هاریكارێ سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ بۆ كاروبارێن دەرڤە راگەهاند: نێچیرڤان بارزانی ب فەرمی داخوازا سیستەمێ بەرگریێ ژ ئەمریكا كریە و واشنتۆنێ ژی بەرسڤا ئەرێنی هەبوویە. هەروەسا دبێژیت، دروستكرنا مەزنترین قونسلخانەیا ئەمریكا ل جیهانێ ل هەولێرێ، پەیامەكا رۆهنا پێگیربوونا سیاسی و ئەمنی یا وی وەلاتییە ب هەرێما كوردستانێ.
فەلاح مستەفا، هاریكارێ سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ بۆ كاروبارێن دەرڤە د دیدارەكا رۆژنامەڤانیدا سەبارەت پاراستنا ئەسمانێ هەرێما كوردستانێ و گەفێن ئەمنی، گوت» نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ داخوازییەكا فەرمی ئاراستەی ئەمریكا كریە بۆ دابینكرنا سیستەمێ بەرگریێ و واشنتۆنێ بەرسڤا داخوازییا وی دایە و راگەهاندیە كو دێ بزاڤێ كەن وی سیستەمی ل ئیراقێ و هەرێما كوردستانێ دامەزرینن».
ب باوەرییا هاریكارێ سەرۆكێ هەرێمێ» جهگیركرنا وی سیستەمی د بەرژەوەندییا هەموو ئیراقێدایە و پێنگاڤەكا گرنگە بۆ پاراستنا ئارامییا دەڤەرێ».
ئەو داخوازییا نێچیرڤان بارزانی د وەختەكیدایە، ل ڤێ دووماهیێ زەڤییا كۆرمۆر یا غازی بوویە ئارمانجەكا هێرشەكێ كو د ئەنجامدا بەرهەمئینانا غازێ ل وێ زەڤیێ راوەستا و 80% ژ كارەبا هەرێما كوردستانێ ژی كێمبوو.
سەبارەت ڤەكرنا ئاڤاهیێ نوو یێ قونسلخانەیا ئەمریكا ل هەولێرێ، كو ب مەزنترین قونسلخانەیا وی وەلاتی ل سەر ئاستێ جیهانێ دهێتە هەژمارتن، فەلاح مستەفا وەك ئاماژەیەكا ستراتیژی لێكدا و گوت» دروستكرنا ئاڤاهییەكێ ب وی قەبارەی و ل دووڤ ستانداردێن تایبەت یێن وان، تنێ ئاڤاهییەك نینە، بەلكو خوە ب خوە پەیامەكا رۆهنا پێگیربوونا درێژخانەیا ئەمریكایە ب هەرێما كوردستانێ و ئیراقێ».
ب دیتنا فەلاح مستەفای، ڤەگوهاستن ژ ئاڤاهییەكێ بچووك بۆ دەزگەهەكێ وەسا مەزن، رامانا وێ ئەوە « ئەمریكا پلان هەیە بۆ وەختەكێ درێژخایەن وەك پشكەك ژ هەڤكێشەیا ئارامیێ ل ڤێ دەڤەرێ بمینیت».
دوپاتكر ژی» گەلەك خالێن هەڤپشك هەنە كو هەردو ئالییان پێكڤە گرێدەن ژ وان پرسا ئارامیێ ل دەڤەرێ، روو ب رووبوونا تیرۆرێ و توندوتیژیێ و پاراستنا ئاسایشێ».
دیاركر ژی كو د سیاسەتا دەرڤەیا ئەمریكادا، پشتەڤانیێ ل هەرێما كوردستانەكا ئارام و ب هێز هاتیە جهگیركرن و وان نەڤێت دەست ژ ئیراقێ هەلگرن بێی بگەهنە ئەنجامەكێ ئەرێنی، هەرێما كوردستانێ ژی وەك چیرۆكا سەركەفتنێ و هەڤپشكەكا كارا د ڤێ پرۆسەیێدا دبینن».

بەرپرسێ مەكتەبا پەیوەندیێن دەرڤە یا پارتی دیموكراتی كوردستان دیاركر: ڤەكرنا ئاڤاهییێ مەزنترین قونسلخانەیا ئەمریكا ل هەرێما كوردستانێ، ئاماژەیەكا رووهن یا گرنگیدانا وی وەلاتییە ب هەرێما كوردستانێ.
هشیار سیوەیلی، بەرپرسێ مەكتەبا پەیوەندیێن دەرڤە یا پارتی دیموكراتی كوردستان، ل دۆر ڤەكرنا مەزنترین قونسلخانەیا ئەمریكا ل جیهانێ ل هەولێرێ، بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گوت» ڤەكرنا ئاڤاهییێ قونسلخانەیا گشتییا ئەمریكا، وەك مەزنترین قونسلخانەیا گشتی ل هەولێرا پایتەختێ هەرێما كوردستانێ، ئاماژەیەكا روهنە بۆ گرنگیدانا وی وەلاتی ب هەرێما كوردستانێ و دیتنا ستراتیژییا وی وەلاتی بۆ هەرێمێ، كو ئاڤاهی ل سالا 2018 ژ ئالیێ نێچیرڤان بارزانی و دۆگلاس سلێمان، بالیۆزێ وی دەمی یێ ئەمریكا ل ئیراقێ، بەرێ بنیاتی بۆ هاتبوو دانان».
هشیار سیوەیلی گوت ژی»بڕیار بوو ئاڤاهییێ قونسلخانەیا گشتییا ئەمریكا گەلەك زووتر ب دووماهی بهێت، بەلێ ژ بەر زێدەبوونا گرنگییا رۆل و ئەركێ قونسلخانەیێ، پلان و هووركارییێن ئاڤاهییان گوهۆڕینێن بەردەوام ب سەر دا دهاتن».
بەرپرسێ مەكتەبا پەیوەندیێن دەرڤە یا پارتی دبیژیت ژی» ئەم نزانین سیستەمێ بەرگریێ یێ بارەگەهەكێ دیپلۆماسی یێ وەسا گرنگ چەوا هاتیە رێكخستن، بەلێ بێگومان وەك ئەم دزانین گەفێن بەردەوام یێن ل سەر بەرژەوەندیێن ئەمریكا ل ئیراقێ، وێ دخوازن كو سیستەمەكێ نوو یێ بەرگریێ هاتبیتە دانان و سەرۆكێ حوكمەتا هەرێمێ مەسرور بارزانی ژی ل گەل ستیڤن بیتنەر، قونسلێ گشتیێ ئەمریكا ل هەرێما كوردستانێ، سەرەدانا ڤی جهی كریە و سەرۆكێ حوكمەتێ گوتیە: ئەڤ قونسلخانەیە نیشانا گرنگیدانا ئەمریكایە ب هەرێمێ».
هۆشیار سیوەیلی پتر گوت» ئەم هیڤیدارین و ب وی ئاراستەی ژی كاردكەین كو ئاڤاهیێ نوو یێ قنسلخانەیا گشتییا ئەمریكا، هەڤبەندیێن سیاسی، ئابۆری، سەربازی و ئەمنی یێن د ناڤبەرا ئەمریكا و هەرێمێ و ئیراقێدا، ب هێزتر بكەت و پتر بەر ب پێشڤە ببەت، لەوما پێدڤییە ئالیێن ئیراقی و دەرڤەی ئیراقێ ژی، گەشبین بن و وەك بزاڤەكا جددی یا پێشكەفتن و پێشڤەبرنا ئیراقێ و هەرێما كوردستانێ و خوەشگوزەرانیا وەلاتییان لێ بنێرین».

پەیمانگەها واشنتۆن د نووترین راپۆرتا خوەدا رۆناهی ئێخستییە سەر گرنگییا رەمزی، سیاسی و ئابۆری یا ئێكەمین بارێ پەترۆلا هەرێما كوردستانێ ب رێكا بۆرییا ئیراق – توركیا (ITP) هاتیە هنارتن بۆ بەندەرێ لویزیانا ل ئەمریكا.
ب گۆڕەی راپۆرتا پەیمانگەها واشنتۆن، ژبلی وێ چەندێ ڤێ پێنگاڤێ پەترۆلەكا خاڤ یا گونجای ب بهایەكێ كێم بۆ پارزینگەهێن ئەمریكا دابین دكەت، دەستپێكرنا هنارتنا پەترۆلێ ب ڤی رێكێ رەنگڤەدانا ب هێز یا سیاسەتا ئەمریكایە بەرامبەر دۆست و نەیارێن وێ.
راپۆررتێ ئاشكرا كریە كو ل چارێ ڤێ مەهێ و پشتی دو مەهان ژ كاراكرنا بۆرییا پەترۆلا ئیراق – توركیا، گەشتییەكا پەترۆلهەلگر كو پەترۆلا هەرێما كوردستانێ ژ بەندەرێ جەیهان یێ توركی باركربوو، ل تێرمینالا پەترۆلی ل لویزیانا ل ئەمریكا هاتە دانان.
ب گۆڕەی داتایێن كۆمپانییا (كپلەر)، گەشتا پەترۆلهەلگرا (Seaways Brazos) ل دووماهییا مەها چریا ئێكێ نێزیكی ملیۆن بەرمیلێن پەترۆلا خاڤ یا كوردستانێ ل بەندەرێ جەیهان یێ توركی باركرینە، چاڤەڕێ ژی دهێتە كرن ل وەختەكێ نێزیكیدا بارێن زێدەتر ژ وی جۆری بگەهنە ئەمریكا.
پەیمانگەها ناڤبری ئاماژە ب وێ چەندێ كریە هەرچەندە بازرگانییا پەترۆلا ئەمریكا یا گرێدایە ب لڤینا بازاری و بهای، بەلێ ئەو باركرنا تایبەتە بێی وێ رێككەفتنا بەروەخت د ناڤبەرا بەغدا و هەولێرێدا ئەستەم بوو، كو ل ئیلۆنا سالا بۆری ب ناڤبرییا واشنتۆنێ هاتیە ئەنجامدان، ئەڤێ رێككەفتنێ رێك خوەشكر بۆ ڤەكرنا بۆرییا پەترۆلی د ناڤبەرا ئیراقێ و توركیا دا پشتی زێدەتر ژ دو سالێن راگرتنێ.
واشنتۆنێ رۆلەكێ كاریگەر د كەرتێ وزەیا ئیراقێدا هەبوویە، ژ وان: چەسپاندنا مافێن هەرێما كوردستانێ ل دەستوورێ 2005 بۆ بڕێڤەبرنا سامانێن پەترۆلی، هاندانا كۆمپانیێن ئەمریكی بۆ كاركرنێ ل ئیراقێ و ناڤبری بۆ بەلاڤكرنا داهاتێ پەترۆلێ د ناڤبەرا بەغدا و هەولێرێدا. هەروەسا بەردەوام توركیا و ئیراق هاندانە كو داگیرانێ بكەن بۆ چارەسەركرنا كێشەیا بۆرییا پەترۆلێ.
سەبارەت ب خواستا پارزینگەهێن ئەمریكا، پەیمانگەها واشنتۆن د راپۆرتا خوە دا رۆهنكریە كو پارزینگەهێن وی وەلاتی پێدڤی ب جۆرێن جودا یێن پەترۆلێیە. د وەختەكیدا ئەمریكا ب خوە هناردەكارەكا مەزن یا (پەترۆلا خاڤ یا سڤكە) ، بەلێ بۆ پڕكرنا پێدڤیێن پارزینگەهێن خوە، پەترۆلا ( ناڤین یا ترش و یا گران) ل رۆژهەلاتا ناڤین و ئەمریكا لاتینی دكڕیت.
فرۆشیارێن پەترۆلا هەرێما كوردستانێ پشتی ڤەكرنا بۆریێ، داشكاندنا بەرچاڤ پێشكێش كریە بۆ راكێشا بكڕان، ئەڤێ چەندێ ژی وەكریە هنارتان ب لەز دەست پێ بكەت.
راپۆرتا ناڤبری دوباتكر كو بۆرییا پەترۆلی یا ئیراق – توركیا گرنگییەكا جیوستراتیژی هەیە و رێك بۆ دانوستاندنێن زێدەتر د ناڤبەرا بەغدا و هەولێرێدا خوەشكریە، ب تایبەت ل سەر دۆسییا قەرێن كۆمپانیێن نێڤدەولەتی.
هەروەسا ئاماژە ب وێ چەندێ هاتیە كرن كو بكارئینانا ڤێ بۆریێ ژ ئالیێ بەغدا ڤە بۆ هنارتنا پەترۆلا زەڤیێن دی یێن ئیراقێ، هەڤبەندیێن وێ ل گەل توركیا ب هێزتر دكەت و كاریگەرییا ئیرانێ ل سەر بەغدا كێم دكەت.
ب گۆڕەی وێ راپۆرتێ، هەرێما كوردستانێ هەڤبەركرن ب دەڤەرێن دی یێن ئیراقێ یا زەنگینە ب یەدەكێ غازێ و شیانێن بەرهەمئینانا كارەبێ. پێشڤەبرنا هەڤبەندیێن وزەیێ دشێت رێكێ بدەت كوردستان غازێ بۆ دەڤەرێن دی یێن ئیراقێ ب هنێریت، كو ئەڤە ژی پشتبەستنا بەغدایێ ب غازا ئیرانێ كێم دكەت. لەوما جهێ حێبەتیێ نینە كو گرۆپێن چەكدار یێن نێزیكی ئیرانێ هێرشان دكەنە سەر زەڤیێن غازێ یێن كوردستانێ.
پەیمانگەها واشنتۆن پێشنیاز دكەت كو بەرپرسێن ئەمریكا بزاڤێن خوە چڕ بكەن بۆ پاراستنا ڤێ هەڤبەندیێ و ئاسانكاریێ بۆ رێككەفتنا درێژخایەنا د ناڤبەرا ئیراقێ و توركیا دا بكەن. هەروەسا ئاماە ب وێ چەندێ كریە، ژ ئەگەرێ فشارێن رۆژئاڤای، توركیا كڕینا پەترۆلا رووسیا كێمكریە، لەوما پەترۆلا كوردستانێ دشێت جهگرا گونجای و ئەرزان بیت بۆ ئەنقەرە.