رەمـەزان دەشتمری/ زاخـۆ

دەمێ‌ نسكۆییا شەشی ئاداۆا سالا 1975 ب سەر شۆڕەشا ئەیلوولا مەزن دا هاتی، دەملدەست ئەو كادرێن چەلەنگێن د ناڤ پارتی دیموكراتی كوردستان دا، ئەوێن ل ناڤ چیایێ‌ مایین دەست ب ڕیكخستنا نهێنی یا پارتی ل دەڤەرێ‌ هاتكرن. ئەوبوو سەركردایەتییا دەمكی هاتە پێكئینان و بارەگایێ‌ سەرەكی یێ‌ سەركردایەتییا دەمكێ‌ بارەگایێ‌ ئەوێ‌ ل كۆماتەیی هاتەڤەكرن و پارتی دیموكراتی كوردستان دەست ل هەلكرنا چریسكا شۆرەشا 26 گولانێ‌ هاتە ڕاگەهاندن. ل ڤێرێ‌ مەفرەزەیێن پێشمەرگەیی ب شێوەیێ‌ ڕێكخستی دەست ب كار و چالاكیێن لەشكری ل دژی بنگە و ئاخویرێن ئەسكەری یێن حوكمەتا ئیراقێ‌ یا ئەوی سەردەمی ئەنجامدان. ئەوبوو ل ئەوی ماوەیێ‌ سالا 1976 هەتا سالا 1979، چەندین پارتێن كوردستانی هاتینە دامەزراندن و دەست ب خەباتا چەكداری ل دژی ڕژێما ئیراقێ‌ یا ئەوی سەردەمی كرین. ل رۆژا 10/11/1979 كۆنگرەیێ‌ نەهێ‌ یێ‌ پارتی دیموكراتی كوردستان ل ڕۆژهەلاتا كورستانێ‌ هاتیە بەستن و جەنابێ‌ سەرۆك مەسعود بارزانی وەك سەرۆكێ‌ پارتی هات هەلبژارتن. پشتی بەستنا كۆنگرەیێ‌ پارتی؛ بڕیارا لق و لیژنەیێن ناڤخۆیی هاتەدان. هەلبەت ل دویڤ ئۆمێد و هزرێن بیرتیژێن جەنابێ‌ كاك ئیدریس بارزانی ئەوبوو كو هەمی پارتێن كوردستانی دبن ئێك چادر ڤە خزمەت و خەباتێ‌ بۆ گەلێ‌ كوردستانێ‌ بكەن. ئەوبوو ل دویڤ ئەڤێ‌ گازییا شەهید ئیدریس بارزان بەرەیی جۆد ل ڕۆژا 28/11/1980 هات دامەزراندن و ل ئەوی دەمێ‌ ئەڤ بەرەیێ‌ جۆد پێكدهات؛ هەر ئێك ژ پارتی دیموكراتی كوردستان، پارتا كۆمۆنیستا ئیراقێ‌، پارتی سۆشیالستی كوردستان، هەر وەسا جەنابێ‌ سەرۆك مەسعود بارزانی وەك سەرۆكێ‌ ئەڤی بەرەیی هات ڕاسپاردن. ئەڤ پارتێن د ناڤ ئەڤێن بەرەیی دا ل ناڤ شۆرەشێ‌ دا چەندین چالاكیێن لەشكری پێكڤە بارەگایێن خوە ل دەڤەرێن ئازادكری ڤەكرن و چالاكی ل دژی حوكمەتا ئیراقێ‌ یا ئەوی سەردەمی ئەنجامدان. هەر وەسا ل سالا 1985 پارتی گەلی دیموكراتی كوردستان ب سەرۆكاتییا شەهید سامی عەبدولرەحمان هاتن د ناڤ ئەردی بەرەیی جۆد دا. بەلێ‌ ژ هەول بزاڤێن جەنابێ‌ شەهید ئیدریس بارزانی ئەوبوو ئەڤ بەرەیی جۆد بێتە بەرفرەهكرن كو ل سالا 1986 ئێكەتی نیشتمانی كوردستان ب سەرۆكاتییا جەلال تالەبانی، ئەوبوو بۆ ناڤ ئەڤی بەرەیی دا هات و مل و ب ملێ‌ ئێك دەست ب خەباتا چەكداری كرن. ل سالا 1987 بڕیار هاتەدان ناڤێ‌ بەرەیی جۆد بێتە گوهۆڕین بۆ بەرەیی كوردستانی. ئەوبوو ل دویڤ بڕیارا هەمی پارتێن كوردستانی و ب هەول و شیان و ئەندازیاریا جەنابێ‌ شەهید ئیدریس بارزانی ل ڕۆژا 12/5/1988 بەرەیی كوردستانی ب سەرۆكاتییا جەنابێ‌ سەروك مەسعود بارزانی هات ڕاگەهاندن. پارتێن كوردستانی ب ئێك گیان و ئیك هزر و بیر خزمەت ژبۆ ئازادییا كوردستانێ‌ ل دژی دەستهەلاتدارییا ئەوی سەردەمی كرن. خەباتا بەرەیی كوردستانی بەردەوامی پێ‌ هاتەدان هەتا سەرهلدانا بهارا سالا 1991 و ڤەڕێژا بەرەیی كوردستانی حوكمەتا هەرێما كوردستانێ‌ هاتە دامەزراندن. ئەڤرۆ خەلكێ‌ كوردستانێ‌ ڤەریژا خزمەت و خەبات و ماندیبوون و بیرتیژییا جەنابێ‌ شەهید ئیدریس بارزانی بۆ مللەت ب ئازادی و تەناهی و خوەشگوزەرانی دژین.

رەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

دەمێ كۆنگرەیێ نەهێ یێ پارتی دیموكراتی كوردستان هاتیە بەستن و بریار هات دان لق و لیژنەیێن ناڤخۆیی و رێكخراوێن پێشمەرگەیی بێنە پێكئینان. ئەڤجا ل سالا 1981/1982ێ ڕێكخراوا پێشمەرگەیی ب ناڤێ رێكخراوا (رێنجبەران) كو ل ئەوی دەمی عەلی قادۆ بەرپرسێ ئەڤێ رێكخراوێ بوو و ئەركێ پێشمەرگاتیا ئەڤێ رێكخراوێ ل سنوورێ دەڤەرا لیژنا ناڤچەیا دهۆكێ بوو. ل ئەوی دەمی پێشمەرگە ب ڕۆژێ دچوو هەشارێ ل ناڤ دۆل و چەم و نهال و بەر لێڤا ڕویبارێن ئاڤێ دمان و هەر وەسا ل دەمێ ڕۆژئاڤا ببا دا پێشمەرگە قەستا ناڤ گوندان كەن و هەردو پێشمەرگە دا ل مالەكێ بنە مێهڤان و پشتی شیڤخوارنێ هەمی پێشمەرگە دا ل مالەكێ كەم بن و پاشی ل مزگەفتا ئەوی گوندی خڕڤەبن و نڤن و هەتا ببا سپێدە دا ژناڤ گوندی دەركەڤن و قەستا هەشاری ل ئاقارێ گوندەكی دیتر كەن. دەمێ پێشمەرگە چووبان مالەكێ و هەر ئەوێ مالێ دا خوارنا تێشتا سپێدێ و خوارنا نانێ نیڤرۆ بۆ پێشمەرگەیی ئامادەدكرن. هەر وەسا هەر مەفرەزەیەكا پێشمەرگەیی قوڕیەكێ چایێ هەبوو وەكی دۆرانێ هەر ڕۆژەكێ ئەڤ قۆڕییە ل دەڤ پێشمەرگەیەكێ بوو. ڤێجا پێشمەرگەیێ رێكخراوا رێنجبەران ئەبۆ مەهدی ئەڤ سوحبەتە ڤەگێڕا و گۆت: ل ئێڤاریەكێ پێشمەرگەیێن ڕیكخراوا مە یا ڕێنجبەران ئەم بۆ گوندێ شاوریكێ چووین و ئەز و هەڤالێ خوە سمایل ل مالا عەگید شاوریكێ بینە مێهڤان. پشتی شیڤخوارنێ هەڤژینا عەگیدی گۆتە مە: برا كا جانتێن هەوە یێن نانی دا بۆ هەوە نانێ خوارنا تێشت و فراڤینا داگرم. ل ئەوی دەمی قوڕیێ چایێ یێ مەفرەزامە ل دەف هەڤالێ من سمایلی بی. ڤێجا قوریێ مە یێ چایێ وەكی قسرێ ڕەش ببی و گەلەك مەزن بوو. چاوا چاڤێ هەڤژینا عەگید شاوریكی ب ئەوی قوریێ چایێ كەفت و كەنی و گۆت: ئەڤە وەكی محەمەد ڕەشیدی یە. ئەو ب خوە محەمەد رەشید كەسەكی بلند و دو تا و ڕەش ئەسمەر بوو و كارێ چێكرنا تاخمێن ددانان دكر و مالا وی ژی ل ئەوی دەمی ل گوندێ شاوریكێ بوو. دەمێ وەگۆتی ئەم هەمی كەنین و مەژی گۆتە قۆڕی محەمەد ڕەشید و هۆسا ناڤێ قۆڕی بوو محەمەد ڕەشید و ئەڤ ناڤێ قۆری و محەمەد رەشید ل دەورێ بەلاڤەبین و پێشمەرگەیی دگۆتنە قۆڕیێن خوە یێن چایێ محەمەد رەشید و ل دەمێ ل هەشارێ ب كەیف و سوحبەت و پێكەنینان دەمێ خوە ل بن كەڤر و تراش و چەمان دا دبۆراندن.

رەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

هەلبژارتن ئانكو دەستنیشانكرنا كەسەكی بۆ بڕێڤەبرنا كار و ئەركێ‌ ئەوی تاكەكەسی یان نوونەراتیا جڤاكەكێ‌ یان مللەتەكێ‌ بكەت، د گۆتنێن كوردەواری دا هاتیە گۆتن: هەكە تەگرت بەرنەدە و هەكەر تە بەردا ل دویڤ نەچە.. یانژی كاری بكە و نەترسە یان نەكە و نەلەرزە هەروەسا دبێژن: شولا بكە ب ئەساس دا دلێ‌ تە نەبیتە وەسواس. ئەڤە بۆ ئەوێ‌ چەندێ‌ دئێت كو مرۆڤ یێ‌ ئازاد بت و هزر و ئەقلێ‌ خوە بدەتە كاری. د ئەڤان ڕۆژێن بهێن دا؛ دێ‌ دەست ب هەلبژارتێن پەرلەمانێ‌ ئیراقێ‌ ئێنە ئەنجامدان و چەندین پارت و لایەن ژ هەمی ئیراقێ‌ كاندیدێن خوە بۆ پەرلەمانێ‌ ئیراقێ‌ دەستنیشانكرینە. ل ڤێرێ‌ گەلەك ژ خەلكێ‌ كوردستانێ‌ و ئیراقێ‌ هەتا نوكە دودلن و یێ‌ هزرێن خوە د ئەڤێ‌ پرۆسیسێ‌ دا دكەت و كو دێ‌ چاوا دەنگێ‌ خوە دەت و دێ‌ دەنگێ‌ خوە دەتە كیش لیستێ‌ و دێ‌ كیش كاندیدی هەلبژێرت. ل ڤێرێ‌ ژی چەند پرسیار خوە دهاڤێژنە مەیدانێ‌ كو چاوا و بۆچی و ژبەر چ دێ‌ دەنگێ‌ خوە دەت و دێ‌ چاوا دەروونێ‌ ئێخە د ئەڤان هەلبژارتنان دا ئارام كەت. ئەڤ لیستا بهێت هەلبژارتن چاوا و ب چ شێوە دئێت هەلسەنگاندن، ئەڤە بۆ ئەوێ‌ ژەندێ‌ دگەهینیت؛ دڤێت مرۆڤ ژ دویر و دویر ل دیرۆكێ‌ و كۆكیا ئەوێ‌ پارتی یان ئەوێ‌ لیستێ‌ تەماشە بكەت لەوما دێ‌ ل ئەوی دەمێ‌ دیرۆك و خزمەت و خەبات و ئارمانج و دەستكەفتیێن ئەوێ‌ لیستی ئێن بەرچاڤێن مرۆڤی و ل ئەوی دەمی ب خوە دێ‌ سەرنجا مرۆڤێ‌ بۆ سەر سندۆقێن دەنگدانێ‌ هێن ڕاكێشان و ژمارا ئەوێ‌ لیستێ‌ دێ‌ خوە ل بەرچاڤێن مرۆڤی دیاركەت كو دەنگێ‌ خوە ب ئازادانە و بێ‌ دودلێ‌ ئەوی كیانی یان ئەوی لایەنی بهەلبژێرت و دەنگێ‌ ل سەر بدەت و كاندیدێ‌ ئەوێ‌ پارتی دەستنیشان بكەت. ئەز دبێژم وەكی ستێرا گلاڤێژی ل ناڤ ستێرێن ل ئەسمانی دیار وەسا لیستا (275) یا پارتی دیموكراتی كوردستان ل هەرێما كوردستانێ‌ و ئیراقێ‌ دیارە و بەرچاڤە د ئەڤێ‌ پرۆسێسا هەلبژارتنان دا بێتە دەستنیشانكرن و خەلكێ‌ كوردستانێ‌ و ئیراقێ‌ بێ‌ دودلی و بێ‌ چ هزر و تەخیمان بكن كو ل ڕۆژا دەنگدانێ‌ دێ‌ دل و ناخێ‌ خوە ئارام بكەت، ئەڤێ‌ لیستێ‌ بسەرئێخن و ئەڤ لیستە دێ‌ خزمەتا خەلكێ‌ كوردستانێ‌ و ئیراقێ‌ و رەوشا سیاسی و ئابۆری و شارستانی دێ‌ بەر ب قۆناغێن پێشكەفتیتر و رۆناكتر ڤە بەت.

رەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

پێشمەرگەیێ ڕێكخراوا خانی یا سەر ب لیژنا ناڤچەیا زاخۆ ڤە؛ (قەهار رەشید) خەلكێ گەندێ گوفكی یا سەر ب قەزا باتیفا ڤەیە، ئێك ژ قورتالبوویێن ئەنفالێ ئەڤ سەرهاتیە ڤەگێڕا و گۆت: ل سپێدەهییا ڕۆژا 1988/8/25 ئەم ل مال بووین، ڕۆژ بلند بوو؛ سعەت نێزیكی نەهی سپێدێ بوو ل ناڤ گوندی بی قلێزین و جاب هات و گۆتن دونیا خراب بوو و حوكمەتێ كێمیا یا دەڤەرێ ڕەشاندی دڤێت گوندا بەردەن و خوە خلاس بكن. مە هند دیت خەلكێ بەر خابیری وەكی گوندێن (بلدێشا، بەرزیركێ، هەركوندێ، كەرپتێ. بۆ سەر ئەڤراز هاتن و ئەو خولیاقەتە هەمی ل بەر خابیری د ناڤبەرا گوندێ غولدیا و بارهۆلێ دانان. حەتا بوویە ئێڤار و بی پڕكێ پڕ بەلاڤێ هەر كەسەكێ قەستا جهەكێ كر كو بشێت خوە بگەهینت سەر سنووران. مە وان چەند مالێن مرۆڤێن ئێك، مە دەستێ خێزان و زاڕۆكێن خوە گرتن و مە قەستا گەلیێ بازێ كر و مە گۆت بەلكی ل ڕێكا گوندێ گركا دەربازی جادا گشتی ببن. لێ مە نەشیا ل جادا گشتی دەرباز ببن. ل شەڤا سیێ ئەم پاشدا زڤڕین و هاتین بۆ گەلیێ دیهێ. حوكمەت ب جێش و جاش ڤە هاتن پێشیا خەلكێ. ئەم نەچار بووین خێزان و زاڕۆك چوون رادەستی حوكمەتێ بووین و ئەم چەند زەلام مرۆڤێن ئێك مە بڕیار دا خوە تەسلیم نەكن. عەرز و عیال چوون و ئەز و برایێ خوە (جەبار، محەمەد، عەمەر، مویسا، تاهر و رەمەزان) هاتن بۆ گوندێ دوكەرێ، پاشی گەهشتن چەمێ گوندێ بەرزیركێ و ل ڕویبارێ خابیری دەرباز بین و چووین بۆ چەمێ كارێ ل نهالا گوندێ بالەكا. ب ڕۆژێ مە خوە هشار ددا و ب شەڤێ دچووینە گوندێ بالەكا. هەر وەسا هندەك مالێن خەلكێ گوندێ ناڤشكێ بۆ خوە هندك گولك ل ناڤا وان قاچێن نهالا چەمێ كارێ چێكربوون ب ڕۆژێ وەكی گوریا ژبەر جێشێ جاشا ل ناڤ وان دەحلا مە خوە ڤەدشارت، ب شەڤێ ئەم دچوونە ناڤ گوندێ بالەكا و كولكێن ناڤشكیا ل نانێ دگەریان. هەتا ڕۆژا حەفتێ هەشتێ جارەكێ مە بەرێ خوە دایێ جێشێ و جاشا هاتن گوندێ بالەكا تالانكرن و تشتێ ڤیایی بۆ خوە برن ئاگر بەردان خانیا و گوند سۆتن. ئەم نەچاربین مە خوە ڤەكێشا بو بەر ڵێڤا خابیری ڕۆژەكێ پشتی نیڤرۆبوو، مە بەرێ خوە دایێ پیكەمەك رەنگ شین تژی جاش هەما هاتن دەف مە و قونبەلەك هاڤێتن ماسیان. ئەم گەلەك ترسیان. مەگۆت: دێ ئاشكەرابین. ل شەڤا 1988/9/6 هەردو هەڤالێن مە(مویسا و تاهر) ب دزیكی ڤە چوونە بۆ ناحیا باتیفا. ل بنێ گوندی گەهشتن مالەكێ و پرسیار كرن، كا وەزع چەوانە و دێ چاوابیت. خودانێ مالێ گۆتە مویسایی و تاهری: هیچ چ ڕێك نینن. هەر زەلامەكێ كەفتی دەستێ حوكمەتێ دا دبێژن بێ سەروشوینن. هەڤالێ مە تاهر و مویسا ب ڕۆژ چوونە د گۆڤەكێ ڤە، كو هەتا ل وان ببت شەڤ جارەكادیتر ڤەگەڕن. بی نێزیكی نیڤرۆ ل ناڤا باتیفا و لیوایێ و ل وان ڕەبیان هەمیان بی خڕێن و تەلقەهاتن هاڤێن و گۆتن حوكمەتێ عەفۆ دا.
بی پشتی نیڤرۆ مویسا و تاهر و عەلی جاب بۆمە ئینان، گۆتن وەرن خوە تەسلیم بكن، مانێ حوكمەتێ عەفۆ یا دایی. ئەم ژی چوون ب دویڤ هەڤالێن خوەڕا ل دەمەكێ مە بەرێ خوە دایێ ئێكە جاش دەوارەك هەسپین یا گرتی، دو تەلیسێن زەبەشا ب تێلێ یێن پێكڤە گرێداین و هەما ڕویس یێن هاڤێتین سەر پشتا ئەڤێ دەوارێ و قەستا ڕەبیا خوە ل پشتا بێدەروكێن گوندێ كەرپتێ دكت. پشتی ئەم تەسلیمی لیوا باتیفا بووین. ڕۆژا پاشتر ئەم ل ترومبێلێن زیلێن عەسكەری سیاركرن و ئینانە قەلعا نزاركێ. ل ناڤا قەلعێ مە هندەك خێزانێن نیاس دیتن، هەما وەكی پەپویكا سەرێ خوە دابینە ئێك. ل قەلعا نزاركی من بابێ خوە دیت و گۆت: عیال یێ ژ مە ڤەقەتاندین و ئەڤە ئەم چەند پیرەمێرەك یێن هێلاینە ل ڤێرێ. دو ڕۆژان ئەم ماینە ل قەلعێ پاش جارەكا دیتر ئەم ل زیلێن عەسكەری سیاركرن و عەسكەرەك دانە ل گەل مە و مە زانی ئەم بۆ باژێڕێ مووسل ئینان. مە هزركر دێ مە بۆ جنوبی بن. پاش ئەم زڤڕاندن بۆ هەولێرێ چووین. د بەر تەنشتا مەتارێ هەولێرێ بۆ عنكاوە چوین. و بۆ بەحركێ برین.ئەم گەهاندنە ناڤا ستری مشكێن جەژنیكان. ئەو خەلكە وەكی خیزێ چەما ل وێ دەشتێ پەلاتەنە. ل دەمەكێ چاڤێ مە ب عەرز و عەیالێ مە كەفت یێن ڕوینشتینە خوار و وەكی تێژكەوكان سەرێ خوە داینە ئێك. هەما مە خوە ژ زیڵێ هاڤێت و گەهشتن ناڤ عەرز و عیالی و مە ژیانا خوە ل وێ دەشتێ بۆراند. لێ مخابن ئەڤێن پێشمەرگە و بەر ئەنفالێ كەفتین پلەیا وان عریف و نائب عریف و مووچێ 550پێنج سەد و پێجی هزار دینارە و ئەڤێن گوندێن مە سۆتین و ئەم تالانكرین و ژبەر وان ڕەدڤین و د ناڤا دەحلان دا مە ژبەر وان خوە ڤەدشارت. نها ب پلەیا (مٶهل) مووچێ ئێك ملیۆن دیناری وەردگرن.

رەمـەزان دەشـتمری

ل شەڤا 9/٩/1961 حەسەن یاسین بێتاسی ئێكەم شەهیدێ شۆرشا ئیلۆنێ بوو

پشتی پارتی دیموكراتی كوردستان ل ڕۆژا 1946/8/16ی هاتیە دامەزراندن. ڤەژەنا ڕێكخستنا پارتی ل دەڤەرێ گەشەكر. ئەوبوو ل سالا 1948ی ڕێكخستنا پارتی گەهشتە دەڤەرا زاخۆ. د وان كاودان و قووناغێن دژوار یێن ئەوی سەردەمی و ل سالا1957 بارەگایێ لیژنا ناڤچەیا زاخۆ هاتە ڤەكرن، كو ل دەمێ بارەگایێ لیژنا زاخۆ ل گوندێ بێتاسێ هاتە دانان. پشتی پارتی ئێجازا فەرمی ژ حوكمەتا ئیراقێ وەرگرتی، بارەگایێ لیژنا زاخۆ بۆ سەنتەرێ باژێڕێ زاخۆ هاتە ڤەگوهاستن. دەمێ شۆڕشا ئیلۆنێ دەستپێكری ڕێكخستنا پارتی ل ئەوی دەمی دگۆتن (مونەزەمێن حزبی) ڕێكخستنێ و قولێن لەشكەری. ل شەڤا 1961/9/9ی چەكدارێن ڕێكخستنا پارتی دیموكراتی كوردستان هێرشی دام و دەزگەهێن حكومی ل ناڤ سەنتەرێ باژێڕێ زاخۆ و دەور و برێن باژیڕی كرن. هەر ل ئەوی دەمی هێرشی عەسكەرێ حوكمەتا ئیراقێ ل گەلی یا زاخۆ هاتە كرن. هەر وەسا باژێرێ زاخۆ و ل گەل هەرسێ ناحیێن وێ ڤە، ئەو ژی ناحیا باتیفا و ناحیا دەركار و ناحیا ئاسهێ ب تەمامی هاتە ڕزگاركرن. بەلێ ل دەمێ هێرشا گەلیێ زاخۆ كرین ل ئەوی دەمی ئێك ژ ئەندامێن رێكخستیێن پارتی ب ناڤێ (حەسەن یاسین) خەلكێ گوندێ بێتاسی هات شەهیدكرن و (عەبدولرزاق عەبدولا) یێ ناسیار ب (عەڤدوێ رزۆ) بێتاسی برینداربوو، پشتی سەركردایەتیا پارتی بڕیار دایی كو ڕۆژا 1961/9/11ی ببیتە دەستپێكا شۆڕشا ئیلۆنێ و ڕێكخستنا پێشمەرگەیی دروستكرن ل ئەوی دەمی دگۆتن قولێن پێشمەرگەیی. پشتی هێرشا ئەسكەرێ حوكمەتا ئیراقێ بۆ دەڤەرا زاخۆ هاتی و ل ڕۆژا 1961/9/21ی (سلێمان ڕەشۆ هۆكا) هاتە شەهیدكرن. بڕیار هاتەدان (سلێمان ڕەشۆ هۆكا) ببتە ئێكەم شەهیدێ شۆڕشا ئیلۆنێ. نەمری بۆ شەهیدان و سلاڤ بۆ پێشمەرگەهێن قارەمان و ئەو خەلكێ تێكۆشان و ڕەزالەت و ماندیبوون و دەردەسەری دیتی ژی، خودێ بۆ وان ب خێر بنڤیسیت.

رەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

ل دەمێ ئەنفالان گەلەك سەرهاتی و ڕویدانێن ب سەرێ خەلكێ هاتین، ئەڤێن كەفتینە د دەستێ حوكمەتێ دا و هاتینە ڕەوانەكرن بۆ قەلعا نزاركێ و سەلامیێ و ل بەحرك و جەژنیكانێ ئاكنجی بووین. محەمەد شەهباز ناسیار ب (محۆ سیسا) ئەڤ سوحبەتە بۆ مە ڤەگێڕا و گۆت: دەمێ ئەنفالان سالا 1988ی مالا مە ل گوندێ باجلێ بوو، خێزان و عەز و عیال كەفتە د دەستێ حوكمەتێ دا و ئەم زەلام قورتال بین كەفتبوو چۆل نهالن، پشتی عەفی دایین ئەم نەچار بین خوە تەسلیم بكن و بگەهنە عەرز و عیالی ل جەژنیكان. ئەم مایین بەحرك و جەژنیكان حەتا سالا 1990 ل هەیڤا پێنچ، ڕۆژەكێ حوكمەتێ ئەم قەلعا جەژنیكان كۆمكرن و گۆتنە مە، دڤێن هوین كوێنێن خوە بینن ڤێرێ و هوین دێ بنە خەلك و خۆجهێ ڤێرێ. پاشی ل هەیڤا یازدە حوكمەتێ گۆتە وی خەلكی هوین دئازادن، هەر كەسەك هەڕن بۆ جه و وارێن خوە. ل ڕۆژا 1990/11/17ی ئەم و مالا سلێمانێ قوتاسی بچویكێن مالا ڕەمەتیل ئەیۆبی ئەم هاتن زاخۆ و مە مالێن خوە كرنە د ڕەوزا تلكەبەرێ دا. ئاڤ ل ئاڤاهیێ ڕەوزێ نەبی، ئەم ڕابی چوونە دائیرا ئاڤێ ل زاخۆ كو ئەم خەتەكا ئاڤێ بكێشن. پشتی مە موافەقا ئاڤێ ژ دائیرێ ئینایی. بۆڕیا ئاڤێ ل دەڤ جامعا تلكەبەرێ بوو، گەلەك دویربی. پاشی هندەكان گۆت: ئەڤە بۆڕیەكا ئاڤێ ل د پشت مقەڕێ حزبێ و جێش ئەلشەعبی هەیی ئەو نێزیكە بۆ خوە ژ وێرێ بكێشن. مە ژی دەست هاڤێن تەڤڕ و بێران دا جهێ بۆڕیێ بكۆلن. مە هند دیت دوسێ كەسەك یێن ئەمنێ و ڕەفیقا هاتن و گۆتن: ئەم قەبیل ناكن و چێنابت هوین ئاڤێ ژڤێرێ بكێشن، چونكو هوین خەلكێ بەركێ نە. خودێ ژێ ڕازیێ بابێ من ب خوە قەهری یە و ب خەمە و بچویكێن مە یێن ل ئەنفالێ بەرزە بووین. هەما بابێ ب وێ عەسەبی ڤە گۆت: دێ ل پێشچاڤێن هەڕن دوهی بێ سەرێن هەوە حەتا ناڤتەنگێ د جەڕێن ژاژیێ بەحركێ دا بین و هەوە لەیزۆك ب مالێ مەدكر. ئەڤرۆ دبێژن چێنابت ئاڤێ بكێشن. هوین پاشڤە نەچن دێ ڤێ مەڕێ ل ڕها ستویێ هەوە دم. هەما مە هند دیت لێك زڤڕین و گۆتن ئێك و دو: ئەڤە بڤرێ نە سەقاكریە و نە یێ ئافتنێ یە. هەما پاشدا زڤڕین و چوون و مەژی ئاڤ بۆ خوە كێشا و ئیدارا مە یا وان مالا پێ بڕێڤەچوو.
ڤێجا براكو ئەوێن هینگێ دگۆتن: چێنابت وچ تشت بۆ یێن خەلكێ بەحركێ نینە. نها ژی چ تشت بۆ ئەنفالبۆیان نینە و دێ دبێ بەهرن بن ژ ماف و قەرەبۆیان هەر وەكی چ چێنەبی و كەس نەهاتی ئەنفالكرن. نە ئەو تاس و نە ئەو حەمام.

ڕەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

ئەنفالا بەهدینان ل ڕۆژا 25/8/1988 دەستپێكر و ل ڕۆژا 6/9/1988 و ل دویڤ بڕیارا حوكمەتا ئیراقێ یا ژمارە (736) دەرچوو كو هەر ژ ڤێ مێژوویێ هەر كەسێ بكەڤیتە د دەستێ لەشكری ئیراقێ دا دێ هێتە لێبۆرین. پشتی دەڤەر هاتیە كیمیا بارانكرن و خەلك بەر ب هەوا ئەنفالێ ڤە كەفتین و خەلكەكی زۆر كەفتی د دەستێ ڕژێما ئیراقێ دا و ڕەوانەیی قەلعا نزاركێ ل دهۆك و سەلامیێ كرین و دڕندەترین ڕەفتار ل گەل وی خەلكی هاتیەكرن. سەركردایەتیا شۆڕەشێ ب تایبەتی سەرۆك مەسعود بارزانی هەمی دەرگەهێن دەولەتێن جیهانی و خاچا سۆرا نێڤدەولەتی و (un) قوتان كو حوكمەتا ئیراقێ ئەنفال یا ب سەرێ مللەتێ كورد ئینایی. خالێ من سەلیمی گۆت: ل دەسپێكا هەیڤا (10) دەه ئەم ل وی دەمی ل تاخێ عەباسیكێ بووین و داوەتا مالەكێ بی و گورمێنا دهۆل و زڕنایێ بوو. شاندەكا ئیراقی كو پێكهاتی بوو ژ هندەك رۆژنامەڤانێن ئەلمانی و چەند فەرماندەیێن عەسكەری و ئەمن و ئیستخبارات و ڕەفیقان. ئینانە تەنشتا وێ داوەتێ. وان فەرماندەیێن عەسكەری گۆتنە وان ررۆژنامەڤانان. مە چ ئەنفال و گرتن و كوشتن ب سەر شیمالێ ئیراقێ دا نەڕاكریە. بەلێ ژبەر عوسات و موخڕبان چەند گوندێن سەر سنووری، مە یێن ڕاكرین و ئیناینە باژێڕان و ئەو خەلكێ نها چووینە توركیا ژبەر گەفێن موخڕبان ژ نەچاری دەربازی ناڤ ئاخا توركیا بووینە و دێ بزاڤێ كەین وی خەلكی بزڤڕینن سەر جهێ وان. وان فەرماندەیان گۆتن: گەلی رۆژنامەڤانان بەرێ خوە بدەنێ ئەڤ خەلكە چەند بكەیفن و بەرێ خوە بدنە داوەت و دیلانا وان و چەند خەلك لێ خڕڤەبووینە. حوكمەتا ئیراقێ هۆسا ڕویێ ئەنفالێ نیشا خەلكێ بیانی ددان. وە دیارە ئەنفال پەیدانەبوویە و چ كەس بەر ئەنفالێ نە كەفتینە. چونكو ل باژێڕ و گوند و كۆمەلگەهێن دەڤەری مە نە دیت هیچ بەیانامەك یان لافیتەك ژ لایێ هەر جه و لایەنەكێ سیاسی و ئیداری ڤە، ئەڤ ئەنفالە ساخكربیت؛ ئەرێ پرسیارەك دێ كەنگی و چاوا سەرەدانەك بۆ خێزانێن ئەنفالبوویێن سالا1988ێ‌ هێنەكرن. نەخاسمە ئەو خێزانێن زەلامێن وان بەرزەبووین و بێ سەروشوین بووین و ژیانا خوە یا ب ترس و سەهم ل ناڤا ستری مشكێن دەشتا هەولێرێ ل بەحرك ـ جەژنیكان دا بۆراندین.

رەمەزان دەشتمری

گوندێ‌ بۆسەلێ‌ ئێك ژ گوندێن سەر ب ناحیا دەركارێ‌ ڤەیە و دكەڤیتە نەقەب و بەرپالا چیایێ‌ كێڕەبی، هەروەسا گوندەكی ب ناڤ دەنگە د وارێ‌ چاندن و خودانكرنا تەرش و كەوالی و هەروەسا ب هەبوونا داركەزوان و دار هەژیران گەلەك بەرنیاسیا خوە هەبوو. هەر وەسا د كەڤندا گوندێ‌ بۆسەلێ‌ مالباتێن حەكیم و لوقمان د وارێ‌ نۆشداریێ‌ و فەلك ناسی و حسابداریێ‌ ل ئەڤی گوندی هەبین. ل سەر دەمێ‌ شۆِرەشا ئیلۆنا مەزن دا رۆلەكێ‌ بەرچاڤ د وارێ‌ بازرگانی و خزمەتا مێهڤان و رێڤنگ و رێباران دا هەبوو. نەخاسمە ل سالێن هەشتیان و دەمێ‌ خەلك ئەڤێن دایكبوونێن ئەوان بۆ سەربازیێ‌ هاتبان و دا قەستا تەجنیدا زاخۆ دكرن و (دەفتەر خدمە) یا خوە نیشا ئەفسەرێ‌ دایرا تەجنیدێ‌ دابن كو بۆ ڕۆژا دەستنیشانكری بۆ سەربازیێ‌ بچن. ڤێجا كەسەكی ب ناڤێ‌ (عریف سالم) ل تەجنیدا زاخۆ هەبوو و دەستێ‌ وی دگەل ئیستیخباراتا گشتی یا بەعسیان دا هەبوو. دەمێ‌ كەسەكێ‌ قەستا تەجنیدا زاخۆ كربا هەر ل بەر دەرگەهی ئەڤ كەسێ‌ ب ناڤێ‌ عریف سالم دا بێژتێ‌: تە كیژ تەجنید دڤێن؟ تە بڤێت ئەڤە تەجنیدا زاخۆ و هەر وەسا تە بڤێت ژی ئەوا تەجنیدا گوندێ‌ بۆسەلێ‌ هەر قەست بكێ‌. هەلبەت ل ئەوی دەمی گوندێ‌ بۆسەلێ‌ گوندەكی ستراتیژی بوو بۆ د ناڤبەرا دەشتێ‌ و زۆزانان دا خزمەتەكا زۆر بۆ شۆرەشا گولانێ‌ دكر. هەروەسا رێكا سەرەكی یا هاتن و چوونا خەلكێ‌ بوو، ل دەمێ‌ بۆ بارەگایێ‌ لیژنا ناڤچەیا زاخۆ و حەفتەنینێ‌ و كۆماتەیی چووبانە د رێكا سەرێ‌ بەستێ‌ و كانیا زهێدی یانژی  درێكا نهالا دینارا و رێكا سەرێ‌ دێرێ‌ بۆ گوندێ‌ بۆسەلێ‌ چووبان ل دەمێ‌ دگەهشتن گوندێ‌ بۆسەلێ‌ ژ بەردەستێ‌ حوكمەتێ‌ دویر دكەفتن و بایێ‌ ئازادیێ‌ دهەلدكێشان. ڤێجا ئەڤ عریف سالم دا خەلكەكێ‌ هاندەت كو خەلك ژ سەرباژیێ‌ رەڤیبا ەو قەستا ناڤ رێزێن شۆرەشێ‌ كربا. ل دەمەكێ‌ دایرا ئەمنا زاخۆ گازی ئەڤی عریف سالم كر و گۆتی: ئەرێ‌ چ ئەگەر هەنە تو دبێژی ئەڤێن دایكوبابێن ئەوان بۆ سەربازیێ‌ هاتین و تو دبی ڕیگر و ناهێلی بچنە عەسكەریێ‌ و تو دبێژیە ئەوان: هەڕن قەستا تەجنیدا بۆسەلێ‌ بكن. دبێژن: ئەڤی عریف سالم گوت: هوین مایێ‌ خوە د ئەڤێ‌ چەندێ‌ دا نەكت و نەبێژن ئەڤە دایرا ئەمنێ‌ یە یانژی دێ‌ هەوە ل شوعەبەیا ئیستخباراتا گشتی ل بەغدا هنێرم و باش بزانن عریف سالم ل گەل ئیستخباراتا گشتی یە و مایێ‌ خوە د كارێ‌ عریف سالم دا نەكەن. ئەم بەرێ‌ خەلكێ‌ ددەینە بۆ ناڤ چیا و عەسات و موخەڕبا دا ل ئەوی دەمی ل دەف حوكمەتێ‌ ببن ڕەڤی و تۆمەتبار، هەر وەسا دا زارۆكێن ئەوان ژ خواندنێ‌ دویر بكەڤن، هەر وەسا دا كەس و كارێن ئەوان ژی ل دەف حوكمەتێ‌ بن تۆمەتبار. هەكەر هات و سوبەهی هاتن خوە رادەستی حوكمەتێ‌ بكن. دێ‌ زارۆكێن ئەوان ژ خواندنێ‌ ڤەقەتن، هەر وەسا گەلەك ژئەوان دێ‌ نەچاربن و نەشێن بچن سەربازیێ‌ ژی ل ڤیرێ‌ یان دێ‌ بنە جاش و فرسان و مالا خوە ب دەستێن خوە خراب كن و سۆژن. یانژی دێ‌ بنە زەلامێن ئەمن و ئیستخباراتێ‌ دێ‌ خەلكێ‌ خوە دنە گرتن و كوشتنێ‌ و هەتا بشێن دەبارا ژیارا خوە یا رۆژانە بكن. عریف سالم گۆت: ژبەر ئەڤێ‌ چەندێ‌ ئەز دبێژمە خەلكێ‌ ئەوا هەنێ‌ رێكە بۆ تەجنیدا گوندێ‌ بۆسەلێ‌ هەڕن و عەسكەریێ‌ ل وێرێ‌ بكن.

رەمەزان دەشتمری

ل سەردەمێ شۆرەشا ٢٦ گولانا پێشكەفتنخواز دا خەلكەكێ بەرچاڤ ب خێزان ڤە قەستا ناڤ شۆرەشێ كرن و ل ناڤ كەلی و زۆم نهالێن سەر سنووری ل دەڤەرا حەفتەنینێ و گەرینۆكێ و گەلیێ هرچان بۆ خوە ئاڤاهی ب تەقنێ و بەرا دروستكرن و لێ ئاكنجی بوون. هەر وەسا دەستدانە چەكی و بوونە پێشمەرگە و خەبات و بەرخوەدان ل دژی سیاسەتا ڕژێما بەعس یا ئەوی سەردەمی كرن. ژبەر كو ئەو جهێ لێ ئاكنجی بین دەڤەرا چیایی و ل وەرزێ زڤستانێ ب شێوەیەكی زۆر بەفر لێ دباری. ئەوبوو ل شەڤا ١٩٨٣/٣/٤ و دەمێ حەلیانا بەفرێ ئاشویتا بەفرێ ب سەر ئەوی خەلكێ ل گەلێ هرچا دا هات خوار و د ئەگەرێ دا پتریا وان ژن و زاڕۆك مان د بن ئەوێ لێهمێشتا بەفرێ دا و مان دبن لەهیا بەفرێ دا و شەهیدبوون. هەروەسا گەلەك ژ وان كەسان ئاڤاهیێن خانیان ب سەروان دا هاتن خوار و مانە ساخ. هەر دەملدەست خەلكێ ل وان زۆمێن ل دەور و بەرێن وان و پێشمەرگەیێن بارەگایێ لیژنا ناڤچەیا زاخۆ ل هاوارا ئەوی جهێ رویدانێ چوون و هەر د ئەوێ شەڤێ دا دەست ب لێگەریانێ كرن و بەفر هەلكۆلان و شیان هەژدە كەسان ب ساخ و سلامەتی قورتال بكن. بەلێ ب مخابنی ڤە د ئەڤێ كارەساتا دلتەزین یا سروشتی دا، ئەوا كو ل شەڤا ١٩٨٣/٣/٤ ل گەلیێ هرچا رویدایی هەژمارا 19 كەسان ژ ژن و زارۆكان گیانێ خوە ژ دەستدان و هەوەسا ئەڤێن هاتین شەهیدكرن ژ كەس و كارێ پێشمەرگەیێ بوون و پتریا وان نە ل ناڤ خێزان و مالا خوە دا بوون، بەلكو د ئەركێ پێشمەرگایەتیێ دابوون. لەوما فەرە ئەم ب خۆە دیرۆكا خۆە بنڤیسن و تۆمار بكن، چونكو كەسێن خەباتكەر و ماندونەناس و ماندیبوون و رەزالەت و دەردە سەری دیتینن خزەتا وان بێتە بەرچاڤ گرتن و ڕێ و ڕەسم و بیرەوەریێن وان بێنە ساخكرن.
ناڤێن شەهید كارەساتا ئاشویتا بەفرێ ل شەڤا ١٩٨٣/٣/٤ ئەوا ل زۆما پساغا ل گەلیێ هرچا ل دەڤەرا حەفت تەنینێ رویدایی ئەڤە بوون:ـ
1- شەهید محەمەد بەدیع تەتەر
2- شەهید ستی ئوسمان
3- شەهید سادق ئوسمان عەبدولا
4- شەهید عەلی سەرحان عەبدولا
5-شەهید بهار حسێن ناسر
6- شەهید رزگار حسێن ناسر
7- شەهید پیرۆز حەجی سالح
8- شەهید زەمرید سالح ناسر
9- ئەحمەد ئاڤدەل ئەحمەد
10- شەهید سەلاح ئەحمەد ئاڤدەل
11- شەهید شڤان ئەحمەد ئاڤدەل
12- شەهید فاتیما ئەحمەد ئاڤدەل
13- شەهید مەدینا پساخا هەڤژینا (سادق ئوسمان)
14- شەهید ئەسمەر سادق ئوسمان
15- شەهید سالح سادق ئوسمان
16- شەهید زەینەب شبلی عەبدولرەحیم
17- شەهید تەیبەت پساغا
18- شەهید ئەسمەر دەرویش
19- شەهیدجەمیعا پساغا
جهێ وان بەهەشت بیت كوردستان ئاڤەدان بیت هەر بەرز و بلند بیت ئالا كوردستانێ.

رەمەزان دەشتمری

پشتی نسكۆیا سالا 1975 ب سەر شۆڕشا ئەیلوولا مەزن دا هاتی و هەر ئێكسەر ڕێكخستنا پارتی دیموكراتی كوردستان ل دەڤەرێ‌ دەسپێكر و ل ڕۆژا 26/5/1976، چریسكا شۆڕەشا گولانا پێشكەفتنخواز دەستپێكر و ڤەژەنا پارتی دیموكراتی كوردستان ژلایێ‌ ڕیكخستنا نهێنی و هێزا پێشمەرگەیی یا چەكداری وەڕاڕ كر و چەندین چالاكیێن نهێنی و لەشكری ل دژی دڕژێما ئیراقێ‌ یا وی سەردەمی هاتن ئەنجامدان. حوكمەتا ئیراقێ‌ چەندین جاران هێرشێن عەسكەری بۆ سەر دەڤەرێم ڕزگاركری ئەوێن د دەستێ‌ پێشكەرگەیی دا برن، بەلێ‌ ب هێزا پیلایی و ب باوەرییەكا موكۆم یا پێشمەرگەیێن قەهرەمان ئەو هێرشێن عەسكەری شكاند و عەسكەر ب سەرشوڕی پاشدا دزڤڕین. دگەل هێرشێن عەسكەری یێن حوكمەتا ئیرقێ‌ فرۆكەیێن جەنگی ژ جۆرێ‌ هەلیكۆپتەر بكاردئینان. ئەوبوو پشتی ئەوێ‌ هێرشا عەسكەری و ب هاریكارییا فەوجێن جاشان ل ڕۆژا 22/8/1984ی هێرشەكا بەرفرەه بۆ سەر بارەگایێ‌ لیژنا ناوچا زاخۆ و دهۆكێ‌ برن و شەڕێ‌ هەری مەزن كەفتە دەوروبەرێن گوندێ‌ ئەرمشتێ‌ و پشتا گوندێ‌ زێوكێ‌ ئۆزمانا و ئەڤێ‌ شەڕی هەتا ڕۆژا 29/8/1984 ڤەكێشا و حوكمەتا ئیراقێ‌ نەچار بی ب سەر شۆڕی پاشدا زڤڕی. ل سالا 1985ی حوكمەتا ئیراقێ‌ هاتن د ناڤبەرا دەڤەرێن ڕزگاركری و دەڤەرێن ل دەستێ‌ حوكمەتێ‌ دا قەدەغەكرن و ڕۆژانە فڕۆكەیێن جەنگی یێن هەلیكۆپتەر چاڤدێرییا دەڤەرێ‌ دكرن و خەلكەكێ‌ نەدشیان ب ئازادانە هاتن و چوونێ‌ بكن. ئەوبوو ل ڕۆژا 10/12/1986ی شەشی هەڤوەلاتیێن سڤێل كو خەلكێ‌ گوندێ‌ ئەلكیشكێ‌ ل دەڤەرا دۆسكیان هەر ئێكی هندەك گەنم ل تەرەكتۆرەكێ‌ باركرن و قەستا گوندێ‌ ناڤكەندالا بۆ هێرانا گەنمی كو بكنە ئاركرن. ئەوبوو ل دەمژمێر یازدەیی ڕۆژێ‌ گەهشتن جهەكێ‌ دبێژنێ‌: سەرسیارا د ناڤبەرا گوندێ‌ گوڤكێ‌ و گوندێ‌ بەرزیركێ‌ دا و دو فڕۆكەیێن جەنگی یێن ژ جۆرێ‌ هەلیكۆپتەر هاتن هنداڤی وان و ئێكسەر ئەو وەلاتیێن سڤێل و دگەل تەرەكتۆرێ‌ كرنە ئارمانج و دانە بەر گۆلەییان. هەر د جه دا هەر شەش وەلاتی شەهیدكرن و تەرەكتۆر ژی سۆتن و ئەڤان هەردو فڕۆكەیێن هەلیكۆپتەر پێكۆلكرن كەلەخێن ڤان وەلاتییان ل جهێ‌ ڕویدانێ‌ ڤەگوهێزن. بەلێ‌ هاوارا پێشمەرگەیی ب سەرپەرشتییا شەهید محۆ گەودا ژ گوندێ‌ بەرزیركێ‌ ل هاوارا وان هات و ب چەكێ‌ گولەیێن ئاربیجیان شەڕ ل گەل ئەڤان فرۆكەیان كر و ئەوبوو ئەڤان هەردو فڕۆكەیێن هەلیكۆپتەر ب تنێ‌ شییان كەلەخێ‌ ئێك ژ وان كەسێن هاتین شەهیدكرن بناڤێ‌ (عەمر رەشید ئەیۆب) و ل گەل خوە ڕاكن و بۆ فرقەیا زاخۆ یا عەسكەری ڤەگوهێزن. دەمێ‌ پێشمەرگە و هێزا بەرگیریا مللی و خەلكێ‌ دلسۆزێ‌ دەڤەرێ‌ ل تانا وان چووین و ب دلەكێ‌ پڕی غەمگین جەنازەیێ‌ ئەوان پێنج شەهیدان ل تەرەكتۆرەكی دیتر سویار بكن و بۆ گودنێ‌ وان ئەلكیشكێ‌ ڤەگوهێزن و ب ئامادەبینا جەماوەرەكی زور یێ‌ دەڤەرێ‌ و كەس و كارێن وان خەلكێ‌ هەر پێنج شەهیدێن وەلاتی ئەوێن ل پشتا گوندێ‌ گوڤكێ‌ ب هێرشا ڕەمیا فڕۆكێن جەنگی یێن هەلیكۆپتەر هاتین شەهیدكرن ل ناڤ گۆڕستانا گوندێ‌ ئەلیشكشێ‌ ڤەشارتن و ئەو كەلەخێ‌ فڕۆكەیێن هەلیكۆپتەر ژ جهێ‌ ڕویدانی برین و هەتا نوكە كەلەخێ‌ وی بێ‌ سەر و شوینە و كەس نزانت ل كیڤە هاتیە ڤەشارتن. ناڤێن شەهیدێن وەلاتی ئەڤێن ل ڕۆژا 10/12/1986 ل دەڤەرا سەرسیاران ل پشتا گوندێ‌ گوڤكێ‌ شەهیدبین ئەڤەنە:ـ 1- شەهید عەمەر رەشید ئەیوب دایكبوا 1946ی خەلكێ‌ گوندێ‌ ئەلكیشكێ‌ 2- شەهید عادل عەمەر ئیبراهیم دایكبون 1966ی خەلكێ‌ گوندێ‌ ئەلكیشكێ‌ 3- شەهید عەبدولستار میكائیل حەجی دایكبون 1964ی خەلكێ‌ گوندێ‌ ئەلكیشكێ‌ 4- شەهید محمود غازی محەمەد دایكبون 1966ی خەلكێ‌ گوندێ‌ ئەلكیشكێ‌ 5- شەهید سلێمان نەعمان محەمەد دایكبون 1965ی خەلكێ‌ گوندێ‌ ئەلكیشكێ‌ 6- شەهید ئەسكەندەر قادر مەرعان دایكبوون 1960ی خەلكێ‌ گوندێ‌ ڕۆستینكێ‌. نەمری و سەروەری بۆ شەهیدێن بزاڤا ڕزگاری خوازا مللەتێ‌ كورد و سەر كاروانێ‌ نەمران بابێ‌ ڕوحی و نەتەوەیی ملا موستەفا بارزانی و كاك ئیدریسێ‌ هەردەم ساخ بن.