ل بەر دەرگـەهێ دیـرۆكـێ.. كـورد و وەرچـەرخـانێن ڕۆژهەلاتـا نـاڤین
شهاب ئاكرەیی
ل ژێر ڕۆناهیا پێشهاتێن بلەز، شەڕێ ڤەكری ل سەر ئێرانێ، و ئەو گوهۆڕین یێن دوبارە نەخشەیێ هەڤپەیمانی و بەرژەوەندیا دكێشنەڤە، گەلێ كورد بەرانبەر قووناغەكێ ڕاوەستیایە كو چێدبیت جارەكا دی دوبارە نەبیتەڤە.
ڕۆژهەلاتا ناڤین وەك بەرێ نەمایە، ئەو دەولەتێن سنوورێن وان بەری زێدەتر ژ چەرخەكێ هاتینە كێشان، ئەڤڕۆ ل ژێر تاقیكرنێن گران دانە، د دەمەكی دا هەڤسەنگییا هێزێ دگوهۆڕیت، هەڤپەیمانی دوبارە دهێنە دارشتن، و كەلێنێن سیاسی و ئەولەهی دروست دبن كۆ دكارن دەرگەهێن نوی ل هەنبەر ئەو گەلێن خاوەن دیدێن ئێكگرتی و ئیرادەیا ڕێكخستی ڤە ڤەكەن.
كێشەیا كوردی نە كێشەكا ژنوی هاتییە، بەلكو كێشا گەلەكێ مەزنە كو ژ مافێ خۆ یێ سروشتی یێ بڕیاردانا چارەنڤیسێ هاتییە بێبەهركرن، ل سەر چار دەولەتان هاتیە دابەشكرن و باجەكا گران ژ خوێن، ئاوارەیی و بێبەهریێ دایە، ل گەل ئەڤێ چەندێ ژی، مەزنترین مەترسی ل سەر كوردان نە تەنێ هێزا نەحەزانە، بەلكو پەرتەوازەییا ناڤخۆیی، ململانا حزبی و پێشئێخستنا بەرژەوەندی یێن بەرتەنگن ل سەر بەرژەوەندیا بلندا نەتەوەیی.
دیرۆكێ سەلماندیە كو دەرفەتێن سیاسی ل هیڤیا دودلان نامینن و ئەو گەلێن ب پەرتەوازەیی دچنە ناڤ وەرچەرخانێن مەزن دا، دبنە كەرەستەیێ سازش و سەودایان، ل دەمەكی ئێكگرتی بین دبینە هێزەكا كاریگەر ل سەر مێزا دانوستاندنێ بۆ سەپاندنا مافان، ل سەر ڤێ چەندێ، ئەوا ئەڤڕۆ پێدڤی، نەنەهێلان و هلوەشاندنا حزبانە یان ئینكاركرنا جیاوازیانە، لێ دەربازكرنا دەمارگیرییا حزبییە، و ئاڤاكرنا لێڤەگەڕەكا نەتەوەیی یا هەڤپشكە كۆ تەڤایا هێزێن كوردستانێ ل دۆر ئارمانجێن دیار كۆم بكەت: پاراستنا گەلی، ئێكئێخستنا بڕیارێ، بەرهەڤییا كریاری بۆ هەمی ئەگەران، و بەرهەنگاربوونا مەترسیان.
راگەهاندنا دەولەتا كوردی نابیت ببتە درووشمەكێ سۆزداری یێ ل هەلكەفتان دهێتە بلندكرن، لێ پڕۆژەیەكێ دیرۆكییە كۆ پێدڤی ب دامەزراوەیێن بهێز، ئابوورەكێ سەقامگیر، دیپلۆماسیەتەكا چالاك، و گوتارەكا عەقلانی هەیە كۆ ڕێزێ ل مافێن ئەڤێن دی بگریت و داخوازا مافێن كوردان بكەت ل سەر بنەمایێ ئازادی، دادپەروەری و مافێ بڕیاردانا چارەنڤیسی.
هەروەسا پێدڤی ب خواندنەكا دروستە بۆ گوهۆڕینێن یێن نێڤدەولەتی و خۆنەهێلانەڤە ب تەمامی ل ژێر دەستێ هیچ هێزەكا دەرەكی، چونكە بەرژەوەندی یێن نێڤدەولەتی دهێنە گۆڕین، لێ بەرژەوەندییا گەلی یا بەردەوامە.
ل ڤێرێ بەرپرسیارەتییا ڕۆناكبیر، ڕاگەهاندنكار و گەنجان دیار دبیت، چونكو ئاڤاكرنا هوشیارییا نەتەوەیی كێمتر نینە ژ ئاڤاكرنا هێزا سیاسی، فەرە لۆژیكا دیالۆگێ ل شوونا خائینكرنێ، و لۆژیكا هەڤپشكیێ ل شوونا پەراوێزخستنێ سەركەڤیت، و ئەزموونێن كوردان ل ئیراق، سووریا، توركیا و ئیرانێ ژ ململانێ یێن ئێكجار مژوولكەر بهێنە پاراستن، پاشەڕۆژ ب سەرێخوە و ل هیڤیبوونێ ناهێتە ئاڤاكرن، بەلكو ب نەخشەسازی، هەڤڕێزی، و ئامادەكرنا دامەزراوە یێن كارامە دهێتە كرن، دا كۆ بشێن دەولەتێ بڕێڤەببەن ل وێ گاڤا بڕیار ل سەر دهێتە دان.
هەروەسا فەرە گۆتارەكا نێڤدەولەتی یا ئێكگرتی، بەرنامەیەكێ قووناغ ب قووناغ یێ واقیعی، و هەماهەنگییا بەردەوام د ناڤبەرا هێزان دا هەبیت، دوور ژ كەسیكرن و هەڤڕكییا بێ مفا.
ئەوا ل دەوروبەرێن ئیرانێ رووددەت دبیت شێوازێ دەڤەرێ بگۆڕیت، لێ ب شێوەیەكێ ئۆتۆماتیكی مافێن كوردان دابین ناكەت، دەرفەت نابیتە دەستكەفت ئیلا ئەگەر كورد ب خۆ خودان پڕۆژەیەكێ ئێكگرتی، سەركردایەتیەكا هۆشیار و شیانێن گۆڕینا ڤان پێشهاتان بۆ ئەنجامێن سیاسی بن.
دەمێ دهێت دبیت سۆرپڕایزێن مەزن بهەلینن، ئەرێ دێ ب شێوێ حزبێن ناكۆك چینە ناڤ ڤێ قووناغێ، یان وەك ئێك گەل كو ب باشی دزانیت چ دڤێت؟ ئەڤڕۆ ئێكەتی و ئێكڕێزی نە بژارەیەكێ پاشخستییە، لێ پێدڤیەكا هەرە فەرا نەتەوەییە.
ئەوێ خۆ بۆ ئەوا دهێت ئامادە نەكەت، دبیت جارەكا دی خۆ ل دەرڤەی دیرۆكێ ببینیتەڤە.
