مەسرور بارزانی، سەرۆکێ حکومەتا هەرێما کوردستانێ دوھـی ب سەرەدانەکا فەرمی گەهشتە دەوحە یا پایتەختێ قەتەرێ و ژ ئالیێ شێخ محەمەد بن عەبدولرەحمان ئال سانی، سەرۆکوەزیرێن وی وەلاتی ڤە هاتە پێشوازیکرن.
د کۆمبوونەکێ دا دووماهی پێشهات و گوهۆڕینێن ئیراق و دەڤەرێ باسکرن و بهێزکرنا پەیوەندیێن هەرێما کوردستانێ و قەتەرێ ژی ئێک ژ تەوەرێن گرنگ یێن کۆمبوونێ بوو.
مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل پیرمام، پشكداری د بەهییا كەسایەتی و پێشمەرگێ هەردو شۆڕەشێن ئیلۆن و گۆلانێ و هەلگرێ میدالیا بارزانی و بەرپرسێ دەزگەهێ ئیلۆن و گۆلانێ ل ئیدارەیا سەربخوەیا سۆران، حاجی میرخان دۆلەمەری كر.
سەرۆكێ حوكمەتا هەرێمێ د بەهیێدا وەكو رێزگرتنەك ئاماژە ب رۆل و خەباتا رەحمەتی كر و سەرەخوەشییا خوە ئاراستەی مالباتا وی كر و هیڤی خواست خودایێ مەزن ب بەهشتا بەرن شاد بكەت و ئارامیێ و هەدارێ ب كەسوكارێن وی ببەخشیت.
فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل جڤاتا پارێزگەها نەینەوا پشكداری كۆمبوونا دووماهیێ یا جڤاتا ناڤبری نەكر و راگەهاند: سەرۆكێ جڤاتا پارێزگەها نەینەوا سیاسەتا پشت گوه هاڤێتنێ پەیڕەو دكەت.
فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل جڤاتا پارێزگەها نەینەوا بەیاننامەیەك بەلاڤكر و تێدا راگەهاند كو د دەمەكی دا پێگیریبوونا خوە ب خزمەتكرنا خەلكێ پارێزگەها نەینەوا دوپات دكەن، هەڤدەم مەبەستا وان ژ نە بەرهەڤبوونێ د رووشتنا ڤێ دووماهیێ یا جڤاتا پارێزگەها نەینەوا بۆ رایا گشتی رۆهن بكەن، كو تێدا سەرۆكێ جڤاتێ بزاڤكر وەسا نیشان بدەت كو تنێ چەند ئەندامان پشكداری د كۆمبوونێدا نەكریە، ئەڤە ژی وەكو پشتگوهـ هاڤێتنا پرسا بەرهەڤ نەبوونا پترییا ئەندامێن جڤاتێیە.
فراكسیۆنا پارتی ل جڤاتا پارێزگەها نەینەوا دیاركر ژی كو سیاسەتا بنپێئێخستنا هەڤسەنگیێ و مافان، كو سەرۆكێ جڤاتا پارێزگەها نەینەوا پەیڕەو دكەت، وەكریە جڤاتا پارێزگەهێ تووشی هنگامەیێ و پاشڤەچوونێ ببیت، لەوما پشكدارییا نەكرنا وان د روونشتنێ دا هەلوەستەكێ كریاری وبەرسڤەكا راستەوخوەیە بۆ وێ چەندێ د روونشتن و كۆمبوونێدا لێپرسین روودا، كو سەرۆكێ جڤاتێ ب ئەنقەست بەرهەڤ نەبوو و ل شوونا بۆ میدیایێ باخڤیت، ئەڤە ژی پێشێلكرنەكا رۆهن و ئاشكرایە بۆ ئەركێن وی یێن قانوونی و دستووری.
فراكسیۆنا پارتی ل جڤاتا پارێزگەها نەینەوا د بەیاننامەیا خوە دا دیاركر ژی كو دەنگێ زۆرینەیێ بۆ دوورئێخستنا سەرۆكێ جڤاتا پارێزگەهێ ئەو شەرعییەت ژێ وەرگرتییە كو رێكێ پێ بدەت بەردەوام بیت د پۆستێ خوەدا، چونكە ئەڤ زۆرینەیە نوونەرایەتییا خواستا جەماوەرێ راستەقینە دكەت كو نوونەرێن وێ جڤاتێ ئیناینە جڤاتێ و هەكە ب راستی د خەما بەرژەوەندیێن نەینەوا دابا، دا گونجایتر بیت رێكێ ب جێگرێ سەرۆكێ جڤاتێ بدەت سەرۆكایەتییا روونشتنێ بكەت كو دا پێگەهێ قانوونیێ جڤاتێ ژی پارێزیت.
فراكسیۆنا پارتی ل جڤاتا پارێزگەها نەینەوا سەبارەت ب دەرچوونا فەرمانا وەلائی دیاركر» رۆهن دكەین كو مەبەست ژێ راوەستاندنا پێرابوونایە بۆ دەمەكێ بەروەخت تاكو بڕیارا دادوەری ل سەر وێ دۆسێیێ دهێتە دان، شەرعییەت نازڤرینیت و بڕیارا دوورئێخستنێ كو ب زۆرینە هاتیە دان، ناهێتە هەلوەشاندن، ئەڤە ژی وەدكەت سەرۆكێ جڤاتا پارێزگەهێ ب بڕیارەكێ كو نوونەرایەتییا خواستا خەلكی بكەت نەك بڕیارەكا سیاسی ژ كارێ خوە بهێتە دوورئێخستن.
دوپاتكر ژی كو فراكسیۆنا پارتی د هەلوەستێ خوە دا ل دژی پشتگوهـ هاڤێتنا خواستا زۆرینەیێ یا پێداگیرە و باوەرییا وان ئەوە دڤێت ئاراستە بهێتە راستڤەكرن ئەوژی رێزگرتن ل دەستكەفتان و هەڤسەنگییان دوور ژ هەر سیاسەتەكا تاكڕەوانە و تاكئالییانە و پشت گوه هاڤێتنا رەوشا سیاسی و قانوونی.
ئەندامەكا جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان، ئاماژە ب وێ چەندێ دكەت، نێزیكبوونا پارتی و ئێكەتیێ بۆ ڤێ قۆناغێ گەلەك یا گرنگە و پارتی ژ پێخەمەت خەلكێ كوردستانێ، هەردەم بەرژەوەندییا خوە دایە ئالییەكی.
د. نەهلە ئەفەندی، ئەنداما جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان گۆت» نێزیكبوونا پارتی و ئێكەتیێ د مفایێ خەلكێ كوردستانێ دایە، پارتی ژ پیچخەمەت دروستكرنا حوكمەتا نوو ب كریار ل گەل حزبان، ب تایبەتی ل گەل ئێكەتیێ د قۆناغا پێكئینانا حوكمەتێ دایە، ڤێجارێ هیڤیدارین حوكمەتەكا سەرانسەری و ئێك پەرلەمان و ئێك دەزگەهێ پێشمەرگەی هەبیت. خوەشبەختانە تێكگەهشتن بۆ وێ پرسێ یا ل دەف ئێكەتی ژی دروستبووی و سەبارەت ڤێ چەندێ ل گەل پارتی هەماهەنگییا گەلەگ باش یا هاتیە كرن، كو ئەم دخوازین ڤێجارێ كابینەیا نوو یا حوكمەتێ هەڤشێوەیێ كابینەیا نوكە بەردەوام بیت د خزمەتكرنا خەلكی و پڕۆژەیێن ستراتیژی. ڤێجارێ پشكەكا مەزن ژ بەرنامەیێن پارتی كو ل بانگەشەیا هەلبژارتنان ب خەلكی دابوو، دێ هێنە بجهئینان، ئەوژی ب هەڤپشكی ل گەل بەرنامەیێن حزبێن دی».
د. نەهلە ئەفەندی گۆت ژی» پارتی ژ پێخەمەت بەرژەوەندییا خەلكێ كوردستانێ و ئێكڕێزیێ، هەموو دەمان دەستێ ئاشتیێ و برایەتیێ درێژ دكەت، هیڤیدارین حزبێن دی ژی بهێنە پێشبەری بەرپرسیارەتییا دیرۆكی یا قۆناغێ و بزاڤ بهێتە كرن ب كێمترین زیانان ژ گۆرانكاریێن دەڤەرێ دەركەڤین و ئەو دەلیڤەیا نوكە هاتیە پێش پارتی و ئێكەتیێ یا گرنگە و دڤێت پشتەڤانی لێ بهێتە كرن، چونكە دیاربوو پێكڤەكاركرنا پارتی و ئێكەتیێ، هەرێما كوردستانێ هەم ل بەغدا و هەم ل ناڤخوە ژی ب هێزتر دكەت».
وێ ئەنداما جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ راگەهاند ژی» قۆناغا گرنگ یا د رێكێ دا، ب تایبەت هەبوونا دستوورێ كوردستانێ، كو پێدڤی ب تێكگەهشتنا هەموو حزبان ب تایبەت پارتی و ئێكەتیێ یا هەی، ل گەل تمامكرنا بەرنامەیێن بۆری یێن حوكمەتێ، كو خزمەتا خەلكی پێ دكەت، مخابن هندەك كەس و میدیا و حزب كەرب و كینا ناكۆكیێ زێدە دكەن، یان وێ نێزیكبوونا پارتی و ئێكەتیێ ب كێم دبینن، بەلێ هیچ ئیرادەیەك نەشێت ل سەر ئیرادەیا پێكڤەكاركرنێ ب سەركەڤیت».
ل دووماهیێ گۆت» خەلكێ كوردستانێ هەژی زێدەتر خزمەتكرنێیە، ئەڤ خزمەتە ژی ب پارتی دیموكراتی كوردستان دهێتە كرن و هەكە ئێكەتی نیشتمانی كوردستان ژی هەڤسەنگەرا پارتی بیت، د شیاندایە خزمەتێن باشتر پێشكێشی خەلكێ كوردستانێ بهێنە كرن».
هەولێر، قائید میرۆ
بەرپرسەكێ پارتی دیموكراتی كوردستان راگەهاند: پشتی روودانێن 16ی ئۆكتۆبەرێ عەرەبێن هاوردە ڤەگەڕیاینە سەر ئەردێ كوردان ل دەڤەرێن كوردستانی یێن ژ دەرڤەی ئیدارەیا هەرێما كوردستانێ و دبێژیت: چەندین ئاریشە بۆ جۆتیاران پەیدا كرینە، بەلێ پارتی و سەرۆك بارزانی بەردەوام پشتەڤانییا جۆتیارێن كورد ل دەڤەرێن كوردستانی دكەن.
سەنگەر كانەبی، بەرپرسێ لقی 23ێ پارتی دیموكراتی كوردستان بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گۆت « رەوشا دەڤەرێن كوردستانی پشتی روودانێن 16ی ئۆكتۆبەرا سالا 2017ێ بەر ب رەوشەكا نەخواستی چوویە، چونكە عەرەبێن هاوردە یێن د چارچۆڤەیێ هەوا ب عەرەبكرنا دەڤەرێن كوردستانی هاتینە سەر ئەردێ كوردان ڤەگەڕیاینە جهێن خوە، پشتی پرۆسەیا ئازادییا ئیراقێ ئەو عەرەبێن هاوردە ڤەگەڕیابوونە دەڤەرێن عەرەبی و جۆتیارێن كورد ژی ڤەگەڕیابوونە سەر گوند و ئەردێ خوە، بەلێ عەرەبێن شۆڤێنی روودانێن 16ی ئۆكتۆبەر وەك دەلیڤە زانی جارەكادی ئەردێ كوردان داگیربكەن و نوكە ڤەگەڕیاینە سەر زەڤیێن جۆتیارێن كورد و ئاریشەیان بۆ وان پەیدا دكەن، هەرچەندە ئەو دەڤەرێن هێزێن پێشمەرگەی تێدا چو ئاریشە لێ نینن، بەلێ ئەو دەڤەرێن د بن دەستهەلاتا هێزێن ئیراقێ ڤە عەرەبێن هاوردە دەست ب ئاریشەیان كریە، ب تایبەتی ل مەخموور و سەرگەران، هەر د كەڤندا هندەك عەرەب ل وان دەڤەران هەبوون و نموونەیەكا جوان یا پێكڤەژیانێ بوون، چونكە مە چو ئاریشە دگەل عەرەبێن رەسەن یێن دەڤەرێ نینن و وەك برا هەر د كەڤندا پێكڤە ژیاینە، بەلێ ئاریشەیا مەزن دگەل عەرەبێن شۆڤێنی یە، هیچ دەمەكی ئاریشە د ناڤبەرا كورد و عەرەبێن رەسەندا نەبوویە، بەرۆڤاژی پێكهاتەیێن دەڤەرێ ب درێژاهییا دیرۆكێ پێكڤەژیاینە و ڤێ چەندێ ل رێبازا بارزانیێ نەمر دا ژی رەنگڤەدایە و بابەتێ پێكڤەژیانێ پرسەكا گرنگ بوویە».
سەنگەر كانەبی ئاماژەكر» پارتی دیموكراتی كوردستان ب سەرۆكایەتییا سەرۆك بارزانی پشتەڤانییا جۆتیارێن كورد دكەت و ل سالێن بۆری ژی حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ب سەرۆكایەتیا مەسرور بارزانی چەندین هاریكاری پێشكێشی وان جۆتیار كریە، پشتەڤانییا پارتی و سەرۆك بارزانی بۆ كوردێن دەڤەرێ دێ یا بەردەوام بیت، هەروەسا ل پاشەڕۆژێ دێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ پشتەڤانییا زێدەتر پێشكێشی جۆتیارێن دەڤەرێن كوردستانی یێن دەرڤەی ئیدارەیا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ كەت، چونكە كەرتێ چاندنێ ئێكە ژوان كەرتێن حوكمەتا هەرێمێ و سەرۆكێ حوكمەتێ ب خوە ژی گەلەك گرنگیێ ب ڤی كەرتی ددەت و بەردەوام كار بۆ پێشڤەبرنا كەرتێ چاندنێ هاتیەكرن».
عەزیز هەورامی:
چاڤدێرەكێ سیاسی راگەهاند: رەوشا دەڤەرێ ژ كوردان دخوازیت د ئێكگرتی بن و بەرهەڤی گورانكارییان بیت، هەروەسا ب نێزیكبوونا پارتی و ئێكەتی دێ حوكمەتەكا ب هێز هێتە پێكئینان بۆ پاراستنا قەوارەیێ هەرێما كوردستانێ.
فازل بەشارەتی، چاڤدێرێ سیاسی بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گۆت» ئێكگۆتارییا كوردان، بۆ قۆناغا نوكە یا گرنگە ژ بەر كو هەكە بڕیارێن مە یێن سیاسی د ئێكگرتی نەبن، وی دەمی نەشێین مللەتێ خوە پشتڕاست بكەین ژ سەركەفتنا سیاسەتا مە بۆ مللەتی».
بەشارەتی گۆت ژی» گۆرانكاری ل دەڤەرێ ب لەز یێ پەیدا دبن، دڤێت خوە بەرهەڤ بكەین و خواندنەكا گرنگ بۆ روودانان بكەین لەوما پێدڤییە بەرهەڤییا مە ب رێكا ئێكگرتنا مە بیت، ب تایبەتی نێزیكبوونا پارتی دیموكراتی كوردستان و ئێكەتی نیشتمانی كوردستان».
ناڤبری ئاماژەكر» چەند پارتی و ئێكەتی ژ هەڤدو نێزیك ببن، دێ دوژمنان ژ ناڤخوە دا دەركەین و دێ شێین مللەتێ خوە پشتڕاست كەین و دلخوەش ژی كەین ب وێ سیاسەتا دكەین بۆ خزمەتا مللەت و وەلاتێ خوە، ژ بەركو هەكە هەردو ئالی نێزیكی هەڤدو نەبن، نەشێین مللەتێ خوە ژ سەركەفتنێ وئارامیێ پشتڕاست بكەین».
وی چاڤدێرێ سیاسی رۆهنكر ژی» هەتا ئەم نەبینە خودانێن حوكمەتەكا ئێكگرتی ل هەرێما كوردستانێ، نەشێین ببینە خودانێن گۆتارەكا ئێكگرتی و سەركەفتی، یان هێزەكا ئێكگرتییا دوژمن شكێن، ژ بەر كو هەردەم دوژمن د كەمینان دا نە دژی مە بۆ نەهێلانا مە».
خویاكر ژی» ئێك هەرێم،ئێك پەرلەمان، ئێك حوكمەت و ئێك هێزا پێشمەرگەی مە پشتڕاست دكەت كو دێ د راستگۆبین ل گەل وان درووشمێن مە ل دەمێ هەلبژارتنان بۆ مللەتێ خوە بلند دكرن، لەوما كابینەیا دەهێ یا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ب سەرۆكایەتییا مەسرور بارزانی دێ حوكمەتا ئێكگوتار و ب هێز و نێزیكبوونا پارتی و ئێكەتیێ بیت».
شێخان، بارزان مزووری:
بەرپرسێ لقێ 20 یێ پارتی ل شێخان بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیار كر، ئەڤە دو سالە بەرنامەیەكێ بەرفرەه ژ لایێ لقێ ڤە دهێتە رێكخستن، ئەڤ سالە ژی كارەكێ باش بۆ خەلكێ دەڤەرداریا شێخان، ب تایبەت بۆ كەسێن خودان پێدڤیێن تایبەت و هەژار و دەستكورت ئەنجام دایە.
سالح حەیدەر، بەرپرسێ لقێ 20 یێ پارتی ل شێخان گۆت: «گوژمەكێ مەزن یێ پارەی ل سەر خەلكێ ڤێ دەڤەرێ هاتیە بەلاڤكرن، دیسا گوژمەكێ مەزن یێ پارەی ل سەر مالباتێن شەهیدێن شەڕێ داعشێ ژی دهێتە بەلاڤكرن».
ناڤبری ئاشكرا ژی كر، تشتێ سەیر وان د ناڤ كۆمەلگەهێ دا دیتی، د دەمێ سەردانێن خۆ دا ئەوە خەلكێ دەڤەرا شێخان گەلەك تووشی نەخوشیان بوویە، ب تایبەت نەخوشیا پەنجەشێرێ و تەلاسیمیایێ و گۆت: «مە هاریكاری گەهاندینە زێدەتری پێنج هزار كەسان، دیسا مە سەلكێن خوارنێ جلوبەرگێن جەژنێ و گوژمەكێ پارەی ل سەر كەسێن پێدڤی بەلاڤكرینە».
ئەندامەكێ پەرلەمانێ ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی ئاشكرا كر، پشتی ئەنجامێن سەرژمێریێ دەركەفتین، رێژەیا ئاكنجیێن هەرێما كوردستانێ 15%ێ یە و دبێژیت: ب فەرمی مە داخوازا زێدەكرنا پشكا بودجا هەرێما كوردستانێ كریە.
سیپان شێروانی، ئەندامێ پەرلەمانێ ئیراقێ بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیاركر، پشتی راگەهاندنا ئەنجامێن سەرژمێریا گشتی ل ئیراق و هەرێما كوردستانێ، رێژەیا ئاكنجیێن هەرێما كوردستانێ دیاربوویە و گۆت: «پێدڤیە ل گورەی هژمارا ئاكنجیان پشكا بودجا هەرێما كوردستانێ بهێتە دیاركرن، دیاربوویە رێژەیا ئاكنجیێن هەرێما كوردستانێ 15%ێ یا ئاكنجیێن ئیراقێ یە، بەلێ د ناڤا قانوونا بودجەیا سێ سالان یا ئیراقێ دا، پشكا هەرێما كوردستانێ 12%ێ هاتیە دیاركرن».
سیپان شێروانی گۆتژی: «مە نڤیسارەكا فەرمی پێشكێشی محەمەد شیاع سودانی، سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ كریە و تێدا داخوازكریە، پشكا هەرێما كوردستانێ بۆ ئەڤ سالە 2025ێ ل سەر بنەمایێ ئەنجامێن سەرژمێریێ بهێتە هژمارتن و بهێتە بلندكرن بۆ 15%ێ، چونكی ل گورەی دستووری ژی دڤێت پشكا بودجەی ل گورەی هژمارا ئاكنجیان بهێتە دیاركرن».
هەولێر، قائید میرۆ:
بەرپرسەكێ وەزارەتا باژێڕڤانی و گەشتوگوزارێ ئاشكراكر، د رۆژێن داهاتی دا 50 هزار فەرمانبەرێن دی پارچەیێن ئەردی دێ وەرگرن و ناڤێن 35 هزار فەرمانبەران ژی بۆ سەرۆكایەتیا جڤاتا وەزیران دێ هێتە هنارتن.
سەربەست مەولود، رێڤەبەرێ قانوونی ل وەزارەتا باژێڕڤانیێ بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیاركر، ڤێ حەفتیێ ناڤێ 50 هزار فەرمانبەران بۆ باژێڕڤانیان دێ هێتە هنارتن، ب مەرەما مفاداربوون ژ وەرگرتنا پارچەیێن ئەردی و گۆت: «ل سەر راسپاردەیا وەزیرێ باژێڕڤانی و گەشتوگوزارێ بەلاڤكرنا پارچەیێن ئەردی ل سەر فەرمانبەران دێ بەردەوامبیت و رۆژانە ناڤێن بەرهەڤ دبن بۆ باژێڕڤانیان دهێنە هنارتن».
سەربەست مەولود گۆتژی: «ل رۆژێن داهاتی ناڤێ 35 هزار فەرمانبەرێن دی ژی بۆ سەرۆكایەتیا جڤاتا وەزیران دێ هێنە هنارتن، پشتی پەسەندكرنێ، ئەو ژی پارچەیێن ئەردی دێ وەرگرن، هەروەسا پرۆسێسا ڤاڤارتنا ناڤێن فەرمانبەران بۆ وەرگرتنا پارچەیێن ئەردی ژ لایێ وەزارەتا باژێڕڤانی دێ بەردەوامی هەبیت، هەتا هەموو فەرمانبەرێن مەرج ل نك هەین مفادار دبن».
رەمەزان زەكەریا:
ژ بەر پێدڤیا دەڤەرێ و گرنگیدان ب دەڤەرێن دەوروبەرێ سەنتەرێ پارێزگەهێ، رێڤەبەریا گشتی یا وەبەرهێنانێ ل پارێزگەها دهۆكێ مۆلەتا وەبەرهێنانێ دایە كۆمەلگەها سۆزڤین یا خزمەتگوزاریێن پیشەسازیا ترۆمبێلان، كو دكەڤیتە دەڤەرا كۆنسیخۆڕ ل سنوورێ باژێڕڤانیا ئاكرێ.
ئەڤ پڕۆژە ژ 43 پیشانگەهێن ترۆمبێلان یێن ناڤنجی و بچووك، هەشت پێشانگەهێن ترۆمبێلێن قەبارە مەزن و بارهەلگر، 240 جهێن چاككرنا ترۆمبێلان و ئامیرەیان، جهێن چاككرنێ یێن مەزن و پێنج جهێن شووشتنا ترۆمبێلێن قەبارە مەزن و بچووك، جهێن پشكنین و كۆنترۆلكرنا ترۆمبێلان و هژمارەكا خوارنگەهان و كشك و باخچە و كوریدۆران پێك دهێت.
هەروەسا خزمەتگوزاریێن وەكو بنگەهێ پۆلیسان، بنگەهێ ئاگرڤەمراندنێ و مزگەفت و ئۆتێل ژی د ناڤ دا هەنە.
ئەڤ پڕۆژەیە د ماوێ شەش سالان دا و ب گوژمێ 49 ملیون و 994 هزار دۆلاران و ل سەر رووبەری ئێك ملیۆن مەترێن دوجا دێ هێتە چێكرن.
نيشاندان