ئاشتی سالح

١٦ى تەباخێ؛ رۆژا ژ دایكبوونا بلندترین هیڤی و ئێكەمین ڕێبەرێ شۆرشا كاریگەر یا كوردستانێ، پارتیا دیمۆكراتا كوردستانێ، ب ڕاستی ژ بۆ مە وەلاتیێن ڤی وەلاتی رۆژەكە گەلەك پیرۆز و خۆشەویستە ئەڤرۆ دەما ئەم بەحسێ دیمەنێن ڤێ رۆژا مەزن دكەین، مەبەستا مێژوویا خەبات و بەرخۆدانا گەلێ كورد دهێتە بیرا مە، چونكو ١٦ى تەباخێ تنێ رۆژەكا ئاسایی نینە، بەلكو خالەكە وەرچەرخانێ بوو د ناڤا تەمامیا تێكۆشینا نەتەوەیا مە دا، و ب تنێ پارتەك نەیا دەستپێكری، بلكو بزاڤەكا نەتەوەیی و نیشتمانی یا مەزن بوو كو ژ بۆ ژیان و ئازادیا مە هاتیە ئاڤاكرن.
د دەمەكێ دا كو رەوشا دەڤەرێ و جیهانێ گەلەك یا تاری بوو و هێزێن هەڤدژی مافێن ڕەوا یێن گەلێ كورد ل سەر ئاخا مەتن و پشتڕاست بوون، سەركردێ مێژوویی و نەمر مەلا مستەفا بارزانی ب هەڤكاریا هەڤالێن خۆ یێن دلسۆز، پارتیا دیمۆكراتا كوردستانێ د ١٦ى تەباخا سالا ١٩٤٦ێ دا دامەزراند. ئەڤ پارتە نە ب تنێ بوو دەستپێكرنا قووناغەكە سیاسی، بلكو بوو قەڵایەكا پولایین ژ بۆ بەرەڤانیكرنێ ژ ماف، زمان، داب و نەریت و كەرامەتا مرۆڤێ كورد. ژ ڕۆژا ئێكێ ڤە، ڤێ پارتێ باوەریا خۆ ب هێزا گەلێ خۆ ئینا و ڕێكا خەباتا ڕەوا هەلبژارت، چونكو بارزانیێ نەمر باش دزانی كو ئازادی ب زۆرێ دهێتە ستاندن و ب بێ دەنگی و دەستبەرداربوونێ ماف ژ دەست دچن.
شۆڕشا ئیلۆلێ كو مەزنترین بەرهەمێ ڤێ رۆژێ و ڤێ ڕێكخستنێ بوو، نموونەیا بێوێنە یا هەلوەست و قارەمانییا پێشمەرگەیێن قەهرەمان نیشان ددا. پێشمەرگەیێن مە ل چیا و دەشتان، ب كێمترین چەك و ب پڕانییا باوەریا ب دۆزا خوە، شیاینە بەرامبەر زۆردارترین هێزێن دەمژمێر ڕاوەستن. ئەڤە نیشانەكا زەلال بوو كو ئیرادا گەلەك زۆرەمللەت دشێت هەموو ئاستەنگان بشكێنیت. د ڤێ ڕێگەیا پڕ ژ قوربانی دا، هزاران شەهیدێن نەمر جانێ خۆ فیدایێ ڤی وەلاتی كرینە دا كو ئەم ئەڤرۆ ب سەربلندی ل سەر ئاخا باوبابێن خۆ بژین، ئەركێ سەرشانێ مە هەموویانە كو ئەم ڕێزێ ل خوینا وان پاك بگرین و دەستكارییا دەستكەفتێن وان نەكەین.
د ڤێ ڕۆژا مەزن و پیرۆز دا، پێدڤییە ئەم هەموو پێكڤە، ب ئێكڕێزی و ئێكدەستی، پشتەڤانیا خۆ ژ بۆ پاراستنا دەستكەفتێن ڤی وەلاتی دوپات بكەین. دوژمنێن گەلێ كورد هەمیشە هەول دەن كو ب ڕێكا شەڕێ دەرۆنی، قەیران و ئارماجیێن جۆربەجۆڕ ئیرادا مە لاواز بكەن، لێ دیروكا مە پڕە ژ سەروەریان و مە د سەد سالێن بوری دا سەلماند كو هەردەم مە ب پشتراستبوون ژ سەركەفتنێ دەرباز كریە. بلا ١٦ێ تەباخێ ببیتە دەلیڤەیەك نوو ژ بۆ بهێزكرنا گیانێ برایەتی، نیشتمانپەروەری و ئێكڕێزیێ د ناڤبەرا تەمامیا چین و توێژێن جڤاكێ مە دا، چونكو ب ئێكگرتنێ ئەم دشێن پێشڤە بچین و پاشەڕۆژەكە گەش بۆ زارۆكێن خۆ ئاڤا بكەین.

ئاشتی سالح

ڕۆژەكا نوو و پڕ هیڤی ل بەراهیا یە، ڕۆژەك كو تێدا ژین و جوانیا وێ ب ڕەنگەكێ جودا بەرچاڤ بیت، كۆمەكا ئارام و بێدەنگ ژ ژیانێ، دەمەكێ مەزن د دەتە مە دا كو ئەم هزر و هەستێن خوە نوو بكەین و بەرەف پاشەڕۆژەكا گەشتر گاڤان بهاڤێژین، سروشتێ جوان و چیایێن بلند بێدەنگیەكا پڕ ژ جوانی پێشكێشی گیانێ مە دكەن، ب ڕەنگەكی كو مرۆڤ ژ قەرەبالغیا ڕۆژانە ڤەدگەڕیەتەڤە بۆ سەر سروشتێ خۆ یێ پاقژ و ڕاستەقینە.
ئەڤ پەیوەندییە یا د ناڤبەرا مرۆڤی و دەوروبەرێن وی دا، هێزەكا نوو ددەتە گیانی دا كو مرۆڤ ب ئارامیەكا مەزن بەردەوام بیت، ژیانا مە ب تەمامی پڕە ژ وان فێركرن و تاقیكردنێن كو مە مەزن دكەن و پێگەهاندنەكا كویر د دەنە هەبوونا مە، چەند ب گرانی داكۆكێ ل سەر هندێ دكەت كو ئارمانجا مە یا سەرەكی ب دەستخستنا ئاشتیێ و ژیانەكا پڕ ژ ڕوومەتێ‌ یە، دەمێ ئەم ل بۆریا خۆ دنێڕین، ئەم دبینین كو هەر ڕوودانەك، چ یا خۆش بیت چ یا نەخۆش، ئەم فێربووینە چاوا بڕیارێن ژیرانە بدەین، ئەم مرۆڤ د ڕێكا خۆ یا ژیانێ دا پێدڤی ب هزركرنەكا كوور و تێڕمانەكا بەرفرەهـ هەنە، داكو ئەم بشێین شوون تبلێن خۆ ب جوانی ل دووف خۆ بهێلین و هیڤی و ئارمانج ئەو ئاگری نە یێن كو هەردەم دلێ مە گەش دكەن و ڕێیا تاری ل بەر مە ڕۆهن دكەن و هەر پێنگاڤەكا ئەم د هاڤێژین، نیشانا هێز و شیانێن مە یێن ڤەشارتییە و ئەڤ چەندە ژی مە نەچار دكەت كو هەر دەم باوەری ب خۆ و ب شیانێن خوە هەبن، هەڤڕكێن ژیانێ دێ هەردەم هەبن، لێ ئەو كەسێن خودان ئیرادە و هێز ب ساناهی ل بەر وان ناچەمیێن و هەردەم سەركەفتنێ ژ بۆ خۆ دابین دكەن، مرۆڤاتی و دلۆڤانی ئەو بنەمایێن سەرەكی نە یێن كو پێدڤییە ژیانێ ل سەر بهێنە ئاڤاكرن، چونكو بتنێ ب ڤان بهاڤە كو ئەم دشێن جیهانەكا ئارامتر و جوانتر بۆ خۆ و نڤشێ‌ خۆ دروست بكەین. خوەڕاگری ل بەر نەخۆشیان نیشانا مرۆڤەكێ پێگەهشتییە یێ كو دزانێت چەوان د ناڤ تۆڕا سەختیا ڕۆژگارێ دا ڕێیا خۆ ببینیت و باوەری ب خودێ و ب دادپەروەرییا جیهانێ.

ئاشتی سالح

ئەڤرۆ ل سەرانسەری جیهانێ، ئەم د قۆناغەكا زێدە ئالۆز و ب لەز دا دژین، قۆناغەكا تەكنۆلۆژیا و گوهۆڕینێن مەزن تێدا بووینە پشكەك ژ ژیانا مە یا رۆژانە، لێ د ڤێ هەرە و بزاڤێ دا، پێدڤیە ئەم ل سەر رەهەندێن مرۆڤایەتیێ، سۆز و هەستێن خۆ یێن بنەڕەتی نەهێلین و گرنگیێ ب پەیوەندیێن جڤاكی یێن راستەقینە بدەین. ژیانا مرۆڤی بتنێ كار و ب دەستڤەئینانا مادی نینە، بەلكو كۆمەكا هەست و ئەزموونانە كو ب رێكا پێكڤەژیان و كارڤەدانێن مە دگەل دەوروبەرێن مە دهێنە ئاڤاكرن و مەزنترین بەرهنگارییا مە ئەڤرۆ پاراستنا بنەمایێن رەوشتی و بهایێن جڤاكی یە د ناڤ ڤێ تەكنۆلۆژیایا بێ سنوور دا، دۆرپێچكرنا مە ب سۆشیال مەدیایێ دیتنا ژیانا وان د تۆڕێن جڤاكی دا، گەلەك جاران دیتنا مە بۆ راستییا ژیانێ دگوهۆڕیت و هندەك جاران دبیتە ئەگەرێ پەیدابوونا هەستێن خەمۆكیێ یان كێماتیێ و پێدڤیە ئەم فێر ببین كو دیتنێن سەرپێی یێن ژیانا خەلكی نیشانەیا كەیفخۆشییا وان یا راستەقینە نینە، ژیانا ساخلەم، ئەو ژیانە یا كو ئەم ب دروستی ل سەر عەردی دژین، ب ئاریشە و كەیفخۆشیێن وێ ڤە، نە ب وێنەیێن رێكخستی و بریقەدار، هەروەسا دەمێ ئەم بەحسێ خەبات و ماندووبوونێ دكەین، دڤێت ئەم بزانین كو سەركەفتن ب چركەیەكێ یان ب بتنێ ب هەولدانەكا كێم ناهێت و ئارمانجێن مەزن پێدڤی ب سەبر و تەمامكرنێ نە. گەلەك كەس بێهیڤی دبن ژبەركو نەگەهشتینە ئارمانجێن خۆ د دەمەكێ كێم دا، لێ راستی ئەوە كو هەر هەولدانەك هەر تشتەكێ نوو یێ ئەم فێر دبین، پشكەكە ژ رێكێ و ئەزموونەكا گرنگە بۆ پاشەڕۆژێ.
گرنگ ئەوە ئەم ب رۆحەكا ئەرێنی و ب باوەرییا ب شیانێن خۆ بەردەوام بین ژ لایەكێ دی ڤە ژینگەهـ و پاراستنا وێ ئەركێ ل سەر ملێن هەموو تاكەكێ جڤاكی، ئەڤ عەردە یێ‌ مە هەموویانە و دڤێت ئەم ب وی شێوەی رەفتارێ دگەل بكەین كو بۆ نڤشێ‌ داهاتی بمینیت، كێمكرنا بكارئینانا پلاستیكی، پاراستنا ئاڤێ و دارستانان، كارێن بچویكن لێ دگەل هەڤبوونێ دبنە كارتێكرنێن مەزن، ژیان، ب ئاوایەكێ گشتی، هەمەرەنگە، لێ دڤێت ئەم بزانین چەوا وێ رەنگین بكەین. دڤێت ئەم بزانین چەوا دناڤبەرا ئەركێن خۆ یێن كار و خێزانێ و دگەل وێ ئارامیا دەروونی یا كو پێدڤی پێ نە، بالانسەكێ پەیدا بكەین

ئاشتی سالح

ل ڤێ قۆناغا هەستیار و ل ڤی سەردەمێ پر ژ مەترسی و گوهۆرینێن ب لەز، پاراستنا قەوارێ هەرێما كوردستانێ ئەركەكێ پیرۆز و نیشتمانی یێ هەموو تاكەكێ ڤێ خاكێ یە. هەرێما مە، ئەو دەستكەفتێ ب خوینا شەهیدان و ماندیبوونا گەلەكێ خەباتگێر هاتیە مسۆگەركرن، ئەڤرۆ رووبەروویێ شەپۆلەكا نەخشە و پلانێن نەحەز و دوژمنان بوویە، یێن كو ب هەر رێیەكێ دڤێن ڤی قەوارەی ژناڤ ببەن و سەقامگیرییا مە تێكبدەن.
ئاشكرایە كو دوژمن و نەحەزێن كوردستانێ زۆرن و ئەڤرۆ ب شێوەیەكێ ئاشكرا ل دووڤ نەخشە و پلانێن هندەك وەلاتێن جیران كاردكەن. وان دڤێت ب رێكا فیتنە و دوبەرەكیێ، جڤاكی و سیاسی یێ هەرێما مە لێك بئێخن و رێزێن ناڤخۆیی یێن كوردستانێ لاواز بكەن. ئەڤ نەخشە و پلانێن خراب، نە تنێ هەڕەشەن ل سەر داهاتیێ مە، بەلكۆ هەڕەشەن ل سەر هەبوونا مە یا نەتەوەیی ژی. لەورا ل ڤێ دەمێ دا، بێدەنگبوون ل هەنبەر ڤان پیلانان، واتە ڤەكێشانا دەستێ خۆ ژ ئاڤاكرنا پاشەرۆژەكا گەش.
باشترین ب تنێ رێیا شكاندنا وان پیلانان، و تێكدانا وان نەخشەیێن دوژمن بۆ مە دانین، ب ئێكگرتن و ئێكڕیزیێ دبیت. دیتنا مە یا جودا د سیاسەتێ دا، دڤێت نەبیتە ئەگەرێ ڤەقەتاندنا مە ژ ئێك، بەلكۆ دڤێت وێ دیتنێ بكەینە دەرفەتەك بۆ هندێ كو ب هەموو ئالیان ڤە، ل سەر ئاستێ نیشتمانی دگەل ئێك كۆم ببین. هەمی لایەنێن سیاسی، رەوشەنبیر، پێشمەرگە و وەلاتیێن مە، دڤێت بزانن كو پاراستنا هەرێمێ، بەرپرسیارییا هەموو كەسەكی یە. ئێكگرتنا مە، قەڵغانەكا ئاسنی یە، ئەو قەلغانە یا كو نەخشەیێن هەر دوژمنەكێ دێ كەتە هەوار و دێ كوردستانا مە د پاراستی و سەربلند هێلیت.
نەحەزێن مە، دڤێن ب رێكا لاوازكرنا باوەریا ناڤخۆیی، هەڕەشێ ل سەر قەوارەیێ مە دروست بكەن، لەورا پێدڤیە ئەم ل هەمبەر ڤان هەولان هوشیار بین. بلا هەر لایەنەك بزانیت كو دوژمن جوداهیێ د ناڤبەرا مە دا ناكەت و ئارمانجا وان ئەوە كو ڤی دەنگێ ئازاد و ڤی قەوارەیێ فیدرالی ژناڤ ببەن. ب هەلوەستەكێ نەتەوەیی یێ ئێكگرتی، ئەم دشێین هەر پلانەكا خراب ژناڤ ببەین و پەیاما خۆ یا ئاشتیخوازانە و ئازادیخوازانە بگەهینینە هەموو جیهانێ.
كوردستان، ب تنێ ب ئێكگرتنا كوڕ و كچێن خۆ دێ یا پاراستی بیت. قانوون، دادپەروەری و دلسۆزی بۆ خاكێ، ئەو بنەمایێن مە یێن سەرەكینە د ڤی شەڕی دا. بلا ئەم هەموو ب ئێك دەنگ و ب ئێك دل، ل هەنبەر هەر هەڕەشەیەكێ ب راوەستین و نیشا هەموو جیهانێ بدەین كو قەوارەیێ هەرێما كوردستانێ، ب ئێكگرتنا مللەتێ مە یێ رەسەن، دێ یا هێز و سەقامگیر بیت و هەر پیلانەكا خراب دێ ل بەرانبەری ئیرادەیا مە شكێت. هەرێم یا مە هەمیانە و پاراستنا وێ، پاراستنا شكۆیا مە هەمیانە.

ئاشتی سالح

د ڤان رۆژێن ئالۆز دا ل ئیراقێ، پرسا كۆنترۆلكرنا چەكی و ب تایبەتی ڤەكۆلین ل دۆر رادەستكرنا چەكێ پێشمەرگەی، بۆیە بابەتەكێ گەرم و مەترسیدار. هندەك دەنگێن سیاسی ل بەغدا ب شێوەیەكێ نەحەز و بێ بنەما دڤێن پێشمەرگەی ژ چەكێ وێ یێ پاراستنێ بێ بەهر بكەن، لێ ئەڤێ چەندێ دێ مەترسیەكا مەزن ل سەر قەوارێ هەرێما كوردستانێ چێ دكەت، چنكۆ رەوشا ئەمنی یا ئیراقێ هێشتا یا نەئارامە و هەبوونا مەترسیێن وەك داعش و ئالۆزیێن حەشدا شەعبی د ناڤا ئیراقێ دا، ئەڤێ داخوازێ دكەن ب هەولدانەكا دژی قەوارەیێ هەرێمێ. پێشمەرگە ل دەستپێكێ هەتا نوكە، نە ب تنێ هێزەكا سەربازی بوویە، بەلكو شكۆ و كەرامەتا گەلێ مە بوویە. پێشمەرگە ئەو هێزە یا كو ل وەختێ هێرشا داعشێ، ل دەمەكێ هەموو دونیا دترسا، سینگێ خۆ كرە قەلغان و ئاخا كوردستانێ ژ پیساتییا تیرۆرێ پاقژكر. لەورا هەر هەولدانەك بۆ لاوازكرنا ڤێ هێزێ، بێگومان دێ بیتە هۆكارێ ڤەكرنا دەرگەهی ل بەرانبەر ڤەگەڕیانا تیرۆرێ و تێكدانا ئاسایشا ناڤخۆیا هەرێمێ.
پێدڤیە ئەم بێژین كو د ناڤا ئیراقەكێ دا كو هێشتا باوەری ب سەروەرییا قانوونێ و پاراستنا هەموو پێكهاتەیان نەهاتیە چەسپاندن، رادەستكرنا چەكێ پێشمەرگەی یەكسانە ب رادەستكرنا چارەنڤیسێ گەلێ مە ب دەستێن نە دیار. ئەڤرۆ رۆژ داعش هێشتا وەك مەترسیەكا ڤەشارتی د ناڤا ئیراقێ دا هەیە، هەروەسا هێزێن حەشدا شەعبی كو ل گەلەك جهێن ئیراقێ ب ئازادی دلڤن، بووینە فاكتەرەكێ نە ئارامیێ. د ڤێ رەوشێ دا، دا بێخستنا چەكێ پێشمەرگەی، دێ قەوارێ هەرێمێ بئێخیتە د مەترسیەكا راستەوخۆ دا و دێ دەرفەتێ دەتە دوژمنان كو ب ساناهی ل سەر هەرێمێ پەیدا ببن.
ل ڤێرێ دڤێت سەركردەیێن مە ب هەموو رەنگەكێ و ب رژدی ل دژی ڤێ داخوازێ راوەستن. قەوارەیێ هەرێما كوردستانێ، یێ كو ب خوونا هزاران شەهیدان هاتیە ب دەستڤە ئینان، ب چ رەنگەكێ نابیت ببیتە قوربانییا ململانێن سیاسی یێن بەغدا. پێشمەرگە ب تنێ هێزەكا پاراستنێ نینە، بەلكو رەمزا بوونا مە و شێوازێ ژیانا مە یێ ئازادە. هەرێمەكا بێ هێز، هەرێمەكا بێ سەروەرە و پێشمەرگەیەكێ بێ چەك، واتە ڤەكرنا دەرگەهێ ژ ناڤبرنا دستكەفتێن دەهێن سالان.
دڤێت هەموو ئالیێن سیاسی یێن كوردستانی ل سەر ڤێ پرسێ هەلوەستەكێ ئێكگرتی و توند هەبیت. نابیت هیچ سیاسیەك یان ئالیەك یاریێ ب ئاسایشا هەرێمێ بكەت. پاراستنا چەكێ پێشمەرگەی، پاراستنا ئاخێ، پاراستنا مال و مالباتێ، و پاراستنا ئاییندێ زارۆكێن مە یە. سەركردایەتیا كوردستانی دڤێت ب وێ چەندێ رازی نەبن كو پێشمەرگە بهێتە لاوازكرن، چنكۆ مێژوویا ڤی وەلاتی سەلماندیە كو ب تنێ هێزا پێشمەرگەی دشێت پارێزگەریێ ل ڤێ ئەزموونێ بكەت.
د نها دا، پێدڤیە سەركردە ب تێگەهشتنەكا بلند، وان راستیێن د سەردەست دا ل بەرامبەر گڤاشتنێن بەغدا بئێخنە د تەرازیەكێ دا و رێ نەدەن قەوارەیێ مە ب هیچ رەنگەكێ بكەڤیتە د مەترسیێ دا. بێگومان، پێشمەرگە دێ مینیت قەلغانا مە و پاراستنا چەكێ وێ، ئەركەكێ نیشتیمانی یێ پیرۆزە ل سەر ملێن هەر كوردەكێ دلسۆز.

ئاشتی سالح

د سەردەمێ مە یێ‌ نوكە دا جیهان یا بوویە وەك گوندەكێ بچووك و گوهۆڕینێن بلەز یێن دهێنە ئەنجامدان، لەورا ئەم پێدڤی ب هشیاریەكا باشین بۆ وێ چەندێ كا ئەم چەوا دگەل ڤێ جیهانا دیجیتاڵی بژین، ئەڤ تەكنەلۆژیا هەموو تشتێ نێزیك كری، لێ هندەك جاران بوویە ئەگەرێ وێ چەندێ كو ئەم ژ ئێك و دو دوور بكەڤین، ئەڤرۆ ئەم دڤێت پتر ژ هەر دەمەكێ دی، ل سەر پاشەرۆژا خوە و جڤاكێ خوە بیر بكەین.
خێزان گرنگترین بنەمایە ل نك مە و دایك و باب دڤێت پتر چاڤدێرییا زارۆكێن خوە بكەن و دگەل وان روونە خوار و دگەل باخڤن، نابیت ئەم بهێلین زارۆكێن مە بێ سەر و بەر ببن د ناڤ ڤان تۆرێن جڤاكی دا، دڤێت ئەم فێر بكەین كو تەكنەلۆژیا دڤێت بۆ زانست و پێشڤەچوونێ بیت، نە بۆ دەم بەرزەكرنێ و ژبیركرنا بهایێن خێزانێ و ئەڤ پێكڤەژیانا مە ل دەڤەرا بەهدینان هەی، ئێك ژ گرنگترین سامانێن مە یە، بێ جوداهی د ناڤبەرا ئایین و مەزهەبان دا، ئەم دڤێت هۆسا بمینین و پارێزگاریێ ل ڤێ تەباییێ بكەین، ئەڤە یا مە دكەتە خەلكەكێ خودان ڕەوشت و مێهرەبان، هەڤگرتنا مە، د خۆشی و نەخۆشیان دا، هێزا مە یا سەرەكی یە، سروشتێ مە ژی، ئەوێ خودێ دای مە ل چیایێن بلند و دۆلێن جوان یێن دەڤەرێ‌، دڤێت ئەم ب پارێزین و نەهێلین ئەڤ پیساتییا دگەل دەمی پەیدا دبت، سروشتێ مە تێكبدەت و هەر كەسێ سەرەدانا سروشتێ مە دكەت، دڤێت ب چاڤێ دلسۆزیێ لێ بنێریت و ئەم هەموو پێكڤە لڤێ‌ دەڤەرێ‌ دژین و چارەنڤیسێ مە ئێكە، بلا ئەم هەموو ببنە ئێك دەست و ئێك دەنگ، بێ ئێك دو، ئەم د كێم و بێهێزین، لێ ب ئێكگرتی ئەم دشێین هەموو تشتان بكەین. هەر كەسەك ژ مە، چ ل مال، چ ل كار، دڤێت خوە ب چاك بگریت، جڤاكێ مە ل سەر ڤێ چاكییێ دێ پتر پێشكەڤیت و باژێرێ‌ مە دڤێت د هەموو بیاڤان دا ببنە نموونە، خودێ هەموویان ب پارێزیت و بەختەوەر بكەت، ئەم دڤێت فێر بین ڕێزێ ل ئێك و دو بگرین و د هەردەم د هەڤكار بین، ئەڤە یا مە دكەتە مرۆڤێن رەسەن و خودان كەسایەتی، كو د هەر بۆارەكێ ژیانێ دا، ب دلسۆزی كار بۆ جڤاكێ خوە دكەن.

ئاشتی سالح

ل ڤان سالێن دووماهیێ، د ناڤا کۆڕ و کۆمەلێن ڕەوشەنبیری ل باژێرێ دهۆکێ دا، بەردەوام گازندە ژ سستبوونا بزاڤا شانۆیێ دهاتنە کرن. گەلەک کەسان وەسا ددیت کو ئێدی شانۆ ل دهۆکێ ئەو جۆش و خڕۆشا جاران نەمایە و بینەر ژ هۆلێن شانۆیێ دویر کەفتینە. لێ تیپا شۆڕەشڤان یا شانۆیێ ل دهۆکێ، ب کارەکێ خودان ئاست و ب ڕێکا شانۆگەریا «ڤیانا وەلاتێ ڕەش»، هەمی ئەو بۆچوونە گوهۆڕین و ڕاستیەکا دی دیارکر. وێ تیپێ ب کرداری نیشا دا کو ئاریشە د نەبوونا بینەری دا نینە، بەلکو ئاریشە د جۆر و بهێزیا کارێن شانۆیی دا بوو.
ئەڤە دو ڕۆژە شانۆگەریا «ڤیانا وەلاتێ ڕەش» ل دهۆکێ دهێتە نیشادان، و ئەوا دهێتە دیتن جێگێ سەرهاتیێ و دلخۆشیێ یە. هۆلێن شانۆیێ ژ مرۆڤان دهێنە پڕکرن و جهێ خۆ لێ نابت. تشتێ هەرە سەرنجڕاکێش ئەوە کو هێشتا دو ڕۆژان بەری دەستپێکرنا نیشادانێ، هەمی پلێتێن چوونە ژۆورێ هاتبوونە فرۆتن و چ پلێت نەمان. ئەڤە بخۆ مەزنترین بەلگە و گرۆڤەیە کو جەماوەرێ دهۆکێ هێشتا یێ تینووی هونەرێ ڕەسەن و شانۆیا ب مانا یە. هەکە کارێ هونەری یێ بهێز بیت و پەیامەکا کویر و کاریگەر هەبیت، بێگۆمان دێ خەلک ب دلەکێ گەرم بەرەو هۆلان چن.
ئەڤ پێشوازییا گەرمە یا خەلکێ دهۆکێ بۆ ڤێ شانۆگەریێ، دیار دکەت کو مرۆڤ ل ڤی باژێری حەز ژ داهێنانێ دکەن. دەمێ بینەر دبینیت کارەک ب ماندووبوونەکا مەزن و ب ئاستەکێ بلند هاتیە بەرهەڤکرن، ئەو ئامادەیە پشگیریێ لێ بکەت. ئەڤ چەندە دێ بیتە ئەگەرێ وێ چەندێ کو ڕۆژ بۆ ڕۆژێ هژمارا حەژێکەرێن شانۆیێ ل دهۆکێ زێدەتر لێ بهێت. سەرکەفتنا «ڤیانا وەلاتێ ڕەش» نە تنێ سەرکەفتنا تیپا شۆڕەشڤانە، بەلکو ژدایکبوونا هیڤیەکا نوو یە بۆ زێدەبوونا بزاڤا هونەری و ڤەگەڕاندنا شکۆیا شانۆیێ بۆ ناڤ جەماوەری.
ب ڤی ڕەنگی، پێدڤیە هەمی تیپ و هونەرمەندێن مە یێن دهۆکێ بزانن کو کلیلا ڤەگەڕاندنا بینەری بۆ هۆلێن شانۆیێ، تنێ د دەستێ وان دایە ب ڕێکا پێشکێشکرنا کارێن خودان کوالیتیا بلند. دەمێ شانۆ یا بهێز بیت، خەلک دێ ب خۆشی ڤە پلێتان کڕن و دێ ب کەیف و حەز بەرەو شانۆیێ چن. ب ڤی ئاوایێ جوان، دهۆک دێ مینتە مەلبەندێ هونەر و چاندێ و دێ شێت پێشەنگیا بزاڤا شانۆیی ل دەڤەرێ بکەت.
ئەڤ سەرکەفتنا تیپا شۆڕەشڤان ب دەستڤە ئینای نیشانەکا ڕوونە کو پاشەڕۆژا شانۆیێ ل باژێرێ مە یا گەشە و حەژێکەرێن وێ یێن بەرەڤ پتربوونا بەردەوام دچن.

ئاشتی سالح سلێڤانەی

کو تێدا ئیرادا مرۆڤێ کورد جارەکا دی سەرهەلدایە و هیڤی بۆ بزاڤا ڕزگاریخوازی ڤەگەڕاندن. ئەڤ ڕۆژە نە بەس بیرەوەریا دەستپێکرنا شۆڕەشەکێ یە، بەلکو سیمبولێ خۆڕاگری و نەچەماندنێ یە ل هەمبەر زۆرداری و بزاڤێن ژناڤبرنا ناسنامەیا نەتەوەیی. پشتی پیلانگێڕیا نێڤدەولەتی و نسکۆیا سالا ١٩٧٥ێ، دوژمنان وەسا هزردکر کو شۆڕەشا کوردان ب تەمامی ب دووماهی هاتیە و ئێدی چ جاران ئەڤ گەلە نەشێت سەرێ خۆ بلند بکەت، لێ شۆڕەشا گولانێ وەک بەرسڤەکا بهێز بۆ ڤان هەمی پیلانان هاتە کایێ.
شۆڕەشا گولانا پێشکەفتنخواز ب سەرکردایەتیا جەنابێ سەرۆک مەسعوود بارزانی و ب پشتەڤانیا سەرکردایەتیا وی سەردەمی، شیای د ماوەیەکێ کێم دا رێکخستنێن پێشمەرگەی و شانەیێن نھێنی یێن ل ناڤ شاران و ئۆردوگاهان دووبارە ڕێک بێخیتەڤە. قارەمانیا پێشمەرگەی د وان چیایێن سەخت دا و ل سەر سنوورێن هەرێمێ، نیشان دا کو مەرەما ڤێ شۆڕەشێ نە ب تنێ شەڕێ چەکداری بوو، بەلکو بزاڤەکا فکری و سیاسی بوو بۆ پاراستنا هەبوونا گەلێ کورد. د ڤێ شۆڕەشێ دا، خەلکێ دلسۆزێ کوردستانێ ژ هەمی تەخ و چینان، ب هەمی ڕەنگ و لایەنێن سیاسی ڤە، پشکداری د ڤێ ڕاپەرینا نوو دا کر، چونکی هەمی ل سەر وێ باوەرێ بوون کو ب تنێ ب یەکگرتنێ دشێن دەستکەفتان ب دەست ڤە بینن.
ئەگەر ئەم ئەڤرۆ سەیری دەستکەفتێن هەرێما کوردستانێ بکەین، ژ هەبوونا پەرلەمان و حکومەت و ئەو ئازادییا ل بەردەست، هەمی د ڕاستی دا بەرهەمێ وێ خۆینا پاقژە کو ل شۆڕەشا گولانێ هاتیە ڕشتن. ئەڤ بیرەوەریا پیرۆز ئەڤرۆ پەیامەکێ ددەتە مە کو پێدڤیە ئەم ب هەمان روحیەتا وێ سەردەمێ کار بۆ پاراستنا قەوارێ هەرێمێ بکەین. د ڤێ قۆناغێ دا کو دەڤەر ب گشتی د ناڤ گوهۆڕینێن مەزن دا دەرباز دبیت، پێدڤیا مە ب وێ یەکگرتنی و تەبایێ هەیە کو ل سالا ١٩٧٦ێ بناغێ وێ هاتە دانان. شۆڕەشا گولانێ سەلماند کو جەک و تەقەمەنی نە مەرجێ سەرەکی نە بۆ سەرکەفتنێ، بەلکو باوەری ب دۆزێ و خۆدانکرن ل ئاخ و وەلاتی، ئەو هێزە یا کو چ تانک و فرۆکە نەشێن پێشیا وێ بگرن.
د سالروژا ٢٦ێ گولانێ دا، ئەم سەرێ ڕێز و نەوازشێ بۆ گیانێ پاکێ شەهیدێن کوردستانێ دچەمینین، ئەوێن ب گیانێ خۆ ڕێکا ئازادیێ بۆ مە ڕۆشن کری. ئەڤ ڕۆژە دەلیڤەیەکە دا کو نەوەیێن نوو باشتر ژ دیرۆکا خۆ بگەهن و بزانن کو ئەڤ ئارامی و ئاڤەدانییا ئەڤرۆ ل دهۆک و هەولێر و هەمی باژێرێن کوردستانێ هەی، ب ساناهی نەهاتیە ب دەست ڤە. ئەرکێ مە هەموویانە کو ل سەر ڕێکا وان قارەمانان بەردەوام بین و ب زمانەکێ پاقژ و کوردیەکا رەسەن، کلتۆر و دیرۆکا خۆ بپارێزین. بلا ٢٦ێ گولانێ هاندەرەک بیت بۆ پتر خزمەتکرنا خەلکی و بجهئینانا ئارمانجێن بلند یێن نەتەوا مە، دا کو هەردەم کوردستان وەک قەلا ل هەمبەر تەحەدایان یا ب هێز ب مینیت. پەیاما ڤێ ڕۆژێ پەیاما ئاشتی و پێکپێژین و ئاڤەدانکرنێ یە، کو هەردەم د ناڤ لاپەرێن دیرۆکا مە دا دێ ب زێڕینی مێمینیتەڤە

ئاشتی سالح

رێزگرتن ئێكە ژ مەزنترین و جوانترین بهایێن مرۆڤایەتیێ كو دناڤبەرا مرۆڤان دا دهێتە پەیڕەوكرن، رێز نە بتنێ پەیڤەكە دهێتە گۆتن، بەلكو رەفتار و كریارەكا بلندە كو نیشانا تێگەهشتن و رەوشەنبیریا مرۆڤی ددەت، د جڤاكێ مە یێ كوردەواری دا، رێزگرتن هەردەم وەك ستوینەكا سەرەكی یا ژیانێ هاتیە دیتن، چونكی بێی رێز چو پەیوەندیێن جڤاكی ناگرن و چو مروڤ نەشێن ب تەناهی ل گەل ئێك بژین.
هەكە ئەم ل ڕامانا رێزگرتنێ بنێرین، ئەم دێ بینین كو ئەو بتنێ سەردەریكرنا باش نینە ل گەل یێن ژ مە مەزنتر، بەلكو رێزگرتن هەمی تەخ و چینێن جڤاكی دگریتە خۆ، رێزگرتن ل زارۆكان، ل هەڤال و دوستان، هەڤژینان و حەتا رێزگرتن ل وان كەسێن كو د بیر و بۆچوونان دا ژی ل گەل مە جودان. مرۆڤێ خودان رێز ئەو كەسە یێ كو دشێت ب سینگەكێ بەرفرەه گوه ل بەرامبەرێ خۆ بگریت و هزرێن وان ب كێمی نەبینیت. ئەڤە دبیەتە ئەگەرێ هندێ كو باوەری و حەزژێكرن دناڤبەرا خەلكی دا زێدە ببیت.
هەروەسا، رێزگرتن ل دایك و بابان و مەزنێن خێزانێ ئەركەكێ ئەخلاقی و ئایینی یێ مەزنە، چنكو دایك و باب ئەو كەسن یێن كو ژیێ‌ خۆ پێشكێشی مە كری، ژبەر هندێ رێزگرتن ل وان نیشانا وەفاداریێ یە، لایەنەكێ دی یێ گرنگ، رێزگرتنا مرۆڤی یە ژ بۆ خۆ، كەسێ كو رێزێ ل خۆ نەگریت، نەشێت رێزێ ل كەسێن دی ژی بگریت و پاراستنا كەرامەتا خۆ و دووركەفتن ژ كارێن نزم، پشكەكا سەرەكی یا رێزگرتنێ یە و بازنەیێ‌ رێزگرتنێ دڤێت بەرفرەهتر لێ بهێت و ژینگەهێ و یاسایێ ژی بگریتە خۆ،. دەمێ ئەم رێزێ ل سروشتی دگرین و پاراستنا پاقژیا باژێرێ خۆ دكەین، ئەڤە ژی جۆرەكێ بلند یێ رێزگرتنێ یە ل مافێ گشتی، هەروەسا پێگیربوون ب یاسا و رێسایێن جڤاكی نیشا ددەت كو مرۆڤەكێ ب بەرپرسە و رێزێ ل مافێن كەسێن دی دگریت.

ئاشتی سالح

ژیان ب هەموو رەنگ و دەنگێن خۆ ڤە، قوتابخانەیەكا مەزنە و هەر رۆژەكا دەرباز دبیت وانەیەكا نوو ددەتە مە، مرۆڤێ سەركەفتی د ڤێ ژیانێ دا ئەو نینە یێ خودان مال و سامانەكێ زۆر، بەلكو ئەو مرۆڤە یێ كو خودان هزرەكا رەوشەنبیر و دلەكێ ئاڤا بیت، د جڤاكێ مە یێ ئەڤرۆ دا، پاراستنا رەسەنیێ و كاركرن بۆ پێشڤەچوونێ دو تەوەرێن سەرەكی نە كو دڤێت ئەم هەموو گرنگیێ پێ بدەین.
هەر د كەڤن دا هاتیە گۆتن (هندی تو بخوینێ، دێ زێدەتر زانی) بەلێ خواندن بتنێ ب دەستڤەئینانا باوەرنامەیەكێ‌ نینە، بەلكو تێگەهشتنە ژ دەوروبەران، گەنجێن مە پێدڤیە ببنە هەلگرێن مەشخەلا زانست و زانینێ بن، چنكو ئەم یێ‌ ل سەردەمەكێ دژین كو جیهان یا بوویە گوندەكێ بچووك، لەوما پێدڤیە ئەم ل سەر هەموو بۆاران یێن شارەزا بین، چ د بۆارێ تەكنۆلۆژیایێ دا بیت یان ژی د بۆارێ مێژو و ئەدەبیاتا مە یا دەولەمەند دا. مرۆڤێ زانا چو جاران د تاریاتیێ دا نامینیت و دێ هەردەم رێكا راست بۆ خۆ و جڤاكێ خۆ بینیت.
رەوشت، بنیاتێ هەموو تشتانە، جڤاكەكێ بێ رەوشت، هەموو پێشكەفتنێن وێ دێ بێ مفا بن، پێدڤیە ئەم پارێزگاریێ ل وان داب و نەریتێن جوان بكەین كو باب و باپیرێن مە بۆ مە هێلاین. رێزگرتن ل مەزنان، هاریكاریكردنا هەژاران و هەبوونا روحەكا برایانە د ناڤبەرا مە دا، ئەو تشتن كو مە ژ گەلێن دی جودا دكەن. د هەمان دەم دا دڤێت ئەم یێن ڤەكری بین بەرامبەر گوهۆڕینێن باش و مفای ژ ئەزموونێن مللەتێن پێشكەفتی وەربگرین، بێی كو ئەم رەسەنیا خۆ و زمانێ خۆ یێ شرین ژ دەست بدەین.
چو سەركەفتن ب بێ زەحمەت ناهێنە دەست، ژیانێ پێدڤی ب بزاڤ و تێكۆشانێ هەیە، ئەو كەسێ ب دەست و زەندكێن خۆ كار دكەت، نانی وی یێ حەلالە و سەرێ وی د بلندە، كاركرن بتنێ بۆ بدەستڤەئینانا پارەی نینە، بەلكو بۆ هندێ یە كو مرۆڤ مفایەكێ بگەهینتە جڤاكێ خۆ، هەر ئێك ژ مە د جهێ خۆ دا دشێت ببیتە ئەگەرێ گوهۆڕینەكا مەزن، هەكە جۆتیار د زەڤیا خۆ دا ب دلسۆزی كار بكەت و مامۆستا د پولێ دا ب ئەمانەت وانەیێ بێژیت، و فەرمانبەر كارێ خەلكی ب درستی برێڤە ببەت، بێ گومان وەلاتێ‌ مە دێ بەرەو لوتكەیا پێشكەفتنێ چیت