ژ درووشمی بۆ جەستەی: خواندنەک د کۆدێن کورتەچیڕۆکا «عەشقا ئاخێ» دا
عەبدلڕەحمان بامەرنی
کورتەچیڕۆکا ب ناڤێ (عەشقا ئاخێ)، ژ نڤیسینا (ئیسماعیل موستەفا)یە. چیرۆکنڤیسی د ڤێ چیرۆکێ دا، ڤیایە دیمەنەکێ دەروونی و جەستەیی دروست بکەت؛ کو هۆسا نیشان بدەت هەر جهێ مرۆڤ لێ بیت، ل بن هەر ناسنامەیەکێ بیت و دیرۆکا وی جهی چەند هاتبیتە شێواندن، لێ ئەڤ شێواندنە نەشێت گرێدانا مرۆڤی ب ئاخێ ڤە بقەتینیت.
نڤیسەری دڤێت بێژیت کو عەشقا ئاخێ نە بتنێ درووشمەکێ هزری یێ ڤەقەتیایە، بەلکو هێزەکا فیزیکی و موگناتیسی یە، کو دشێت ل دووراتیا هزاران کیلومەتران ژی، مرۆڤی راوەستینیت. د ڤێ چیڕۆکێ دا کو ل باژێرەکێ نامۆ هاتیە نڤیسین، هەرچەندە جهـ ب زمان و کەلتۆر و نڤیسینێن جودا هاتبیتە گوهۆڕین، لێ نڤیسەر مە هایداری تشتەکێ کویرتر دکەت: ئەگەر چەند گوهۆڕین و تێکدان بھێنە کرن ژی، ئاخ ناهێتە گوهۆڕین و ئەوا مە ب ملەتێ مە ڤە گرێددەت، هەر ئاخە.
تەکنیکا ڤەگێڕانێ و ڕۆلێ ڤەگێڕی:
د تەکنیکا ئەدەبی دا (ڤەگێڕ و نڤیسەر) دو کەساتیێن جودانە، لێ د ڤێ کورتەچیڕۆکێ دا کو ب تەکنیکا «کەسێ ئێکێ» هاتیە نڤیسین، ڤەگێڕ گەلەک نێزیکی کەساتیا خودیێ نڤیسەری ب خۆیە. ئەم دشێین بێژین ڤەگێڕ نوینەرێ نڤیسەری یە، دا بشێت ئێش و هەستێن وی د جیهانا چیڕۆکێ دا ب رێیا کرداران نیشان بدەت.
ڕۆلێ ڤەگێڕی د عەشقا ئاخێ دا:
تێکەلبوونا جەستەی و ئاخێ: وەکی دەما دبێژیت: (ل رێڤەچوونێ، دێ بێژی ئێك پی یێن من دگریت، وەناكەت خۆش برێڤە بچم)؛ ئەڤ دیمەنە دیار دکەت کو حەزا نیشتمانی نەک بتنێ هەستن، بەلکو وەک هێزەکا راکێشانێ د جەستەی دا بەرهەڤ دبیت و پێیان تێكدئالینیت و رێڤەچوونێ گران دكەت.
وینەیێن سروشتی د چیڕۆكێ دا: دەما دبێژیت: (ئەو چیا و دارستانا ل پشت باژێری، دێ بێژی پرچەكا درێژە ب سەر من دا هاتی، هێزا جوانییا ڤان دیمەنان ژ رێڤەچوونێ گیرۆ دكرم). ل ڤێرێ ڤەگێڕ ب رێیا وێنەیێن ئەدەبی، تێکەلبوونا سروشتی دکەتە نموونە کو نیشتمان بۆ وی نە بتنێ ئاخە، بەلکو ژینگەهەکە د ناڤ جەستە و هشا وی دا دژیت.
مۆزیك وەک بزوێنەرێ ئاگەھداركرنێ: د دیمەنەکێ دی یێ چیڕۆکێ دا، دەما دبێژیت: (د وان كێلیكێن خۆشی و ئارامییێ دا، دەنگێ ژنەكێ ب زمانێ من د ستراند ئەز هەژاندم…)، بکارئینانا سترانێ ب زارێ جوان حاجۆی (دیاربەکر مالا منە) ژ لایێ ژنەکا ئەسمەرا شرین ژ رەنگێ ئاخێ، ڕۆلێ بزوێنەری دگێڕیت و ناخێ ڤەگێڕی دھەژینیت. ل ڤێرێ ڤەگێڕ بریارا «تەویک دانێ» ددەت؛ کو تەویک لێدان د کەلتۆرێ مە دا، بلندكرنا ھەستێ سەرسامبوونێ یە و شکاندنا بێدەنگیێ یە، بەرامبەر دەنگەکێ خۆش.
دارشتنا خەریبیێ د ناڤ خەلكی دا: ل دوماهیێ دەما دبێژیت: (لێ زڤڕیم، لێ د ناڤ بۆشاتییا مرۆڤان دا من بەرزە كر، وی دەمی كەلا خەریبییێ پرچك ئینانە گیانێ من، رۆندكان بێ دەستویری روی یێن من شویشتن).
ئەنجام:
ل دوماهیێ دشێین بێژین: نڤیسەری ب رێیا ڤەگێڕی، چەمکێ «عەشقا ئاخێ»، ژ رەهەندەکێ هزری یێ رویت ب ڕێكا ئاستێ هەستپێکرنەکا جەستەیی و دەروونی (گرانبوونا رێڤەچوونێ، لێدانا دل و گریانا نەگەهانی). ئەڤە ژی وە دکەت خواندەڤان ب خۆ ژی د ناڤ وی هەستێ خەریبیێ و حەزکرنا وەلاتیدا بهێتە کشاندن.
ل دووماھیێ دشین بێژین كو نڤیسەری برێكا ڤەگێڕی «عەشقا ئاخێ»، ژ رەھەندەكێ ھزركی بگەھینیتە ئاستێ ھەستپێكرنەكا جەستەیی، وەك (گرانبوونا پرێڤەچوونێ، گری و لێدانا دلێ)، كو د ئەنجامدا خواندەڤان ژی د ناڤ وی ھەستێ خەریبیێ و حەزكرنا وەلاتیدا نقۆ دبیت.
عەشقا ئاخێ، كورتەچیڕۆك، ئیسماعیل مستەفا، رۆژناما ئەڤرۆ،ھژمار (4030)، 3/8/2026.
