چاوا شارستانیهت دهێنه ئاڤاكرن و ههڕفاندن !!
شهاب ئاكرهیى
زانا و فهیلهسۆفان گهلهك پێناسه بۆ شارستانیهتێ داناینه، لێ ههموو دۆكن ل سهر ئامانجێ، كو ئهو ژى پێشڤهبرنا دیتنا (Vision) مرۆڤیه ژ ئالیێ هزرى و رهفتاریڤه، شارستانیهت پێكهاتیه ژ سیستهمهكێ جڤاكى، و هاریكاریا مرۆڤى دكهت بۆ زێدهكرنا بهرههمێ خوهیێ روشهنبیرى، ئهڤان زانایان شارستانیهت ل سهر چار توخمان دابهشكریه، دهرامهتێن ئابوورى، سیستهمێن سیاسى، دابونهریتێن رهوشتى و دووڤچوونا زانست و هونهران، دهما تهناهى ب ههموو جۆرێن خوهڤه بهرقهرار دبیت، دهما لێككهفتن و شهپرزهیى ب دووماهى دهێت شارستانیهت دهسپێدكهت، چونكو ههكه مرۆڤ ژ ترسێ هاته پاراستن، دێ د دهروونێ ویدا پاڵدهرێن چوونێ بهر ب فاكتههرێن داهێنانێ و ئاڤاكرنێ رزگاربن، و پاشى ئهڤ هاندهرێن سروشتى دێ مرۆڤى پاڵدهن كو ل سهر چوونا ڤێ رێیا خوه بچیت، بۆ تێگههشتنا ژیانێ و پێشئێخستنا خوه. شارستانیا رۆژئاڤایێ گونجانهكا موكم د ناڤبهرا مللهتى و حوكهمهتێدا ههیه، چونكو حوكمهت ب دهنگێ مللهتى و ب رێیا ههلبژارتنێن دروست، گههشتیه دهسههڵاتێ، لهوا حوكمهتهكا دستوورى و شهرعیه و ب ئالوگۆرا ئاشتیانه دهستههلات هاتیه ڤهگوهاستن و وهرگرتیه و ململانێ د ناڤبهرا مللهتى و حوكمهتێ دا ل رۆژئاڤایێ نینه، لهوا ژى مللهتێن وان پێشهنگێن ئاڤاكرنا شارستانیهتێنه ل جیهانێ، ڤێجا دێ مللهتى ل رۆژئاڤایێ بینى، كو لپهى حوكمهتێ و حوكمهت ژى ل پهى مللهتى و پاراستنا بهرژهوهندیێن وى كاردكهت، چ شهڕ د ناڤبهرا مللهتى و حوكمهتێ دا نینه. پرسیار ئهوه، چاوا شارستانیهت دهێته ئاڤاكرن و ههرفاندن؟ رۆلێ عهقلى د ئاڤاكرنا مرۆڤان دا چیه؟ بۆ بهرسڤێ دێ ههوڵدهین ژ گۆتنێن هزرمهند و دكتور ئهلمههدى المونجره یێ مهغربی، كو د هش و بیردانكا گهلهكان دا ههر مایه مفاى وهربگرین، كو دبێژیت:” دهما چینی یێن كهڤن ڤیاى، ب تهناهى بژین، شویرهێ مهزنێ چینێ ئاڤاكر و د وێ باوهرێ دا بوون، كو چ كهسهك نهشێت ب سهر شویرهێ دا ب سهركهڤیت، ژبهر بلنداهیا شویرهێ یا سهخت و ئاسێ…! لێ، د سهد ساڵێن ئێكێدا و پاش ئاڤاكرنا شویرهێ، چین سێ جاران تووشى هێرشان بوو! و د ههر هێرهشهكێ دا لهشكرێن هێرشكار پێدڤى ب سمتن و ب سهركهفتنا ب سهر شویرهێ دا نه نهبوو !.. لێ، د ههر جارهكێ دا بهرتیل د دانه پاسهوانى و پاشان دا د دهرگههیڕا چنه ژوورڤه، ههر وهكو ل 16ێ ئۆكتوبهرا 2017 ل كهركووكێ رووداى!. چینى ب ئاڤاكرنا شویرهێڤه یێن مژوویل بوون و ئاڤاكرنا پاسهوانان ژ بیركر بوو..! چونكو ئاڤاكرنا مرۆڤان .. بهرى یا ئاڤاكرنا ههر تشتهكێ دى یه، ئا راست ئهڤه یه .. ئهڤرۆ .. كو ژمێژه گهلێ مه پێدڤی پێ ههى. ژ بۆ ههڕفاندنا شارستانیهتێ ژى دبێژیت: ههكه ته ڤیا شارستانیهتهكێ بههرفینى، سا رێك ههنه:ـ خێزانێ ب ههڕفینه، فێركرنێ ب ههڕفینه و پێشهوا و پێشهنگان بئێخه و بشكێنه. ههتاكو خێزانێ ب ههڕفینى: ل سهر ته یه كو رۆلێ (دایكێ) نههێلى و پشتگوه بكهى.. شهرمهزار بكهى ب سالوخهتدانا وێ ب كابانییا مالێ، داكو فێركرنێ ب ههڕفینى: ل سهر ته یه كو نه هێلى (مامۆستا) چ گرنگى د جڤاكى دا ههبیت، و جهێ رێز و بهایێ وى كێم بكه، ههیا قوتابى یێن وى ژى كهرب ژێ ڤهببن و ب كێم و بچووك و سڤك بناسن، دیسا بۆ ئێخستن و شكاندنا پێشهوا و پێشهنگان ژى: ل سهر تهیه كۆ تان و توانجان ژ (زانا و هزرمهندان) بدهى .. بهایێ وان كێم بكه .. گومانان ل سهر هزر و بیر و دید و بۆچوونێن وان دروست بكه .. ههیا چ كهس گوهداریێ ل وان نهكهت و چاڤلێكرنا وان ژى نهكهت، دهما دایكا هۆشیار و مامۆستایێ دلسۆز و ب ئهختوبار، بزر بوون، و پێشهوا و پێشهنگ و مهرجهع ژى ئێخستن و شكاندن، دێ كى ب ئاڤاكرن و پهروهردهكرنا نڤشێ نوو ل سهر بهایان رابیت!، دیسان (مونجره) دبێژیت: “ههكه ته ڤیا جڤاكهكى بههرفینێ، فێركرنێ بههڕفینه و ههكه ته ڤیا فێركرنێ بههرفینى، مامۆستاى ب ههرفینه”. ب كورتى و كورمانجى و كوردى، عهقل، شارستانیهت و وهڵاتان ئاڤا دكهت دهمێ یێ ئازاد بیت! و مرۆڤ ژى ب داهێنان و بهرههم دبیت و رامانێ ب ژیانێ ددهت و بهختهوهرى بهرپا دبیت، لهوا ژى ئهرستۆ-ى بهرى زێدهتر ژ دوو هزار و چارسهد ساڵان گۆتیه: “هێزا عهقڵى، روحا ژیانێ یه”.
