سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ و سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د دۆ پەیامێن جودا دا پیرۆزباهی ل فرێدریك مێرز كر ب هەلكەفتا هەلبژارتنا وی وەكو شیرەتكارێ نوو یێ ئەلمانیا.
نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ د پەیاما خوە یا پیرۆزباهیێ دا ل پێگەهێ خوە ل تۆرا جڤاكییا ئێكس بەلاڤكر» پیرۆزباهیێ ل فرێدریك مێزر دكەم ب هەلكەفتا هەلبژارتنا وی وەك شیرەتكارێ كۆمارا فیدرالییا ئەلمانیا و هیڤییا سەركەفتنێ د ڤی پێگەهێ نوودا بۆ دخوازم».
سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ هەروەسا گۆت» هەرێما كوردستانێ ب گرنگی دنێریتە وێ هەڤپشكییا خوە یا نێزیك ئەوا ل گەل ئەلمانیا هەی و چاڤێ وێ ل زێدەتر پێكڤە كاركرنێیە».
ژ ئالیێ خوەڤە مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل پێگەهێ خوە ل تۆرا جڤاكییا ئێكس د پەیامەكێدا پیرۆزباهی ل فرێدریك مێزەر، شیرەتكارێ نوو یێ ئەلمانیا كر.
د پەیاما سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێدا هاتیە» یێ پشتڕاستم سەركردایەتییا هەوە دێ دەلیڤەیەكا نوو بۆ ب هێزكرنا هەڤپشكیێ د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و ئەلمانیا دا ڤەكەت».

دوهی چارشەمبی 7/5/2025، مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، پێشوازی ل سۆمین باگچی، بالیۆزێ هندستانێ ل ئیراقێ كر.
حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د بەیاننامەیەكێدا راگەهاند» د كۆمبوونەكێدا، ب بەرهەڤبوونا مادان گۆپال، قۆنسلێ گشتیێ هندستانێ ل هەرێما كوردستانێ، پێشڤەبرنا پەیوەندیێن دو ئالییانە د وارێن جۆرا و جۆردا هاتە گەنگەشەكرن».
ئاماژە ب وێ چەندێ ژی هاتە كرن» سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ سەرەرای پیرۆزباهییا دەستبكاربوونێ ل بالیۆزێ هندستانێ ل ئیراقێ، پشتەڤانییا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ژی بۆ دیاركر. هەروەسا دوپاتی ل گرنگییا بهێزكرنا پەیوەندیێن هەرێما كوردستانێ ل گەل وەلاتێ هندستانێ كر. هەڤدەم سەرۆكێ حوكمەتا هەرێمێ سوپاسییا قۆنسلێ گشتیێ هندستانێ ژی ل هەرێما كوردستانێ كر ب هەلكەفتا ب دووماهی هاتنا ئەركێ وی».
ب گۆڕەی بەیاننامەیا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ» بالیۆزێ هندستانێ ل ئیراقێ پرۆسەیا پێشكەفتنێ و ئاڤەدانیێ ل هەرێما كوردستانێ بلند هەلسەنگاند و خواستا وەلاتێ خوە بۆ پێشڤەبرنا پەیوەندییان ل گەل هەرێما كوردستانێ دوپاتكر، ب تایبەتی د وارێن تەكنەلۆژییا پێزانینان و ب دیجیتالكرنا خزمەتگوزاریێن گشتی و پشتەڤانیكرنا چاكسازیێن حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د سیستەمێ بەنكیدا».
حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د بەیاننامەیا خوە دا باس ل وێ چەندێ ژی كر» بالیۆزێ هندستانێ ل ئیراقێ دیاركر كو كاری دكەن گەشتێن فرۆكەڤانی یێن راستەوخوە د ناڤبەرا هەولێرێ و باژێرێن هندستانێدا هەبن».

بەرپرسێ بەرێ یێ پشكا هەلبژارتنێن پارتی دیموكراتی كوردستان راگەهاند: روودانێن دەڤەرێ چو كاریگەری ل سەر پرۆسەیا هەلبژارتنێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ نابیت و هەلبژارتن ل ژڤانێ خوە یێ دیاركری دێ هێنە ئەنجامدان. هەروەسا دبێژیت: هێشتا دیار نینە دێ هەلبژارتن ب قانوونا نوكە هێنە بڕێڤەبرن یان ژی جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ دێ قانوونا هەلبژارتنان گوهۆڕیت.
خەسرۆ گۆران، بەرپرسێ بەرێ یێ پشكا هەلبژارتنێن پارتی دیموكراتی كوردستان

بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گۆت» ب دیتنا من روودانێن دەڤەرێ چو كاریگەری ل سەر پاشئێخستنا پرۆسەیا هەلبژارتنێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ نابیت، هەكە چو شەڕ ل ئیراقێ روونەدەن و رەوش یا ب ڤی شێوەیێ نوكە بیت، دێ هەلبژارتنێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ د دەمێ خوە یێ دیاركریدا هێنە ئەنجامدان، هەموو هەلبژارتنێن ئیراقێ ژی د دەمێ خوەدا یێن هاتینە ئەنجامدان، سەردەمەكی رێكخراوا تیرۆرستییا قاعیدە هەبوو كو فەلوجە د دەستێ تیرۆرستاندابوو بەلێ پرۆسەیا هەلبژارتنان هەر هاتە ئەنجامدان و ل سەردەمێ شەڕێ تیرۆرستێن داعشێ ژی هەلبژارتن هەر هاتنە ئەنجامدان، ئانكو رەوشا سیاسی و روودانێن نوكە ل ئیراقێ و دەڤەرێ هەین نابنە رێگر و ئاستەنگ هەمبەری ئەنجامدانا پرۆسەیا هەلبژارتنان ل ئیراقێ، چونكە هەكە بهێت و پرۆسەیا هەلبژارتنان د دەمێ خوە یی دیاركریدا نەهاتنە ئەنجامدان دێ ڤالاهییا قانوونی و دستووری ل ئیراقێ پەیدابیت».
خسرۆ گۆران رۆهنكر ژی» وەك دیار كۆمسیۆنا بلند یا سەربخوە یا هەلبژارتنان ل ئیراقێ ژی یا بەرهەڤییان دكەت بۆ ئەنجامدانا هەلبژارتنان ل پایزا ئەڤسالە، پێدڤییە ئەم ژی وەك پارتی دیموكراتی كوردستان خوە بەرهەڤ بكەین بۆ هەلبژارتنێن ئەڤسالە یێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ».
ناڤبری ئەوژی گوت» هەتا نوكە تنێ موقتەدا سەدر یا راگەهاندی كو پشكداریێ د پرۆسەیا هەلبژارتنێن داهاتی یێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێدا ناكەت، هەرچەندە سەدری لیستەكا مەزنن و ل هەلبژارتنێن بۆری نێزیكی 75 كورسی بدەستڤەئینابوون و د دووڤدا خوە ژ پرۆسەیا سیاسی و جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ڤەكێشا، بەلێ جهێ وان پەرلەمانتارێن سەدر هەر هاتە پڕكرن و حوكمەتا ئیراقێ ژی هاتە پێكئینان، هەكە سەدری ئاریشەیان دروست نەكەن وەك ئەنجامدانا خوەنیشاندانان، ئەز باوەرم دێ لیستەیێن نوو پشكداریێ د هەلبژارتنێن ئەڤسالەدا كەن ژوان ژی محەمەد شیاع سودانی و مستەفا كازمی و نوری مالكی و حەیدەر عەبادی و عەمار حەكیم و گەلەك هێزێن د ناڤا چوارچۆڤەیا هەماهەنگییا شیعیدا و لیستەیێن سونی ژی دێ هەبن».
ل دۆر بەرهەڤیێن پارتی دیموكراتی كوردستان بۆ هەلبژارتنێن داهاتی یێن جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ، خەسرۆ گۆران ئاماژەكر» هێشتا دەمێ تۆماركرنێ یێ مای هەتا پارتی خوە بەرهەڤ بكەت، هەردەمێ كۆمسیۆنا بلند یا سەربخوە یا هەلبژارتنان ل ئیراقێ خشتەیا خوە دیاركر و دەست ب پێرابوونێن قانوونی كر، وی دەمی پارتی دیموكراتی كوردستان ژی دێ خوە تۆماركەت بۆ هەلبژارتنان و بەربژارێن خوە بەرهەڤ كەت».
خویاكر ژی» ئاریشە ل سەر راستڤەكرنا قانوونا هەلبژارتنان یا هەی، ل بەرە قانوونا هەلبژارتنان بگوهۆڕن، هێشتا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ل دۆر راستڤەكرنا قانوونا هەلبژارتنان چو كۆمبوون ئەنجامنەداینە، هەكە بهێت و زۆرینەیا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ل گەل گوهۆڕینا قانوونا هەلبژارتنان بوو ئەڤە دێ گوهۆڕین تێدا هێنەكرن، بەرۆڤاژی هەكە دەنگ ل سەر نەهاتەدان دێ قانوونا هەلبژارتنان ل ئیراقێ وەك خوە مینیت».

پەرلەمانتارەكێ ئیراقێ گەندەلییەكا مەزن یا دەزگەهێ شەهیدان ل ئیراقێ ئاشكرا دكەت كو نێزیكی 50 هزار تیرۆرست و كەسوكارێن وان وەكو شەهید و خانەنشین، مەهانە مووچەی ژ حوكمەتا ئیراقێ وەردگرن.
ئەو پەرلەمانتارێ ئیراقی دبێژیت: ژ بلی پێدانا مووچەی، كەسوكارێن وان تیرۆرستان ماف و ئیمتیازاتان ژی ژ حوكمەتا ئیراقێ وەردگرن. پشكەك ژ وان تیرۆرستان تۆمەتبارن ب كریارێن تیرۆرستی و مینڕێژكرن و پەقاندنا ترۆمبێلان و رەڤاندنا هەڤوەلاتییان، پشكەكا دی ژی هەتا نوكە یێن دناڤ رێزێن گرۆپێن چەكداریدا ل سووریێ شەڕی دكەن، ئێك ژ وان كەسێن ب خانەنشێن هاتیە تۆماركرن دەست هەبوو د كوشتنا 500 هەڤوەلاتیێن ئیراقیدا.
ئەمیر ئەلمەعمووری، ئەندامێ سەربخوە ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ د داخۆیانییەكا رۆژنامەڤانیدا بۆ كوردستان 24 گۆت» دەمەكێ زۆرە ئەڤ پرۆسەیە هاتیە ئەنجامدان، ب هزاران كەس وەكو شەهید یێن هاتینە تۆماركرن، 25 هزار تیرۆرست ل پارێزگەهەكێ وەكو شەهید یێن هاتینە تۆماركرن».
گۆت ژی» ل پارێزگەهێن دی ژی، دو هزار و سێ هزار كەس وەكو شەهید یێن هاتینە تۆماركرن، سەرجەمێ گشتیێ وان پارەیێن بۆ تیرۆرستان هاتیە مەزاختن زێدەترە ژ ئێك ترلیۆن و 80 ملیار دیناران».
پشتی سالا 2017 ئەو كەسێن ب رێكا سەختەكرنا ناڤ و ناسنامەیێن خوە ل هەردو دەزگەهێن شەهیدان و دەستەیا خانەنشینیێ هاتینە تۆماركرن، كەسوكارێن وان مەهانە نەك تنێ مووچەی وەردگرن، بەلكو مفادار بووینە ژهەموو وان ماف و ئیمتیازاتێن كو كەسوكارێن شەهیدان و خانەنشینان هەی و پشكەك ژ وان خانی و پارچەیێن ئەردی ژی یێن وەرگرتین».
شوان كەلاری، ئەندامێ جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان و ئەندامێ لژنەیا شەهیدان ل جڤاتا نوونەران، گۆت» ئەو بابەت ل پارێزگەها ئەنبارێ و پارێزگەها بابل ژی هەبوو، هەروەسا خەلك هەبوو هەر شەهید نەبوویە ئانكو هەر وی كەسی هەبوون نینە و یێ كریە شەهید، هەیە ژی كاغەزێن وی یێن سەختەكرین، هەیە ژی تیرۆرست بوو و یێ كریە شەهید».
كەلاری باس ل وێ چەندێ ژی كر» ب شێوەیەكێ گشتی ل دەزگەهێن حوكمەتا ئیراقێ، گەندەلی و سەختەكرن یا زۆر بووی، ب كاغەزا سەختە دو ملیار و 500 ملیۆن دۆلار ژ بەنكێ یێن هاتینە راكێشان، ئەڤجا مامەلا شەهیدەكی چاوان سەختە ناكەن؟».

سیاسەتمەدارەكێ كورد ئاماژە ب وێ چەندێ دكەت كو میلیشیێن حەشدا شەعبی بارێ سەر ملێ حوكمەتا فیدرالییا ئیراقی گران كریە و ژ ئەگەرێ وان میلیشیا كو هەژمارا چەكدارێن دروست و بندیوار سەدان هزار كەسن، مەهانە چەندین ترلیۆن دینار داهاتێ ئیراقێ دچیت، بەلێ بەغدا ب نە هنارتنا مووچەیێ خەلكێ كوردستانێ قەرەبوویا كێمبوونا داهاتێن خوە دكەت.
د دەمەكیدا ل رۆژا 22 مەها نیسانا 2025 وەزارەتا دارایی و ئابووری ل حوكمەتا هەرێما كوردستانێ لیستا مووچەیێ مەها نیسانێ یا فەرمانبەرێن هەرێما كوردستانێ هنارتییە بەغدایێ، بەلێ پشتی نێزیكی 15 رۆژان، هێشتا وەزارەتا داراییا ئیراقێ مووچەیێ فەرمانبەرێن هەرێما كوردستانێ نەهنارتییە. ب دیتنا چاڤدێران، ژ ئەگەرێ هاتناخوار یا بهایێ پەترۆلێ كو ژ ئەگەرێ وێ چەندێ پێشبینی دهێتە كرن بودجەیا ئیراقێ تووشی كورتئینانەكا مەزن ببیت، ئیراق ب دەستبرن بۆ پارەیێ فەرمانبەرێن هەرێما كوردستانێ وێ كورتئینانێ پڕ دكەت.
سەبارەت ڤێ چەندێ د. ناس غەقوور، سیاسەتمەدار گۆت» د سەر وێ چەندێ را كو بەغدا خوە ژ هنارتنا مووچەیێ فەرمانبەرێن هەرێما كوردستانێ ڤەدزیت، گەلەك بەلگە یێن هەین بۆچی پارەیێ مووچەیێ میلیشیا ددەت و پارەیێ فەرمانبەرێن خوە ژی ددەت، بەلێ دەمێ بابەت دگەهیتە هەرێما كوردستانێ، بەغدا دبێژیت من پارەیێ كاش نینە، یان بهانەیان دئینیت، هۆكار ژە ئەوە كو بەغدا ژ ئەگەرێ هاتناخوار یا بهایێ پەترۆلێ داهاتێ وێ یێ كێمبووی و مەزاختی ژی گەلەكن، ئەو مەزاختیێن مەزن ژی ژ ئەگەرێ میلیشیایە كو هەژمارا چەكدارێن دروست و بندیوارێن وان سەدان هزار كەسن و مەهان چەندین ملیار دۆلار مەزاختی یێن بۆ هەین كو سەرجەمێ مەزاختیێن مووچەی و چەكی و جۆرێن دی یێن مەزاختیێن میلیشیا گەلەك زێدەترە ژ مووچەیێ مەهانە یێ فەرمانبەرێن هەرێما كوردستانێ، بەلێ نوكە كو بهایێ پەترۆلێ هاتیە خوار، داهاتێ حوكمەتا ئیراقێ یێ كێمبووی و نەوێریت بێژیتە میلیشیا دێ مەزاختیێن هەوە راگرم، بەلێ دەستێ خوە دبەتە قووتێ خەلكێ كوردستانێ».
د. ناسح غەفوور رەخنە ل وان كەسان گرت كو بەهانەیان بۆ ئیراقێ دئێنن و گۆت» هەموو دزانن چەندین سالە ئەڤە سیاسەتا بەغدایێ یە، هەردەمێ كێشەیا ئابووری بۆ دروست ببیت پەنایێ بۆ بڕینا قووتێ خەلكێ كوردستانێ دبەت، بەلێ ل ڤێرێ كۆمەكا دهۆلقۆتا و كەسان بەردەوام بەهانەیان بۆ وێ خوە ڤەدزینا حوكمەتا ئیراقێ ژ پێگیریێن خوە یێن دارایی یێن سەر ملێ وێ دئینن !».ناڤبری دوپاتكر ژی» پێدڤییە خەلكێ كوردستانێ ب هەموو شێوەیەكی دژی ڤێ سیاسەتا ئیراقێ ب راوەستن و بەغدایێ نەچار بكەن یان وەكو هەڤوەلاتییەكێ ئاسایی رەفتارێ ل گەل خەلكێ هەرێما كوردستانێ بكەت و مافێ وی بدەت، یان ژی رێ بدەتە گەلێ كوردستانێ بڕیارێ ل دۆر چارەنڤیسێ خوە بدەت».