هەولێر، قائید میرۆ

نوونەرێ ئەنەكەسێ ل هەرێما كوردستانێ دبێژیت: سەرۆك بارزانی بەردەوام پشتەڤانیا كوردێن رۆژئاڤایێ كریە و پشتی روودانێن ڤێ دووماهیێ ل رۆژئاڤایێ ژی سەرۆك بارزانی بزاڤێن مەزن بۆ پشتەڤانییا كوردێن رۆژئاڤایێ یێن ئەنجامداین، دیاركر ژی، بڕیارە ل چەند رۆژێن داهاتی ئەنەكەسە و پەیەدە ب چاڤدێرییا ئەمریكا كۆمببن و پێنگاڤێن كریاری بهێنە دیاركرن.
جەدعان عەلی، نوونەرێ ئەنەكەسێ ل هەرێما كوردستانێ بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گۆت» پشتی روودانێن رۆژئاڤایێ و ژناڤچوونا رژێما بەشار ئەسەدی دەلیڤە بۆ كوردان یا پەیدابووی بگەهنە مافێن خوە ل رۆژئاڤایێ، بەلێ پێدڤییە كورد ئێكبگرن و پێكڤە سەرەدانا دیمەشقێ بكەن، سەرۆك بارزانی هەر ژ دەستپێكا شۆرەشا رۆژئاڤایێ بەردەوام پشتەڤانێ كوردان بوو و شیرەتا سەرۆك بارزانی ئەوەبوو كورد دئێكگرتی بن، چەندین جاران ژی كۆمبوون د ناڤبەرا ئالیێن سیاسی یێن رۆژئاڤایێ كوردستانێ ب چاڤدێریا سەرۆك بارزانی یێن هاتینەكرن و رێككەفتن ژی هاتینە كرن، بەلێ مخابن دیارە ئالییەك پێگیری رێككەفتنان نەدبوو، نوكە دەلیڤەیەك یا پەیدابووی پشتی ژناڤچوونا رژێما بەشار ئەسەدی و نابیت كورد ڤێ دەلیڤەیێ ژدەست بدەن، سەرۆك بارزانی هاتیە سەر هێلێ و هەموو بزاڤان دكەت كورد د ئێكگرتی بن و گۆتارەكا كوردی یا ئێكگرتی ل هەمبەر شامێ هەبیت ، ئەم سۆپاسیا هەلوەستێ سەرۆك بارزانی دكەین، كو هەردەم پشتەڤان و هاریكارێ كوردێن رۆژئاڤایێ بوویە، دیدارا سەرۆك بارزانی ژی دگەل مەزلوم عەبدی هەر بۆ ئێكڕێزیا كوردان بوو ل رۆژئاڤایێ و دڤێت ئەم مفای ژ شیرەتێن سەرۆك بارزانی وەربگرین پێخەمەت ب دەستڤەئینانا مافێن كوردان ل رۆژئاڤایێ».
جەدعان عەلی ئاشكراكر ژی» بزاف دهێنەكرن بۆ ئێكڕێزیا كوردان ل رۆژئاڤایێ و بۆ ڤێ مەرەمێ ژی چەندین پێشنیاز یێن هاتینە كرن، هەتا كورد ب ئیكدەنگ بچنە دیمەشقێ بۆ دەستپێكرنا دانوستاندنان دگەل شامێ، ل چەند رۆژێن داهاتی ب بەرهەڤبوونا ئالیێ ئەمریكی دێ ئەنەكەسە و پەیەدە كۆمبن و پێنگاڤێن د ناڤبەرا هەردو ئالییان ب كریار دێ هێنە دیاركرن، نوكە ئەمریكا وفرەنسا و ئەلمانیا دوپاتیێ ل ئێكڕێزیا كوردان ل رۆژئاڤایێ دكەن و كورد د رێڤەبرنا رۆژئاڤایێ دا و دارێشتنا دستوورەكێ نوو بۆ رۆژئاڤایێ پشكدارببن ، مە وەكو ئەنەكەسە چو ئاریشە ل سەر دانانا (ئەحمەد شەرع) وەكو سەرۆكێ رۆژئاڤایێ بۆ قۆناغا ڤەگۆهێز نینن، هەكە مافێ كوردان بهێتە گەرەنتیكرن ل سووریا داهاتی».

دوهی ئێكشەمبی 2/2/2025، جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ب بەرهەڤبوونا 176 پەرلەمانتاران كۆمبوو و راستڤەكرنا قانوونا بۆدجەیا گشتییا ئیراقێ پەسەندكر.
د كۆمبوونا دوهی یا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێدا راستڤەكرنا قانوونا بۆدجەی هاتە پەسەندكر و تێچوویێ بەرهەمئینان و ڤەگوهاستنا هەر بەرمیلەكێ ژ پەترۆلا هەرێما كوردستانێ بۆ 16 دۆلاران هاتە زێدەكرن.
مەریوان قەرەنی، جێگرێ سەرۆكا فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ل ئەكاونتێ خوە ل تۆرا جڤاكییا فەیسبووكی راگەهاند» پشتی دەمەكێ درێژ و گەنگەشەكا زۆر، ل دووماهیێ ئەو راستڤەكرنا د قانوونا بۆدجەیا گشتییا ئیراقێدا كو حوكمەتا فیدرالی ئاراستەی جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ كربوو، هاتە پەسەندكرن و بوو قانوون، ب ڤی جۆری ژی بڕیار هاتە دان:
– تێچوویێ بەرهەمئینان و ڤەگوهاستنا هەر بەرمیلەكا پەترۆلێ ل هەرێما كوردستانێ بۆ 16 دۆلاران بهێتە بلندكرن و ئەو پارە ژی ژ بۆدجەیا سیادی یا ئیراقێ بهێتە دان.
– د دەمێ 60 رۆژاندا تێچوویێ فیعلی ژ ئالیێ تیمەكا تەكنیكییا نێڤدەولەتی كو ژ ئالیێ وەزارەتا پەترۆلا ئیراقێ ڤە دێ هێتە راسپاردن، بهێتە دیاركرن.
– هەكە ئەڤە نەهاتە كرن، جڤاتا وەزیرێن ئیراقێ دێ تیچووی دیاركەت.
سیپان شیروانی، ئەندامێ جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی گۆت» ب پەسەندكرنا راستڤەكرنا بۆدجەی، دێ دوبارە دەست ب هنارتنا پەترۆلا كوردستانێ هێتە كرن و هیچ ئاستەنگەكا قانوونێ د پێشبەریدا نەمایە».
ل دووڤ وێ راستڤەكرنێ، هەرێما كوردستانێ رۆژانە دێ 400 هزار بەرمیلێن پەترۆلێ رادەستی كۆمپانیا سۆمۆ كەت.
سیپان شیروانی گۆت ژی»پێدڤییە حوكمەتا فیدرال ژی پێگیر بیت ب مەزاختنا هەموو شایستەیێن دارایی یێن هەرێما كوردستانێ كو د قانوونا بۆدجەی دا ئاماژە پێ هاتیە كرن».

لەزگین جۆقی:

ئەندامەكێ فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ راگەهاند، ل سەر بجهنەئینانا رێككەفتنا شنگالێ دێ سكالایێ ل دادگەها فیدرالی تۆمار كەین.
مەحما خەلیل، ئەندامێ فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ گۆت» پشتی چەندین سالان ژ ئیمزاكرنا رێككەفتنا شنگالێ هێشتا بەندێن د ناڤ رێككەفتنێ دا نەهاتینە بجهئینان و رەوشا شنگالێ نەهاتیە ئاساییكرن، ئەڤە د دەمەكیدا كو ئێك ژ خالێن كارنامەیا حوكمەتا نوكە یا ئیراقێ ئاساییكرنا رەوشا شنگالێیە».
مەحما خەلیلی گۆت ژی “د چەند رۆژێن بۆریدا پرسیارا ئاساییكرنا رەوشا شنگالێ ژ وەزیرێ ناڤخوە یێ ئیراقێ كر، وی بەرسڤ دا كو پەكەكە رێگرە ل پێشبەری ئاساییكرنا رەوشا شنگالێ و ئاستەنگان ل بەر رێككەفتنا شنگالێ دروست دكەت”.
رۆهنكر ژی ” د چەند رۆژێن داهاتیدا دێ سكالایێ ل سەر بجهنەئینانا رێككەفتنا شنگالێ ل دادگەها فیدرالی تۆمار كەین، دڤێت ب رێكا قانوونێ لێپرسین بهێتە كرن و رەوشا شنگالێ بهێتە ئاساییكرن.”
ل 9 ئوكتۆبەرا سالا 2020ێ هەولێرێ و بەغدایێ رێككەفتنەك بۆ ئاساییكرنا رەوشا شنگالێ د بیاڤێن سیاسی، كارگێری و ئەمنی ڤە ئیمزاكر و هەتا نوكە چو بەندێن وێ نەهاتینە بجهئینان‌.
ژ ئالیێ خوەڤە ڤیان دەخیل، پەیڤدارا فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ گۆت» حوكمەتا فیدرال بەرانبەر كەیسا ئێزدیان و بجهئینانا رێككەفتنا شنگالێ یا خەمسارە، هەتا نوكە ئێك بڕگە ژی ژ وێ رێككەفتنێ بجهنەئینایە».
گۆت ژی» حوكمەتا فیدرال ناخوازیت ئەو رێككەفتنا ل گەل حوكمەتا هەرێمێ ب چاڤدیرییا نەتەوەیێن ئێكگرتی ئیمزاكری، بجهبینیت».
رۆهنكر ژی» حوكمەتا ئیراقێ یا خەمسارە د پرسا دۆسێیا ئێزدیان و شنگالێدا و رێككەفتنا شنگالێ پێنگاڤەكا گرنگ بوو بۆ وێ چەندێ هندەك ژ ئازارێن خەلكێ شنگالێ بهێنە كێمكرن، بەلێ پێنج سال ب سەر وێ رێككەفتنێ دەرباز بوون و هێشتا هیچ بڕگەیەكا وێ نەهاتییە بجهئینان».
ڤیان دەخیلێ ئاماژە ب وێ چەندێ كر» 11 سالە حوكمەتا ئیراقێ چو بۆ كەمپێن ئاوارەیان ل هەولێرێ و دهۆكێ نەكریە كو ب هزاران ئاوارەیێن شنگالێ تێدا دژین».
ل دووماهیێ گۆت» سەرۆك بارزانی و پارتی دیموكراتی كوردستان وەكریە ئێزدی و خەلكێ شنگالێ، هەرێما كوردستانێ ب مالا خوە بزانن».

ئەندامەكێ دەستەیا شیرەتكارییا سەرۆكێ ئەمریكا راگەهاند: دۆنالد ترەمپ، سەرۆكێ ئەمریكا د وێ چەندێ دگەهیت ئەمریكا بەرژەوەندی ل رۆژهەلاتا ناڤین یێن هەین، هەروەسا یێ رژدە ل سەر مانا هێزێن ئەمریكی ل ئیراقێ و رۆژئاڤایێ. ئاماژە كر ژی كو ئەمریكا پەیوەندیێن گەلەك باش ل گەل هەرێما كوردستانێ یێن هەین و ترەمپ ژی كاركرن ل گەل كوردان بلند د هەلسەنگینیت.
گابریێل سۆما، ئەندامێ دەستەیا شیرەتكارییا دۆنالد ترەمپی ل دۆر پرسا ڤەكێشانا هێزێن ئەمریكی ژ ئیراقێ، گۆت» ل دەستپێكێ سیاسەتمەدارێن ئیراقی داخوازا ڤەكێشانا هێزێن ئەمریكا ژ ئیراقێ دكر، بەلێ نوكە هەر ئەو سیاسەتمەدارە ب خوە یێن هاتین و داخوازا مانا هێزێن ئەمریكی ل ئیراقێ دكەن و دبێژن داعش هێشتا مەترسییە ل سەر وەلاتێ وان».
سەبارەت پەیوەندیێن د ناڤبەرا ئەمریكا و هەرێما كوردستانێدا، ئەندامێ دەستەیا شیرەتكارییا سەرۆكێ ئەمریكا، دۆنالد ترەمپی گۆت» ئەمریكا پەیوەندیێن گەلەك باش ل گەل هەرێما كوردستانێ یێن هەین، هەروەسا ترەمپ كاركرن ل گەل كوردان بلند د هەلسەنگینیت».
سەبارەت پرسا مانا هێزێن ئەمریكی ژ رۆژئاڤایێ ژی، سۆمای دیاركر» سەرۆكێ ئەمریكا، دۆنالد ترەمپ یێ رژدە ل سەر مانا هێزێن ئەمریكی ل رۆژئاڤایێ، نوكە نێزیكی 12 هزار ئەندامێن داعشێ یێن ل زیندانێن رۆژئاڤایێ هەین، و ترەمپ باش د وێ چەندێ دگەهیت كو وەلاتێ وی بەرژەوەندی ل رۆژهەلاتا ناڤین یێن هەین، زێدەتر ژ دو هزار سەربازێن ئەمریكی ل رۆژئاڤایێ یێن هەین و پەترۆلا رۆژئاڤایێ یا دناڤ بابەتیدا، چونكە ئەگەر یێ هەی ئەو پەترۆلە ژ ئالیێ داعشێ ڤە دەست ب سەردا بهێتە گرتن و ببیتە ژێدەرەكێ داهاتی بۆ وێ رێكخستییا تیرۆرستی».
رۆهنكر ژی» هەروەسا زێدەتر ژ دو هزار و 400 خێزانێن داعش ل كەمپان ل رۆژئاڤایێ یێن ماین، یا دیارە ژی كو نوكە ئەمریكا نیازا خوەڤەكێشانێ نینە».
ئاماژەكر ژی» ئەمریكا یا رژدە ل سەر پاراستنا بەرژەوەندیێن خوە ل رۆژئاڤایێ و هەموو وەلاتێن رۆژهەلاتا ناڤین».

رێڤەبەرێ جێبەجێكارێ پڕۆسەیا سەرژمێرییا گشتی ل هەرێما كوردستانێ راگەهاند: پشتی ب دووماهی هاتنا پڕۆسەیا سەرژمێرییا گشتی ل هەرێما كوردستانێ و ئیراقێ، نوكە كار بۆ راگەهاندنا ئەنجامێ دووماهیێ دهێتە كرن و بڕیارە ل 25 ڤێ مەهێ ئەنجام ب فەرمی بهێنە راگەهاندن، كو وی دەمی رێژەیا ئاكنجیێن هەرێما كوردستانێ و ئیراقێ دێ دیار بیت و ل سەر وی بنەمای ژی پشكا بۆدجەی و كورسیێن جڤاتا نوونەران ژی دێ هێنە دیاركرن.
مەحمود عوسمان، رێڤەبەرێ جێبەجێكارێ پڕۆسەیا سەرژمێرییا گشتی ل هەرێما كوردستانێ گۆت» پشتی ب دووماهی هاتنا پڕۆسەیا سەرژمێریی گشتی ل هەرێما كوردستانێ و ئیراقێ، نوكە كار یێ دهێتە كرن بۆ وێ چەندێ ئەنجام بهێنە راگەهاندن، پێشتر ژی باس ل وێ چەندێ هاتیە كرن كو ل ناڤەڕاستا ڤێ مەهێ ئەنجام بهێنە راگەهاندن، بەلێ ژ ئەگەرێ تمامنەبوونا كاری بڕیارە ل 25 ڤێ مەهێ ئەنجامێ دووماهیێ یێ پڕۆسەیا سەرژمێرییا گشتی بهێتە راگەهاندن، كو وی دەمی هەموو ئامار و داتا ب هووری دێ دیار بن».
دیاركر ژی» حوكمەتا ئیراقێ باس ل وێ چەندێ كریە، كو ئەڤ سەرژمێرییە بۆ دو مەبەستان دێ هێتە بكارئینان، سەرەرای كو بۆ گەشەپێدانا وەلاتییە، بۆ دیاركرنا بۆدجەیا هەموو پارێزگەهایە ب گۆڕەی ئەنجامێ وێ سەرژمێریێ و دیاركرنا كورسیێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێیە ژی، لەوما وی دەمی رێژەیا ئاكنجیێن هەرێما كوردستانێ و پارێزگەهان دێ هێتە دیاركرن و هیچ بەهانەیەك نامینیت بۆ وێ چەندێ باس بهێتە كرن رێژەیا كوردان ل ئیراقێ چەندە و هەر كەسەك ژدەف خوە باخڤیت».
رێڤەبەرێ جێبەجێكارێ پڕۆسەیا سەرژمێرییا گشتی ل هەرێما كوردستانێ دیاركر ژی
وی دەمی دێ رێژە ب تمامی دیار بیت و ئەو گرفتا هەی ژی دێ چارەسەر بیت و ل سەر وی بنەمای دێ پشكا هەرێما كوردستانێ ژ بۆدجەی هێتە دیاركرن، چونكە دێ هێتە زانین رێژەیا كوردان ل ئیراقێ چەندە».