سەرۆك بارزانی ل سالڤەگەڕا (11) یا كارەساتا شنگالێ، پەیامەك بەلاڤكر و راگەهاند: كارەساتا شنگالێ، تاوانەك بوو سنۆرێن دڕندەیێ دەرباز كربوو، دیاركر ژی كو ئەو ئازارەكە چو جاران ژ بیرا مە ناچیت، ئاماژە كر ژی كو پێدڤییە دەولەتا ئیراقێ قەرەبوویا قوربانیێن كارەساتا شنگالێ و هەموو وان جینۆسایدان بكەت.
دوهی ئێكشەمبی 3/8/2025، سەرۆك بارزانی پەیامەك ل سالڤەگەڕا كارەساتا شنگالێ بەلاڤكر و راگەهاند» ئەو تاوانا بەری 11 سالان یا تیرۆرستێن داعشێ دژی خوشك و برایێن مە یێن ئێزدی ئەنجامدای، تاوانەك بوو هەموو سنۆرێن نەمەردیێ و دڕندەیێ دەرباز كربوون، ئەڤە ئازارەكە چو جاران ژ بیرا مە ناچیت. قەدەرێ گەلێ كورد ئەو بوو كو هەردەم دوژمنێن دلڕەق و بێویژدان هەبوون و تووشی كارەسات ل دووڤ كارەساتێ بوویە. ئەوا ل دژی خوشك و برایێن ئێزدی روودای، درێژەپێدەرا وان زنجیرە كارەساتایە كو ل دژی گەلێ كوردستانێ هاتینە ئەنجامدان، ل دەف هەموو كەسەكی یا رۆهنە ژبەر كوردبوون و بیروباوەرێن ئایینی، ئێزدی تووشی هەوێن كەرب و بێویژدانییا تاوانبارێن داعشێ بوون و هاتنە جینۆسایدكرن».
سەرۆك بارزانی د پەیاما خوەدا، ئاماژە ب وێ چەندێ ژی كر» پشتی روودانا وێ كارەساتێ ل سەر دەستێ تیرۆرستێن داعشێ، گەلێ كوردستانێ و پێشمەرگەی ب دل و ب گیان ل گەل خوشك و برایێن خوە بوون و ئەوا ژ دەستێ وان هاتی بۆ رزگاركرنا ئاوارەیان و ئازادكرنا شنگالێ و چیایێ شنگالێ ئەنجامدا. ل ڤێرێ رۆلێ پێشمەرگێ كوردستانێ و هەموو وان قەهرەمانان بلند د هەلسەنگینین كو دیرۆكەكا گەش تۆماركری و سەرێ تیرۆرستان ئێخستییە بن پیێن ئێزدییان، هەروەسا گەلەك سوپاسییا هێزێن هەڤپەیمانان دكەین كو د هاریكارییا پێشمەرگەی و شكاندنا داعشێدا رۆلەكێ بەرچاڤ هەبوو».
ل سالڤەگەڕا 11 یا كارەستا شنگالێ، سەرۆك بارزانی سلاڤ بۆ گیانێ شەهید و قوربانیێن وێ تاوانێ و هەموو وان تاوان وكۆمكوژییان هنارتن كو ب سەر گەلێ كوردستانێ هاتین و گۆت» پێدڤییە دەولەتا ئیراقێ قەرەبوویا قوربانیێن كارەساتا شنگالێ و هەموو وان جینۆسایدا بكەت كو دژی گەلێ كوردستانێ هاتینە ئەنجامدان، دڤێت دووماهی ب وان هزر و رەفتارێن شۆڤینییانە بهێت كو هەر جارەكی و ب بەهانەیەكێ و ب مەژییەكێ نەمرۆڤانە گەلێ كوردستانێ ئازار ددەن».

دوهی ئێكشەمبی 3/8/2025، سەرۆك مەسعود بارزانی ل سەلاحەدین پێشوازی ل هیتۆشی ئیشیزۆكا، قونسلێ گشتیێ نوو یێ وەلاتێ ژاپۆنێ ل هەولێرێ كر.
د دیدارەكێدا سەرۆك بارزانی پیرۆزباهی ل قونسلێ گشتیێ نوو یێ ژاپۆنێ كر د ئەركێ وی یێ نوودا و هیڤییا سەركەفتنێ بۆ خواست، سەرۆك بارزانی ئاماژە ب وێ چەندێ كر، كو شارستانییەتا گەلێ ژاپۆنێ خزمەتەكا مەزن گەهاندییە هەموو مرۆڤایەتیێ و ژڤی رووییڤە رۆلێ بەرچاڤ هەبوو و بەرهەڤی و پشتەڤانییا خوە و دەزگەهێن حوكمەتا هەرێما كوردستانێ بۆ باشتركرنا هەڤبەندیێن هەرێما كوردستانێ ل گەل ژاپۆنێ نیشادا.
ژ ئالیێ خوەڤە ئیشیزۆكای خوەشحالییا خوە دیاركر كو وەك قونسلێ نوو یێ ژاپۆنێ دێ ل هەرێمێ دەست بكاربیت و دوپاتكر كو حوكمەت و گەلێ ژاپۆنێ دێ بەردەوام بن د پشتەڤانیكرن و گرنگیدانێ ب هەڤبەندیێن د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و ژاپۆنێدا.
هەر د وێ دیدارێدا بیر و بۆچوون ل دۆر رەوشا سیاسی و دووماهی گوهۆڕینێن ل سەر ئاستێ دەڤەرێ و ئیراقێ هاتنە لێكگۆهارتن و دوپاتی ل پێشڤەبرنا هەڤبەندیێن د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و ژاپۆنێدا هاتە كرن».

دوهی ئێكشەمبی 3/8/2025، نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ ل سالڤەگەڕا (11) یا جینۆسایدا كوردێن ئێزدی ل شنگالێ د پەیامەكێدا راگەهاند: ئەركێ حوكمەتا ئیراقێیە خوە ل هەڤوەلاتیێن ئێزدی بكەتە خودان و ئێدی رێكێ نەدەت شنگال و دەڤەرێ ئێزدییان، ببنە مەیدانێن میلیشیا وگرۆپێن چەكدار و ئێكلاكرنا ئەجیندایێن هەرێمی.
سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ د پەیاما خوە دا گۆت» سالڤەگەڕا (11) یا جینۆسایدا ئێزدییان دكەین و ب رێز و وەفادری قوربانیێن وێ تاوانا داعشێ، دئینینە بیرا خوە. پێگیری پێشكێشكرنا هەر جۆرە پشتەڤانییەكێ نە بۆ هەڤوەلاتیێن مە یێن ئێزدی و سەرەرای هەموو ئازارێن بۆری، ب ئومێد ڤە دنێرینە پاشەڕۆژێ و پێكڤە كار دكەین بۆ نەهێلانا وان برینان».
سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ دیاركر ژی» جهێ داخ و دلتەنگییەكا مەزنە كو 11 سالە هێشتا نێزیكی نیڤا ئێزدییان، د رەوشەكا دژوار یا ئابۆری و جڤاكی و دەروونی د كەمپاندا دژین. ئەركێ حوكمەتا ئیراقێیە خوە ل هەڤوەلاتیێن ئێزدی باشتر بكەتە خودان و قەرەبوویا وان بكەت و ئێدی رێكێ نەدەت شنگال و دەڤەرێن ئێزدی، ببنە مەیدانێن میلیشیا و گرۆپێن چەكدار و ئێكلاكرنا ئەجیندایێن هەرێمی».
رۆهنكر ژی» دڤێت پشتڕاستبوون، ئارامی، ئاڤەدانی و خزمەتگوزاری بۆ شنگالێ و دەڤەرێن دی بهێتە زڤراندن، دادپەروەری بۆ جڤاكێ ئێزدی بدەستڤە بهێت و تاوانبار بهێنە سزادان. لەوما دوپاتیێ ل بجهئینانا رێككەفتنا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ و حوكمەتا ئیراقا فیدرال بۆ ئاساییكرنا رەوشا شنگالێ و ب پارێزگەهكرنا وێ دكەین. هەروەسا داخوازێ ژ جڤاكێ نێڤدەولەتی دكەین ژ هەموو روویەكیڤە د هەوارا ئێزدییاندا بهێت».
نێچیرڤان بارزانی دیاركر ژی» سوپاسییا هەموو وان وەلاتان دكەین كو كۆمكوژییا ئێزدییان ب جینۆساید دایە نیاسین و دێ بەردەوام بین د كار و بزاڤێن خوە دا تاكو زێدەتر ل سەر ئاستێ نێڤدەولەتی ب جینۆساید بهێتە نیاسین. سوپاس و پێزانین بۆ هاریكارییا هەڤپەیمانییا نێڤدەولەتی د شكاندنا داعشێدا. خوشك و برایێن مە یێن ئێزدی پشتڕاست دكەین كو دێ هەردەم پارێزەرێن وان بین و هەتا رەڤاندییەكێ ئێزدی مابیت، كارێ نڤیسینگەها مە بۆ رزگاركرن و ئاشكراكرنا چارەنڤیسێ وان بەردەوام بیت».
ل دووماهیێ گۆت» سلاڤ ل بیرئینانا قوربانیێن ئێزدی و ل ئیرادەیا ب هێز و خۆڕاگرییا ئێزدییان. سلاڤ ل بیرئینان و گیانێ هەموو وان پێشمەرگێن قەهرەمان ب فەرماندەییا سەرۆك مەسعود بارزانی، بۆ رزگاركرنا شنگالێ و هەموو پێكهاتەیێن كوردستانێ و ئیراقێ گیانێ خوە بەخشی».

دوهی ئێكشەمبی 3/8/2025، مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل سالڤەگەڕا 11 یا كارەساتا شنگالێ ل سەر دەستێ تیرۆرستێن داعشێ پەیامەك بەلاڤكر.
سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د پەیاما خوە دا گۆت» ل سالڤەگەڕا داگیركرنا شنگالێ و جینۆسایدكرنا خوشك و برایێن ئێزدی ژ ئالیێ تیرۆرستێن داعشێڤە، ب رێزڤە بیرئینانا شەهیدێن وێ كۆمكوژییا تیرۆرستێن داعشێ دكەین كو برینەكا كوورە د دیرۆكا گەلێ كوردستانێ و مرۆڤایەتیێدا ب گشتی».
گۆت ژی» ل سالڤەگەڕا ڤێ كارەساتێ، پێدڤییە ب رێزڤە بیرئینانا گیانفیدایی و قوربانیدانا پێشمەرگێن قەهرەمانێن كوردستانێ بكەین كو ب سەركردایەتییا سەرۆك بارزانی، شنگال و دەور و بەرێن وێ ئازاد كر، هەروەسا سوپاسییا هەلوەستێ جوامیرانەیێ كوردستانێ ب گشتی و پارێزگەها دهۆكێ و دەڤەرا بەهدینان ب تایبەتی دكەین د هاوارچوون و هاریكارییا خوشك و برایێن مە یێن ئێزدی».
مەسرور بارزانی دیاركر ژی»حوكمەتا هەرێما كوردستانێ یا بەردەوامە د بزاڤ و كاركرنێدا بۆ ئازادكرن و زڤراندنا هەموو وان رەڤاندیێن كو هەتا نوكە نەهاتینە ئازادكرن و دیتن و ودیاركرنا چارەنڤیسێ بێسەروشوونكریان. هەروەسا درێژەدان ب پشتەڤانییا داراییا رزگاربوویان و هاریكاریكرنا خوشك و برایێن مە یێن ئێزدی ئەوێن ژ ئەگەرێ ئاسایی نەبوونا رەوشا شنگالێ و دەور و بەرێن وێ، هێشتا هەر د كەمپاندا دژین و نەشیاینە بزڤڕنە دەڤەرێن خوە».
سەرۆكێ حوكمەتا هەرێمێ دیاركر ژی» د ڤێ هەلكەفتا خەمگیندا، دوپات دكەین كو پێدڤییە حوكمەتا فیدرال ئەرك و بەرپرسیارییا خوە بجهبینیت و خوشك و برایێن مە یێن ئێزدی قەرەبوو بكەت و هاریكارییا ئاوارەیان بكەت و رێكێ خوەش بكەت بۆ وێ چەندێ ب سەربلندی بزڤرن بۆ دەڤەرێن خوە، ئەوژی ب رێكا بجهئینانا رێككەفتنا شنگالێ و دەركەفتنا هێزێن چەكدار و میلیشیا ژ دەڤەرێ و زڤراندنا ئاشتیێ و تەناهیێ بۆ دەڤەرێ. كو مخابن ژ ئەگەرێ بجهنەئینانا رێككەفتنا شنگالێ و ژبەر وێ رەوشا نەجهگیر پشتی ئازادكرنێ ب سەر شنگالێ هاتییە سەپاندن، دشیاندا نەبوو بهێتە ئاڤەدانكرن و خزمەتگوزاریێن پێدڤی پێشكێشی خەلكێ وێ دەڤەرێ بهێنە كرن».

زنار تۆڤی، لەزگین جوقی:

وەزیرێ ناڤخوە ل حوكمەتا هەرێما كوردستانێ دیار كر: حوكمەتا هەرێما كوردستانێ هەموو پێگیریێن خوە بەرامبەر حوكمەتا فیدرالی بجهئیناینە، لەوما پێدڤییە مووچەیێ خەلكێ كوردستانێ بهێتە هنارتن .
دوهی ئێكشەمبی 3/8/2025، رێبەر ئەحمەد، وەزیرێ ناڤخوە ل حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د كۆنفرانسەكێ رۆژنامەڤانیدا ل دهۆكێ دەربارەی دروستكرنا ئاریشەیان بۆ هنارتنا مووچەیێ خەلكێ كوردستانێ گۆت» پرسا مووچەی بوویە چیرۆكەكا دۆر و درێژ، ل گەل هندێ مووچە مافەكێ دەستپێكی یێ خەلكێ كوردستانێیە و ژیانا خەلكێ هەرێما كوردستانێ یا پێڤە گرێدایە، هەر چەندە د ناڤبەرا مە و حوكمەتا ئیراقێدا دەستوور هەیە، لەوما دڤێت ڤەگەرینەڤە بۆ دەستووری وقانوون بهێتە بجهئینان، هەروەسا پێدڤییە مافێ خەلكێ كوردستانێ بهێتە دان و دووماهی ب سیاسەتا دژایەتیكرنا خەلكێ كوردستانێ بهێت».
وەزیرێ ناڤخوە ئاشكرا كر ژی» پێدڤییە دووماهی ب هێرشان ل سەر هەرێما كوردستانێ بهێت، بڕینا مووچە و بوودجەیێ كوردستانێ كێمتر نینە ژ وان كارەساتێن پێشتر ب سەر هەرێما كوردستانێدا هاتین، دۆرپێچەكا گشتی ب سەر خەلكێ كوردستانێ دا كارەساتەكا مەزنە، دخوازین ب دەستووری وان ئاریشەیان چارەسەر بكەین، هەروەسا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ هەموو پێگیریێن خوە بەرامبەر حوكمەتا فیدرالی بجهئیناینە، ئەو رێككەفتنا هاتییە كرن ژ دەرڤەی قانوونێ و دەستوورییە، بەلێ بۆ وێ چەندێیە داكو مووچەیێ خەلكێ كوردستانێ بهێتە خەرجكرن، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێمێ و جڤاتا وەزیرێن هەرێما كوردستانێ ئەو رێككەفتنە پەسەند كر، ژبەر وێ چەندێ پێدڤییە حوكمەتا فیدرالی ئێدی چو بەهانەیان نەگریت و مووچەیێ خەلكێ كوردستانێ خەرج بكەت».
دەربارەیی دەڤەرێن مادەیێ 140 كو ب دەڤەرێن كوردستانی یێن دەرڤەیی هەرێما كوردستانێ دهێنە نیاسین رێبەر ئەحمەدی رۆناهی ئێخستە سەر وێ چەندێ» هەموو پێكهاتەیێن ل دەڤەرێن مادەیێ 140 دژین ژ ئێزدی، مەسیحی و شەبەك و پێكهاتەیێن دیتر، ل بن گەفێن مەزن یێن هەبوونا خوە و نەمانا كلتۆرێ خوەدا نە، چونكی گوهۆڕینەكا دیموگرافییا مەزن ل وان دەڤەران دهێتە كرن، داخوازێ ژ جڤاكێ ناڤدەولەتی و حوكمەتا فیدرالی دكەین، سنۆرەكێ بۆ گوهۆڕینا دیموگرافی ل وان دەڤەران دانن ئەو ژی گۆت» مەرەما مە ژ رێككەفتنا شنگالێ ئەوە، خەلكێ رەسەنێ وێ دڤەرێ ڤەگەریت دەڤەرێن خوە و ڕێگرییێ ل گوهۆڕینا وێ دیموگرافیێ بكەین».
سەبارەت هێرشێن درۆنی ل سەر هەرێمێ، وەزیرێ ناڤخوە راگەهاند» لژنەكا ڤەكۆلینێ یا هەڤپشك د ناڤبەرا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ و حوكمەتا فیدرالی دا هەیە، لژنەكا تەكنیكییە و كار دكەت بۆ ئێكلاكرنێ و ئەو جۆرێ درۆنان یێ كیش گرووپێ چەكدارێن ئیراقییە، هەر چەندە بۆ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ و حوكمەتا فیدرالی ژی یا دیارە كا كینە ئەو گرۆپ و ئالیێن ئەو جۆرە درۆنە هەین، پێشتر ژی ئەو درۆنە ئاڕاستەی هەرێما كوردستانێ هاتینە كرن، هەروەسا دزانین ل كیڤە دهێنە دروستكرن و چاوا ئاڕاستەی هەرێما كوردستانێ دهێنە كرن، ئارمانجا وان ژی چییە، بەلێ ئەم چاڤەڕێ دكەین، ئەو لژنا هەڤپشك بگەهیتە ئەنجامەكی و ڕاپۆرتەكا راست و دروست و عادیلانە و ئەنجامێن وێ بهێنە راگەهاندن، ئەو كەس و ئالیێن ل پشت وان هێرشان ژی، بهێنە سزادان».
ل دۆر رەوشا شنگالێ د سالڤەگەڕا 11 یا كارەساتا وێ دەڤەرێدا، رێبەر ئەحمەدی گۆت» 11 سال ب سەر وێ كارەساتێ دەرباز بوون وهێشتا دادگەهەكا تایبەت ل ئیراقێ نەهاتیە پێكئینان و رێگری هاتیە كرن بۆ دروستكرنا وێ دادگەها تایبەت ب كەیسا شنگالێ ڤە و داخواز دكەین حوكمەتا ئیراقێ ب كریار بۆ خەلكێ شنگالێ كار بكەت و وێ دادگەهێ بۆ سزادانا تێرۆرستێن داعشێ دروست بكەت و مادەیێ 140ێ بجهبینیت و قەرەبوویا خەلكێ ئێزدی بهێتە كرن و دەست ب ئاڤەدانكرنا شنگالێ بهێتە كرن».
ژ ئالییەكی دی ڤە دا نوونەرا قوربانیێن جینۆسایدا شنگالێ راگەهاند» هەتا نوكە حوكمەتا ئیراقێ ب ئەركێ خوە رانەبووبە ویا بێدەنگە ل سەر كەیسا جینۆسایدا ئێزدییان وپێدڤییە دەست بپینگاڤێن سزادانا تێرۆرستێن داعشێ بكەت ب رێكا دروستكرنا دادگەهەكا تایبەت بۆ سزادانا تێرۆرستێن داعشێ».