هەرهین محەمەد:

د ناڤ جیهانا هونەر و رەسەناتییا کوردی دا، ناڤێ داهێنەر محەمەد عارف جزیری هەر وەک ستێرەکا گەش درەوشیت. بەلێ ل پشت ستایل و دەنگێ وی یێ زەلال بێژ گەلەک چیرۆک و دیمەنێن مرۆڤایەتی یێن تایبەت هەنە کو ژ لایێ نێزیکێن وی ڤە دهێنە ڤەگێران، کو لایەنێن ڤەشارتی ژ کەسایەتییا ڤی هونەرمەندێ مەزن ئاشکرا دکەن.
سالح و سەبری کورێ کەریم محەمەد عارفێ جزیری ئانکو دبنە نەڤیێن هونەرمەند محەمەد عارفێ جزیری ددیدارەکێ دا بۆ بەرپەڕێ هونەری یێ ڕۆژنامەیا ئەڤرۆ گۆت: پەیوەندیا باپیرێ مە محەمەد عارفێ جزیری دگەل هونەری یا بهێز بوو و بابێ مە ژی گەلەک بەحسێ وی دکر ئەو یێ هەژار نەبوو و دەمێ ئەم د بچویک دچووینە کاری ل وی دەمی ژیێ من سێزدە یان چاردە سالی بوو دەمێ چوومە کاری ئەز سپێدێ دچووم و ل سەر جادەیێ بووم…محەمەد عارف ژی بەردەوام ب مەقام و ئاهەنگ و روونشتن و کارێن دی ڤە مژوول بوو ئەم گەلەک کێم لنک ئێک د روونشتین، چونکی هەرئێک بکارێ خوە ڤە یئ مژوول بوو مە ئەو کەش کێم هەبوو دگەل وان بروونین و دەمێ کو محەمەد عارف چوویە حەجێ ستران نەهێلان و هەر گۆتن. هەتا دووماهی چرکەیێن ژیانێ هەر ستران گۆتن و مەلایان گۆتێ بتنێ ڤەخوارن تێدا نەهێتە دانان، وەکی دی گۆتێ یێن دی ڕاست و دروستن. ئەو نەشیا سترانان بهێلیت ،چونکی دگەل دژیا و دیسان ل وی دەمی ئەویێ گەنج بوو و پاشی چوو حەجێ گۆت: دەمێ ئەز هاتمە دهۆکێ من زانی خەلک گەلەک حەزژ دەنگێ باپیرێ من محەمەد عارفێ جزیری دکەن هندێ ئەز ل موسلێ بووم، من نە دزانی قەدرێ وی چەندە. بەس دەمێ ئەم هاتینە دهۆکێ و مە دیت کەیفا خەلکی گەلەک پێ د هات، و گەلەک پەیوەندی دگەل وان هەنە و تێکەلیەکا خۆش و کەیف و سۆحبەت بوو، مە وێ گاڤێ زانی قەدرێ محەمەد عارف د دهۆکێ دا چەند مەزنە.
سالحی گۆت: کەیفا مە گەلەک دهێت کو هۆلەکا مەزن ب ناڤێ باپیرێ مە هەیە، و پەیکەرێ وی ژی یێ ل سەر هەی و دەمێ ئەم ل موسلێ خەلکی حەز ژێ دکر چونکو ئەز دزانم حەز ژ دەنگێ وی و سۆحبەتێن وی د کر. گەلەک محتەرەم و خۆش بوو دگەل خەلکی ومحەمەد عارفێ جزیری،ئانکو باپیرێ مە دەمێ هاتییە دهۆکێ هەمیا ماچی کر دەما وەغەرکری ژی و چ جاران نەدگۆت هەوە ستران نە بێژن،بەلکو بەروڤاژی ئەوی گەلەک حەز د کر ئێک ژ مە ببتە سترانبێژ و رێیا وی بگریت، بەلێ وی ئەو دەرفەت نەبوو ژبەر ئاهەنگ و روینشتن و دیدارێت تلڤزیونی و براستی ژی مە هند خو نێزیکی وی نەکر داکو ئەم ژی فێر بین وئەم گەلەک حەز دکەین تەقلیدس وی بکەین دکرنا جلکان دا، بەلێ گەلەک یا بزەحمەتە محەمەد عارفێ جزیری، ئانکو باپیرێ مە یێ وەسا بوو چ جارا دلێ کەسێ نەدهێلا ئەگەر ئێکی گوتبایێ فلان سترانێ بێژە یان تەنبیرێ نیشا من دە، ڕاستەوخۆ ل هەر جهەکی با، یان ل خارنگەهێ بادا بوو جهـ ئینیت ودا بێژیت و ئەم گەلەک حەز کەن نەڤیێن مەژی سترانا بێژن و و بنە هونەرمەند وەکی باۆیرێ مە محەمەد عارفێ جزیری ودەنگێ کورێ من و کچا من یێ خۆشە، بەلێ ئاریشا وان ئەوە شەرم دکەن و نەشێن ئارەزویا خوە ب دەرێخن و ئەو وێرەکی نینە و دەمێ ئەو مە نە بینن ئەو بخۆ سترانان دبێژن من گولێ هەیە ب راستی دەنگێ وان گەلەکێ خوەشە.
ناڤهاتی گۆت ژی: محەمەد عارفێ جزیری، ئانکو باپیرێ مە کچەک و کورەک هەبوون ئاسیا و کەریم ئاسیایێ شوو نەکربوو کەریمی ژی عارف، سالح، سەبری و زینا هەبوون. سەبری سالا 2008ێ زاڕۆک نوبوون ئەمرێ خودێ کرپشتی کو گەلەک نەخۆش کێشای گۆت:دەمێ محەمەد عارفێ جزیری،ل سالا 1986ێ وەغەرکری ل وی دەمی مالا وی ل دهۆکێ بوو ل شوقێن کەڤنێن گرێ باسێ بوو پشتی ڕاپەرینێ سالا 1990ێ ئەم زڤڕین، و پاشان ل سالا 2005ێ جارەکا دی هاتینە دهۆکێ، چونکی ئەرد و خانیێ مە ل ڤێرێ بوو.
ناڤهاتی گۆت: کەریمی بابێ مە شوفێڕێ مەسلەحێ بوو و ئەز و سالح ژی مە هەر دووکان خەیاتی دکر. سابری چ شوول نەکربن من سێ کچ هەنە و کورەک، و سالحی ژی کورەک و کچەک هەنە ئەو چەندە ژی گۆت: شیرەتا ل ناڤ بیردانکێ دا مای و یا کو باپیرێ من محەمەد عارفی ل مەکری و هەتا نوکە مایە دبیردانکا من دا و بو من بووتە وانە و باوەرناکەم جارەکا دی ئەوێ وانێ وەرگرم باپیرێ مە گەلەک بکاربوو ب مێهڤانی و کاران ڤە. بەلێ دەمێ ئەم ل قوتابخانێ ل قۆناغا شەشێ یان ناڤنجی و ئامادەییێ هەردەم دگۆت: بخوینن، جهێن خوەش بۆ خوە ببینن
هێشتاژی گۆت: سەردەمێ زارۆکینیێ یێ تژی بوو ژ دیمەنێن رەنگاوڕەنگ یێن ئاهەنگ و دەهواتێن دەڤەرێ و ئەز تێمە بیرا خۆ دەمێ ئەز یێ بچووک بووم، نێزیکی دەهـ سالی بووم، ئەم چۆینە دەهواتەکێ ل گوندەکی.
مستەفا جزراوی هەر یێ دگەل بوو، ئەو زەلامەکێ تومبڵ بوو، و ئەحمەد عەلی ژی بەلکی ل وێرێ بوو ئەڤ بەشداریا هونەرمەندان نیشانا لایەنێ جڤاکی و پەیوەندیێن بهێز یێن جزیری بوو دگەل خەلکێ گوندان و د هەمان دەم دا، چیرۆکەکا بالکێش ل سەر دەمێ هاتنا وان ژ باژێرێ موسل بۆ دهۆکێ هەیە؛ دەمێ شوفێرێ ترۆمبێلێ حەز دکر محەمەد عارف جزیری ببینیت، داخواز ژێ کر کو سترانەکێ بێژیت. جزیری ژی ب بێ دوو دلی و ژ بەر حەز ژێکرنا وی یا ئێکجار مەزن بۆ کار و هونەرێ خوە، دەست ب گۆتنا سترانا خوە کر و دلێ شوفێری خوەش کر، هەردیسان گەشت، دیاری و پێشوازییا محەمەد عارف جزیری نە بتنێ یێ گرێدای ب دەڤەرا خوە ڤە بوو، بەلکو گەلەک گەشت دکرن بۆ دەڤەرێن عەرەبان و تەنانەت جارەکێ چووبوو وەلاتێ لوبنانێ ژی. وی چو جاران مالبات و نەڤێین خوە ژبیر نەدکرن؛ د هەر گەشتەکێ دا، تشت و دیاریێن جوان بۆ مە دئینان و فڕێ دکرن. د دیمەنەکێ پر دۆستانە دا، دهێتە بیرا من جارەکێ وی دەستێ خۆ دکرە بەریکا خوە دا کو دیاریەکا تایبەت پێشکەشی ساڵح» بکەت، کو د وی دەمی دا گەلەک بچووک بوو.
هەروەسا گۆت: پشتی وەغەرکرنا وی، خودانێن تومارگەهان گەلەک گرنگی ب بەرهەمێن وی دان. ژ لایەکێ دی ڤە، محەمەد عارف ئەو ژی دچوو سەرەدانا قەسیرێ د ناڤ گۆڕەپانا هونەری دا دیار بوو، بەلێ وەک دهێتە گۆتن، ژبەر مژوولاهی و کێشەیێن ژیانێ، رێکا مالباتێ پێ نەکەفت کو پتر پێگریێ ب ڤێ چەندێ بکەن، بەلێ ئەڤرۆ، هندەک کەس هەنە ناڤێ خوە دکەنە «مەحەمەد عارف» بۆ مەرەمێن جودا، بەلێ وەک د دۆسیێ دا هاتی مرۆڤ نەشێت چ بێژیت، خودێ حەزکەت ل دوماهییێ، ناڤ و پێگەیێ محەمەد عارف جزیری وەک قوتابخانەکا هونەری یا سەربەخۆ د مێژوویێ دا دێ یێ پاراستی بیت، و ئەڤ بیرهاتنە دبنە بەشەک ژ ناسنامەیا دەڤەرێ کو چو جاران بەرزە نابن.