 9:30 شەڤ.
یاریێن رۆژا سێشەمبی 31-3-2026
هەولێر- زەورا، یاریگەها شەهید فرانسۆ حەریری، ل دەمژمێر سێ‌ ئێڤاری.
شورتە- جەوییە، یاریگەها ئەلشەعب، ل دەمژمێر سێ‌ ئێڤاری.
نەورۆز- نەفت میسان، یاریگەها نەورۆز، ل دەمژمێر سێ ئێڤاری.
ئەلقاسم- دیالا، یاریگەها نەجەف، ل دەمژمێر 5:30 ئێڤاری.

2

د دووماهی كۆمبوونا خوە یا ئاسایی دا فدراسیۆنا فوتبۆلا كوردستانێ‌ بڕیار دا ب نە ئەنجامدانا هەردو خولا فوتسالا كچان و خولا لاوان بۆ وەرزێ‌ نوو یێ‌ 2025-2026ێ‌، ئەڤچەندە ژی ژبۆ سلامەتییا گیانێ‌ یاریزانان د ناڤا هۆل و یاریگەهان دا.د دووماهی كۆمبوونا خوە یا ئاسایی دا فدراسیۆنا فوتبۆلا كوردستانێ‌ بڕیار دا ب نە ئەنجامدانا هەردو خولا فوتسالا كچان و خولا لاوان بۆ وەرزێ‌ نوو یێ‌ 2025-2026ێ‌، ئەڤچەندە ژی ژبۆ سلامەتییا گیانێ‌ یاریزانان د ناڤا هۆل و یاریگەهان دا.د كۆنۆسا كۆمبوونێ‌ دا هاتییە، پشتی چەندین گەنگەشە ل سەر چاوانییا دەستپێكرنا وەرزێ‌ نوو یێ‌ هەردو خولێن فوتسالا كچان و لاوان گەهشتینە بڕیارێ‌ كو ژبەر بارەدۆخێ‌ نوكە یێ‌ هەستیار ل دەڤەڕێ‌ ئەو شەڕێ‌ دناڤبەرا ئەمریكا-ئیسرائیل و ئیرانێ‌، لەوما ژی ژبۆ سلامەتییا گیانێ‌ هەموو یاریزانان، بڕیار هاتە دان وەرزێ‌ نوو یێ‌ 2025-2026ێ‌ یا خولا فوتسالێ‌ ل سەر ئاستێ‌ كچان دیسان خولا لاوان بۆ ژیێن لبن 19 سالی بۆ وەرزێ‌ ئەڤ سالە نە هێتە كرن.هەروەسان د ناڤەڕۆكا كۆنۆسێ‌ هاتییە، دێ‌ ل دووڤ كاودانێن نوكە بین، بتنێ‌ ئەو یاریێن مایی د خولا پلا ئێك دا زووترین دەم ب دووماهی بهێن كو بتنێ‌ سێ گەڕ ماینە و دێ‌ بێ بەرهەڤبوونا پشتەڤانان بیت، هەروەسان ژبەر كاودانێن نوكە مە بڕیار دایە خولا پلا دو ژی بۆ مەها تەباخا بهێت دەستپێبكەت، ئەڤ بڕیارە هاتینە پەسەندكرن ژبەر كاودانێن نوكە و دێ‌ چاڤەڕێ‌ رۆژانێن داهاتی بین و كۆمبوونێن مە بەردەوامبن ژبۆ هەلسەنگاندنا پێشهاتەیان.

 

3

سالار محەمەد دۆسكی:

6-7

ئەز هاتم و چووم ئەوێ‌ شەڤێ‌ چنە و شەڤا پاشتر ئەز چوومە گوندێ‌ (سەرەرو) چوومە ئاقارێ‌(سوریا) (محەمەد)ەك مە هەبوو دگۆتنێ‌ (محەمەد عبدوللا) گەلەك حەش من دكر و من گۆتێ‌(محەمەد) ئەمێ‌ رێكخستنەكێ‌ دكەین و ئەز حەز دكەم توژی بهێ یە ل گەل مە و گۆت ئەز حەز دكەم بهێمە ل گەل هەوە بەلێ‌ نوكە راوستە و بەلا خوە ژ من ڤەكەن و من هندەك ئاریشە ل گوندی هەنە و من گۆتێ‌ بلا، ئەف (ئەحمەد عەبدوللا) ئەز ژێ‌ بێژم ئەز چوومە پشت پەنجەرا وان من ل پەنجەرا وان دا خویشكا وی هاتە بەر پەنجەرێ‌ و هەما ل بەر پەنجەركێ‌ و دەرگەه نەڤەكر و ترس بوو و حەق بوون و خویشكا وی گۆت خێرە من گۆتێ‌ كا بێژە برایێ‌ خوە دا بهێت گۆت برایێ‌ من ل مال نینە من گۆتێ‌ من ل كونا پەنجەركێ‌ رادیتی یە و بێژێ‌ بلا بهێت و ئێكسەر برایێ‌ وێ‌ هات و من پرسیار ژێ‌ كرن و دووڤ دا گۆت تو ل چ گەری من گۆتێ‌ ئەزێ‌ ل رێكخستنێ‌ دگەریم و پیچەك خوە تورە كر و گۆت مالا تە خودێ‌ ئاڤاكری دێ‌ نوكە مالێ‌ ل مەدەیە خرابكرن، من گۆتێ‌ ئەزدێ‌ چم بەلێ‌ تودێ‌ پەشێمان بی و جارەكێ‌ ژی ئەف بابەتە من ژ ئێكی گولێ‌ ببیت دێ‌ ئیبادا مالا هەوە كەم چونكە ئەڤە تشتەكێ‌ بچوویك نینە ئەز پرسیار كەم و ئەڤە تشتەكێ‌ گەلەك مەزن و تو ئەندامێ‌ لژنا محلی نوكە تو بێی ی دێ‌ ئێك زەربەكی ل مە دەت و دێ‌ كەڤینە كەمینێن تە سەرا تە دێ‌ ئیبادا مە هێـتەكرن من گۆتێ‌ سەرا من بلا ئیبادا كەسەكێ‌ نەهێتەكرن و من گۆتێ‌ هەرە نە پەیوەندیێ‌ و نە بو پرسیارێ‌ ب مە نەكە، چووم دەنگو باسێن دەڤەرێ‌ هەر ژ زاخو هەتا دگەهیتە مویسل و دەڤەرا سوران من نڤێسین و من كرنە راپورت و من رادەستی دەستێ‌ (عەگید)كرن و دێ‌ بیە (نەغد)ێ‌ و (ئازاد یان فازل میرانی) بیت دێ‌ رادەستی دەستێ‌ وان كەی ل بارەگایێ‌ بارزانی گۆت بلا بابێ‌ من ژی ل (كرماشان)ە دێ‌ چم وی ژی بینم و من ژی راپورتا خوە نڤێسی و من رادەستی (عەگید) كر و من گۆتێ‌ زوی بزڤرە ڤە و خوە گیرونەكەی و (عەگید) چوو و (17) رۆژا نەهات و چ دەنگ و باسێن وی نەبوو و هەر مە چ ژێ‌ نەزانی و چ ئامیرێن پەیوەندێ نەبوون وی دەمی و رۆژەكێ‌ مامێ‌ من هات و مامێ‌ من موختارێ‌ گوندێ‌(بێدهێ‌) بوو گۆت(عەلی) من گۆتێ‌ بەلێ‌ مام گۆت حوكمەتا پرسیارا (عەلی) دكەت و من گۆتێ‌ كێ‌ پرسیار كر ؟ وی گۆت رێڤەبەرێ‌ ناحیێ‌ پرسیارا وی دكر و من گۆتێ‌ بۆچی تو پرسیارا من كەی مامەكێ‌ وی ل مویسلە و مامەك ل دهۆكێ‌ یە و وەختەكی مالا وی ل حەبانیێ‌ بوو و رەنگە چوبیتە وێرێ‌ و من گۆتێ‌ ئەز نوزانم، مامێ‌ من گۆت ئانكو تو چ ژێ‌ نوزانی من گۆتێ‌ نەخێر و من بابەت ل بەر بەرزەكر ب هەر رێكەكا هەبیت و ئەز هەرو ئێڤارەكا درەنگ ل بەر خانیێ‌ وارا دەربازدبم و ب ئاماژا ل گەل مالا وا تاخفم كا هاتیە نەهاتیە ب ئاماژ ئەو بەرسفێ‌ دەن و دبێژن نەهاتیە، رۆژەكێ‌ بەر دەرگەهی را بوریم و خویشكا وی ل بەر دەرگەهی بوو من ئاماژە دانێ‌ كو برایێ‌ تە هاتیە ب ئاماژا گۆتی هاتیە و كەیفا من هات و من گۆتێ‌ بێژێ‌ دەمژمێر (10) بهێـە (سەركراسكی) گورستانەك ل وێرێ‌ یە ئەم دێ‌ ئێك دو بینین، بۆ دەمژمێر(10) و (عەگید) بەرهەڤی وی جهی بوو و من گۆتێ‌ بخێرهاتی تە چ دكر بۆچی گیربووی؟ گۆت سیچێن من نەبوون و سیپێن وان بوون و من راپورتا تە رادەستی كاك (فازل میرانی)كر و (فازل و ئازاد)ی راپورتا تە برە دەف (مەلا مستەفا بارزانی) و (عەگید) بەردەوامی دا گۆتنێن خوە و ژ زاردەفێ‌(فازل میرانی) ڤە دگوهێزیت گۆت پشتی ئەو كاغەز كەفتیە دەستێ‌(مەلا مستەفا بارزانی) خواندی و گۆت ئەگەر مە مرۆڤێن وەك ڤان مە هەبن شورەشا بەردەوامە و گۆت بەرسف یا هاتیە نڤێسین نوزانم (ئدریس بارزانی یان مەلا مستەفا بارزانی) نڤێسی یە و سوپاسیا تە كریە و من گۆتێ‌ باشە تو بۆچی گیروبووی؟ گۆت ئەوا گۆتە من كاغەزا نەبە و ئەگەر ئێك كاغەزێ‌ فتە بگریت ئێكسەر دێ‌ هێ یە سێدارەدان و (عەگید) گۆت من گۆتێ‌ من سێدارەدان بخوە دانایە لەوما من كاغەز ئینایە و دێ‌ كاغەزێ‌ بەم ژی و سێدرەدان چنینە و ئەوانژی گۆت بوویێ‌ چەند رۆژا دەلیڤێ‌ بدەمە و ئەوژی ئەوا رۆژا سەرەدانا بابێ‌ خوە كربوو و ئەو (شەعبان غەفار) پێكڤە ژ ئیرانێ‌ ڤەگەریا بوون و هەتا گەهشتینە مال و گۆت توزانی (ئەحمەد)ی چكریە؟ من گۆتێ‌ بەلێ‌ گۆت مرۆڤەكێ‌ ئینای ناڤێ‌ وی فلان كەسە، من گۆتێ‌ یا مە چوو گۆت چەوا چوو من گۆتێ‌ بەلێ‌ چوو و گۆت چەوا من گۆتێ‌ ئێدی ئەم نەشێین رێكخستنێ‌ بكەین و من گۆتێ‌ ئەگەر ئەڤە بزانیت ئەم كینە سوباهی دێ‌ بوومە فەوجێ‌ ئینتە ڤێرێ‌ و ئەم ب ساخی دێ‌ كەڤینە دەستان و دێ‌ مە هەمیان سێدارەدەن، من گۆتێ‌ ئەز دێ‌ چمە ئیرانێ‌ و ئەز ئێدی نەشێم ل ڤێرەبم كاغەز من نڤێسی بوو و بەرسڤا ژ ئیرانێ‌ زڤری ژی هەر یا دەستێ‌ من دا و ئەز ل سەر بانی نڤستم و وەختەكی درەنگی شەڤ بوو و من دیت دەنگێ‌ كەسەكی یێ‌ دهێت و ئەزێ‌ هشیارم و خەوا من ناهێت ژ ترسان و هزران دا و گەهشتە گورەپانا قوتابخانێ‌ و نێزیكی من بوو گازی كر كاك (عەلی) كاك(عەلی) من ژی سەرێ‌ خوە ژووردا برە خوارێ‌ و من گۆتێ‌ تو كی گۆت ئەز فلانم من گۆتێ‌ تە خێرە گۆت ئەزێ‌ هاتیم ئەو كاغەزا (ملا مستەفا بارزانی) بوو هەوە هنارتی نیشا من بدە من گۆتێ‌ كاغەزا چ؟ گۆت كاغەز (مەلا مستەفا بارزانی) بەرسفا كاغەزا هەوە دایە و من گۆتێ‌ ئەڤە كێ‌ گرتیە هەوە گۆت فلانی یا منزانی (ئەحمەد)ی یا گۆتیێ‌ و من گۆتێ‌ هەرە ئەوێ‌ گۆتیە تە كاغەزا ل دەف فلانی هەر یا لدەف وی بخوە ئەوە یێ‌ رێكێ‌ بەرزە دكەت هەرە بخوە ژ وی وەربگرە و هەر گۆت و گۆت من گۆتێ‌ من ئاگەه ژ چ كاغەزا نینە و ئەز ژ ئەڤان شولان هەمیان یێ‌ ژێ‌ دوورم و چوو و سپێدێ‌ هاتەڤە و گۆت(ئەحمەد)ی گۆت من گۆتێ‌ ژ خوە وەدبێژیت وە نینە و پشتی چووی، مە دەست هاڤێتێ‌ و مە كارێ خوە كر و (ئەز، مالا محەمەد ساح و مالا عبدولرەحمانی، مالا محەمەد سەلیم) گەلەك بوون و بخێزان و زارۆك ڤە مە كارێ‌ خوە كر و ئەم بەرەف وەلاتێ‌ توركیا ڤە چووین، هەر وێ‌ رۆژێ‌ بابێ‌ من هاتە دەستەسەركرن و هاتە رەوانەكرن بۆ كەلها نزاركێ‌ ئەڤە ل سالا 1975ێ‌ بوو و ئێدی مە ئاگەهـ ژ بابێ‌ من نەما و ئەم (16) رۆژا ماینە ب رێ ڤە هەتا گەهشتینە ئیرانێ‌ و ئەم هاتینە دەستەسەركرن چونكە لێبورین ب دووماهی هات بوو و بزاف هاتنەكرن ئەم بهێنە رادەستكرن بۆ حوكمەتا ئیراقێ‌ و پاشی خودێ‌ هوسا حەسكر ئەم رادەستی حوكمەتا ئیراقێ‌ نەكرین و ئەم هاتینە ئازادكرن.
هەمان پێشمەرگەیێ‌ هەر دو شۆرەشێن ئیلۆن و گولانێ‌ زێدەتر بەحسێ‌ دەستەسەكرنا بابێ‌ خوە دكەت و گۆت: بابێ‌ من ژ كەلها نزاركێ‌ هاتە ڤەگوهاستن بۆ باژێرێ‌ مویسل و پاشی هاتە ڤەگوهاستن بۆ باژێرێ‌ كەركووكی و ب تەختی ڤە هاتەگرێدان و گەلەك هاتە ئەشكەنجەدان و نێزیكی دو سالان ما دزیندانێ‌ دا و جامێرەكی جارەكێ‌ گۆت ئەڤە هەوە بۆچی ئەڤ پیرەمێرێ‌ بێ‌ جارە ئینایە ڤێرێ‌ ئازاد كەن بلا بچیتە مالا خوە و گرتنا بابێ‌ من سەرا من و برایێ‌ من بوو و ئەمر هەر دو ب بووینە پێشمەرگە.
هەمان پێشمەرگەیێ‌ شۆرەشا ئیلۆن و گولانێ‌ ئەو ژی گۆت: 23 سالان ئەز مامە ل وەلاتێ‌ ئیرانێ‌ ب خێزان و زارۆك ڤە.

11

سالح حەکیم

چاڤێن تە یێن بهاری
مێرگێن تژی کەسکاتینە
خەیالێن من یێن شیم
سەمایێ لێ دکەن
عەشق هەست و سازەکە
ژەنینا وێ بۆ ژانێن ئەڤینا مە
سترانا داستانا حەسرەتا
مرنا مەمۆی
بۆ زینا ڕەبەن دبێن
عەسمانێ ستێرا
ڕۆپەلێن شەڤا مەیا تاری
هەمبێز بکە
بەسە ئێدی چرایێ
کێلەشۆکا بڤەمرینە
وان چاڤێن گلدای
دلێ دقەفەسا سینگی دا
زیندانکری
ل وێ هیڤییا پڕی تۆلاز
سروود و ڤەلۆرینا عەشقێ
دگەورییا دا
ئازرینەکە ژ کۆمەکا پەیڤان
خۆزی لێ دبارن
دەم و ژڤانێن مە
چەند سال بەزاندن
زڤڕین نیشان و ئارمانجەکە
چەند قێری و نالین لێ بهەلێن
هند پتر ئاخین
دبنە تاڤەزەرکا سپێدا
ئێڤارا سەرنیشف ئاڤا دبن.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com