هەولێر، قائید میرۆ

بڕیارە سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ بۆ چەندین پرسێن گرنگ سەرەدانا ئەمریكا بكەت و پەرلەمانتارەكێ فڕاكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان ژی ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ئاشكراكر، سەرەدانا مەسرور بارزانی سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ دێ كاریگەری ل سەر سەرەدانا سۆدانی بۆ ئەمریكا هەبن و دبێژیت»ئەم د گەشبینین دێ سەرەدانا سۆدانی ژی گەلەك پرسا ئێكلاكەت و چارەسەركەت، چونكە ئەمریكا ژئالیێ سیاسی و ئەمنی و ئابوری ڤە كاریگەری ل سەر ئیراقێ یێن هەین».
سیپان شێروانی، ئەندامێ جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ژ فڕاكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گۆت» بڕیارە محەمەد شیاع سۆدانی سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ سەرەدانا ئەمریكا بكەت، بەری سەرەدانا سۆدانی مەسرور بارزانی سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ سەرەدانا ئەمریكا كربوو و هەموو پێشێلكاریێن ئیراقێ ل هەمبەر سیستەمێ فیدڕالی ئەنجامداین، هەروەسا ئەو گڤاشتنێن ل سەر هەرێما كوردستانی گەهاندبوونە ئەمریكا، لەوڕا سەرەدانا مەسرور بارزانی بۆ ئەمریكا دێ كاریگەری ل سەر سەرەدانا سۆدانی هەبیت و ئێك ژوان بادەكێن بڕیارە د ناڤبەرا سۆدانی و ئەمریكا دا بهێنە باسكرن بادەكا پەترۆل و غازێیە، پشتی پرۆسەیا ئازادكرنا ئیراقێ، ئەمریكا كاركریە بۆ پەیداكرنا سیستەمێ فیدڕالی ل ئیراقێ ئەڤەژی ئێكە ژوان سیستەمێن ل وەلاتێن پێشكەفتی دهێتە بجهئینان، سیستەمێ فیدڕالی سیستەمەكێ گونجایە بۆ ئیراقێ ژی، چونكە ئیراق وەلاتەكە ژ چەندین نەتەوە و ئاینێن جودا پێكدهێت، دیرۆكا ئیراقێ دیدەڤانە بۆ وێ چەندێ كو مەترسی ل سەر گەلێن ئیراقێ یێن هەین و دڤێت سیستەمەكێ مەدەنی یێ پێشكەفتی بۆ پاراستنا پێكهاتەیێن ئیراقێ هەبیت، قانوونێن ڤێ دووماهیێ هاتینە دەركرن هندەك ژوان بەرۆڤاژی سیستەمێ فیدڕالینە ل ئیراقێ، ئەم پێشبینیێ دكەین ئەمریكا دەستێوەردانێ بكەت و پێداگیریێ ل سەر بجهئینانا سیستەمێ فیدڕالی ل ئیراقێ بكەت».
سیپان شێروانی ئاماژەكر» ئێك ژوان ئاریشەیێن د ناڤبەرا بەغدا و هەرێما كوردستانێدا هەین نەبوونا قانوونا پەترۆل و غازێیە كو پێدڤی بوو ل سالا 2007 ێ قانوونا پەترۆل و غازێ بهێتە دەركرن، نوكە مەترسیەك یا هەی هەكە بهێت و پشتی چەندین سالان قانوونا پەترۆل و غازێ بهێتە دەركرن ژی ب گۆڕەی سیستەمێ فیدڕالی نەبیت، هەرچەندە سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ سۆدانی یێ كار دكەت بۆ چارەسەركرنا ئاریشەیێن د ناڤبەرا بەغدا و هەولێرێدا، بەلێ هندەك ئالیێن سیاسی ل ئیراقێ كاریگەریێن نەرێنی ل سەر حوكمەتێ یێن هەین، یا خویایە ئەمریكا قوربانیێن مەزن بۆ ئازادكرنا ئیراقێ یێن داین و بەر قەراركرنا سیستەمێ فیدڕالی و دیموكراتی هەر ئەمریكا ژی دێ بەرگریێ ژ ڤی سیستەمی كەت، بەلێ پێدڤییە ئالیێن كوردستانی ژی ل هەمبەر پرسێن نەتەوەیی و نیشتیمانی دئێكگرتی بن و پێكڤە كاربكەن بۆ بەرهنگاربوونا هەر مەترسیەكێ ل سەر هەرێما كوردستانێ».
خۆیاكر ژی» مخابن ئەو ئالیێن كار دكەن دژی هەرێما كوردستانێ ئەو ئالی نینن ب دانوستانان ئاریشە دگەلدا بهێنە چارەسەركرن، ئانكو ئەو ئالیێن دژی هەرێما كوردستانێ ل ئیراقێ ل زمانێ دانوستانان تێناگەهن، ئەمریكا ژی كاریگەری ل سەر ئیراقێ یێن هەین و دشێت ئاریشەیان چارەسەركەت، چونكە ئێك رۆژ ئەمریكا پشتا خوە ل ئیراقێ بكەت تشتەك نامینیت بناڤێ ئیراق، ژئالیێ سیاسی و ئەمنی و ئابۆری ئەمریكا كاریگەریێن راستەوخوە ل سەر ئیراقێ یێن هەین و ئەم دگەشبینین ب سەرەدانا سۆدانی بۆ ئەمریكا ب مەرەما چارەسەركرنا گەلەك پرسێن گرنگ ل ئیراقێ».
سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ دوهی شەمبیێ 13/4/2024 بەر ب وەلاتێ ئەمریكا ب رێككەفت و بڕیارە ل 15/4/2024 ل كۆچكا سپی ل گەل جۆ بایدن، سەرۆكێ ئەمریكا كۆمببیت.
نڤیسینگەها سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ بەلاڤكر» محەمەد شیاع سۆدانی، سەرۆك وەزیرێن ئیراقێ ب سەرۆكایەتییا شاندەكێ حكومی، پەرلەمانی و نوونەرێن كەرتێ تایبەت، ل سەر داخوازنامەیا فەرمی یا جۆ بایدن، سەرۆكێ ئەمریكا بەر ب ئەوی وەلاتێ ب رێككەفت».
كۆچكا سپی ل دۆر كۆمبوونا چاڤەڕێكری د ناڤبەرا محەمەد شیاع سۆدانی و جۆ بایدن ل كۆچكا سپی بەلاڤكربوو» مەبەست ژ كۆمبوونێ درۆستكرنا هەماهەنگیێیە ل دۆر ئارمانجێن هەڤپشك یێن هەردو وەلاتان و ب هێزكرنا پەیوەندیێن دوقۆلی د ناڤبەرا ئیراقێ و ئەمریكا دا».

پشتی 12 سالان، بڕیارە ل 22/4/2024، رەجەب تەیب ئەردۆگان، سەرۆك كۆمارا توركیا سەرەدانا ئیراقێ بكەت.
مالپەرێ (یەنی شەفەق) یێ توركی خشتەیا سەرەدانێن رەجب تەیب ئەردۆگان، سەرۆك كۆمارا توركیا بەلاڤكر و راگەهاند، پشتی 12 سالان، ئەردۆگان ل 22 ئەڤێ مەهێ ب سەرەدانەكا فەرمی دێ گەهیتە بەغدا و ل گەل بەرپرسێن ئیراقی یێن بلند دێ كۆمبیت.
ئەوی مالپەرێ توركی راگەهاند ژی» سەرەدانا ئەردۆگانی بۆ ئیراقێ گرنگییەكا ئابۆری و دیلۆماسی یا مەزن یا هەی ب تایبەتی پشتی دەمەكێ زۆر دێ سەرەدانا ئیراقێ كەت».
پێشتر ژێدەرەكێ سەر ب وەزارەتا دەرڤە یا ئیراقێ راگەهاندبوو، ژ بلی بەغدا، ئەردۆگان دێ سەرەدانا هەولێرێ ژی كەت.
ئەڤ سەرەدانا تەیب رەجب ئەردۆگان، سەرۆك كۆمارا توركیا بۆ بەغدا دبیتە ئێكەم سەرەدانا سەرۆك كۆمارا توركیا پشتی سەرەدانا تورگۆت ئۆزال ل دووماهییا سالێن هەشتییان ژ چەرخێ بۆری، هەرچەندە ل سالێن 2008، 2009، 2011، ئەردۆگانی وەكو سەرۆك وەزیرێن توركیا سەرەدانا بەغدا كربوو كو ل ئەوی دەمی نوری مالكی د پۆستێ سەرۆك وەزیرێن ئیراقێدا بوو.
پێشتر ژی ل رۆژا 22/8/2023، هاكان فیدان، وەزیرێ دەرڤەیێ توركیا سەرەدانەكا سێ رۆژی بۆ ئیراقێ و هەرێما كوردستانێ ئەنجامدابوو و پشتی كۆمبوونا وی ل گەل مەسرور بارزانی ،سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل 24/8/2023 كو ئەلپ ئەرسەلان بەیرەكتار، وەزیرێ وزێ و ژێدەرێن سروشتی ل توركیا بەرهەڤ ببوو، د كۆنفرانسەكێ رۆژنامەڤانیێ هەڤپشكدا ل گەل سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، هاكان فیدان دوپاتی ل خواستا پێشڤەبرنا پەیوەندیێن ئەنقەرە ل گەل هەولێرێ دوپاتكر و راگەهاندبوو» هەروەكو چاوان د دەمێ بۆریدا هەولێر سەقامگیرتر و ئاڤەدانتر بوو هەمبەركرن ل گەل دەڤەرێن دی ل ئیراقێ، دخوازین ب ئەوی شێوەی بمینیت و ژپێخەمەت ئەوێ چەندێ ژی دا د بەرهەڤین بۆ هەموو هەڤكارییەكێ».