ئهڤرۆ نيوز:
رێڤهبهريا چاڤدێريا بازرگانى راگههاند كو ئهڤرۆ رێكهفتى 29ى نيسانا 2015ێ بهايێ دراڤى ل بازارێن پارێزگهها دهۆكێ ب ڤى رهنگێ ل خوارێ يه:
| 1 دولارێ ئهمريكى | 1307 |
| 1 يۆرۆيێ ئهورۆپى | 1420 |
| 1 ليرێ توركى | 485 |
ژ بهر كو رهوشا دراڤى بهردهوام دهێته گوهۆڕين بۆ زانينا نووترين گۆڕانكاريان سهرهدانا مالپهرێ ئهڤرۆ نيوز بكه.
ئهڤرۆ نيوز:
پشتى وهزارهتا دارايى و ئابوورى ل حوكمهتا ههرێما كوردستانێ بڕيارا راگرتن و بڕينا مينحا پشكهكا زۆر يا رێكخراو و سهنتهران هاتيه دان، نوكه ب گۆرهيى نڤيسارهكا وهزارهتێ كو بۆ گهنجينان رهوانه كريه، مينحا سێ ههيڤان يا دووماهيا سالا 2014ێ بۆ سهنتهر و رێكخراوان هێته مهزاختن.
رێڤهبهرێ گهنجينا سۆان، سامهند ئيسماعيل، بۆ مالپهرێ فهرميێ پارتى ديموكراتى كوردستان گۆت: “رێكخرا و سهنتهر دێ مينحا سێ ههيڤا يێن دووماهيا سالا 2014ێ بۆ هێته مهزاختن و ئهو دشێن ل دهسپێكا حهفتيا بهێت وهربگرن”، دا زانين ژى كو پێنجى ژ سهدێ مينحا وان دێ پێ هێته دان ب گۆرهيى رێنمايێن وهزارهتا دارايى و ئهڤ مينحه يا ههيڤێن 10 و 11 و 12ێ يه.
نهڤهشارت ژى كو ههر ب گۆرهيى نڤيسارهكا وهزارهتا دارايى كو گههشتيه دهستێ وان ل 1ى كانوونا دويێ يا 2015ێ بهخشينا ههموو سهنتهر و رێكخراوان هاتيه راگرتن و ئهڤه ژى پشتى وێ چهندێ هاتيه كو چهندين ڤان سهنتهر و رێكخراوان كارێ خوه راوهستانديه.
ئەڤرۆ نیۆز، سالار دۆسکی:
ئەندامەکا لژنا کارۆبارێن پەرلەمانی ژ فراکسیۆنا پارتی دیموکراتی کوردستان، ئاشکراکر کو ھەموو ئەندامێن پەرلەمانی و ژ ھەموو فراکسیۆنان رازیبووینە کو روونشتنا پەرلەمانی ل پارێزگەھا دھۆکێ بھێتەکرن و بوویە بەرنامێ پرۆگرامی.
مەدینا ئەیوب، ئەنداما لژنا کارۆبارێن پەرلەمانی زێدەتر بۆ مالپەرێ ئەڤرۆ نیۆز گۆت: نێزیکی ١٠٠ ئەندامێن پەرلەمانێ کوردستانێ واژووکرینە و ھاریکار و پشتەڤانن کو روونشتنەکا پەرلەمانێ کوردستانێ ل باژێرێ دھۆکێ بھێتە ئەنجامدان.
مەدینایێ ھێشتا گۆت: روونشتن ل سەر کاودانێن نوکە دێ ھێتەکرن و ھاتنا ئاواران بۆ پارێزگەھێ و بارگرانی ل سەر حوکمەتا دەڤەرێ و پتری ل زاخۆ ژی بووینە.
مەدینایێ ئەوچەندەژی ئاشکراکر کو ئەڤ داخازیە ل سەر چوویە دناڤ بەرنامێ کارێ پەرلەمانی و بتنێ رۆژ مایە بھێتە دەست نیشانکرن، ب زووترین دەم روونشتن ل پارێزگەھا دھۆکێ دھێتە ئەنجامدان.
ئهڤرۆ نيوز:
بڕياره ئهڤرۆ رۆژا چارشهمبى رێكهفتى 29ى نيسانا 2015ێ لژنا كاروبارێن ژ دهرڤه ل جڤاتا نوونهرێن ئهمريكا پرۆژهكێ قانوونهكێ دهربارهيى ههڤكاريكرنا دارايى يا ههرێما كوردستانێ و سونێن عيراقێ ب كۆژمێ 429 مليۆن دۆلاران بۆ هاريكاريكرنا شيانێن وان يێن لهشكرى دێ ئێخيته دهنگدانێ.
ب گۆرهيى ڤى پرۆژێ قانوونێ، دێ پشتهڤانيا ئهمريكا بۆ هێزێن چهكدارێن عيراقى يێن شيعى راوهستيت و دێ كار بكهت كو ئهو ژى بكهڤنه ناڤ هێزێن لهشكرى يێن عيراقى.
د دهمهكى دا كو چاڤدێر دبينن ئهڤ پێنگاڤا ئهمريكا دێ وهكو دهولهتهكا سهربهخۆ سهرهدهريێ ل گهل ههرێما كوردستانێ و سونێن عيراقێ كهت، د ههمان دهم دا ب ديتنا جڤاتا نوونهرێن عيراقێ ئهڤه بۆ راگرتنا ههڤسهنگيا نهتهوى و ئاينى ل عيراقێ بۆ ههرسێ پێكهاتێن سهرهكى يێن نوكه ل عيراقێ ههين.
ههر چهنده ههرێما كوردستانێ و سونێن عيراقێ ب چاڤهكێ مهزن و گرنگ تهماشهيى ڤێ بڕيارا جڤاتا نوونهرێن ئهمريكا دكهت، بهلێ د ههمان دهم دا، حوكمهتا عيراقێ دژاتيا ڤێ بڕيارێ دكهت و ناخوازيت بێى ئهوان ئهڤ هاريكاريه ب سونه و كوردێن ههرێما كوردستانێ بگههن.
ئهڤ پرۆژه ژ لايێ كۆماريخوازێن ئهمريكا ئامادهكريه و ب ڤى رهنگى ژى داخوازا تهرخانكرنا 429 مليۆن دۆلاران كريه ژ كۆژمێ 715 مليۆن دۆرلان بۆ كورد و سونان ئانكو 60% ژ كۆژمێ دارايى دێ دهنه كورد و سونێن عيراقێ.
ئهڤرۆ:
فەرماندێ پێشمەرگێ چیایێ شنگال قاسم سمێر بۆ ئەڤرۆ دیارکر کو پێزانین گەھشتینە وان کو تیرۆرستێن داعش 700رەڤاندیێن کوردێن ئێزدی ژ تەلەعفەر ڤەگوھاستن و بەر ب جھەکێ نە دیار برن، گۆت ژی ئەم دترسین تەڤگوژیەکا دێ بەرامبەر وان ئەنجام بدەن، داخوازی ژی کر ھەموو رێ ل تیرۆرستان بھێنە گرتن و پارێزگەھا نەینەوا بھێتە ئازاد کرن داکو مەترسی ل سەر ژیانا وەلاتێن مە نەمینت.
قاسم سمێر گۆت ژی ئەڤە ھەیامەکە قووناغ ب قووناغ وەلاتێن مە خوە ژ دەستێن تیرۆرستان رزگار دکەن و ب ھەڤکاریا پێشمەرگەی دگەھنە ھەرێما کوردستانێ لێ وەسا دیارە تیرۆرستان ڤیایە رەڤاندیان ژ تەلەعفەر ڤەگوھێزن و ببەنە مووسل داکو نەشێن ب رەڤن و خوە قورتال بکەن لێ ترس یا د وێ چەندێ دا تیرۆرست ھەموویان پێکڤە ب کوژن، داخواز ژی ژ حوکمەتا ھەرێمێ و حوکمەتا عیراقێ و ھێزێن ھەڤپەیمانان کر لەزێ بکەن بۆ ئازادکرنا مووسل چونکو ھەکە مووسل ئەڤرۆ بھێتە ئازاد کرن باشترە بمینیت ھەتا چەند رۆژێن دی.
ئەڤرۆ:
ب ئامادەبوونا وەزیرێ دارایی ل حوکمەتا ھەرێما کوردستانێ رێباز حەملان و پارێزگەرێ دھۆکێ فەرھاد ئەترووشی دوھی 28ی نیسانا 2015ێ سەرەدانا چەندین جھێن دەڤەرا زاخۆ دا.
د سەرەدانا خوە دا پارێزگەرێ دھۆکێ سەرەدانا پرۆژێ رێیا زانکۆیا زاخۆ دا و سەحکرە قووناغێن کاری د پرۆژەی دا، ھەروەسا سەرەدانا پرۆژێ تۆنێلا گەلیێ زاخۆ دا و سەحکرە قووناغێن کاری، کو حوکمەتا ھەرێمێ کۆژمێ 158 ملیار دینار بۆ تۆنێلێ تەرخان کرینە و تا نوکە رێژا بجھئینانێ گەھەشتیە 63% و ل رۆژا 5ى نيسانا 2014ێ دەست ب جھئینانا وێ کریە و بریارە د ماوێ 913 رۆژا دا ب دووماھی بھێت.
ئەڤرۆ نیۆز، سالار دۆسکی:
سەرۆکا لژنا قانوونی ل پەرلەمانێ کوردستانێ بۆ مالپەرێ ئەڤرۆ نیۆز ئاشکراکر کو پرۆژە قانوونەک ھەیە بۆ پێشمەرگێن سەنگەران دا و ئەگەر ئەڤە بھێتە پەسەندکرن دێ گەلەک خزمەتا پێشمەرگەی کەت.
ڤالا ئیبراھیم سەرۆکا لژنا قانوونی ل پەرلەمانێ کوردستانێ ژ فراکسیۆنا پارتی دیموکراتی کوردستان ھێشتا بۆ ئەڤرۆ نیۆز گۆت: دڤێ پرۆژە قانوونێ دا پێشمەرکە دھێتە ئازاکرن ژ پێشینەیێن ھەڤژینیێ و دیسان ئاڤەدانکرنێ و خواندن ھاتیەکرن و ئاراستەیی لژنێن پەیوەندار و گرێدایی ب وەزارەتێ ڤە ھاتینەکرن، ل دووڤ زانیاریان لژنا ناڤبری بۆ حوکمەتێ ھنارتینە و نوکە راپورتێن ل سەر دھێنە نڤیسین.
ڤالا ئیبراھیم ئاشکراکر کو نوکە یێ کاری ل سەر قانووێن چاندنێ و لێبورینا گشتی دهێته كرن و ژڤانە حەفتیا داھاتی ل گەل لژنێن پەیوەندار کومبین و ب وێ مەرەمێ کا چ بھێـتەکرن باشە و دیسان چەند پرۆژێن قانوونێن دی کو گرێداینە ب شەھیدان ڤە.
ئهڤرۆ نيوز:
بڕياره پێش نيڤرۆيا رۆژا چارشهمبى 28ى نيسانا 2015ێ پهرلهمانێ كوردستانێ روونشتنا خوه يا ئاسايى يا 10 ژ وهرزێ بهايێ ئهنجام بدهت و بهرنامێ كارى ژى ب ڤى رهنگى يه:
ئێك: چاڤخشاندن و دانوستاندن ل سهر نهرازيبوونا بهرێز سهرۆكێ ههرێمێ ل سهر ماددێ 5 يێ قانوونا ژماره 7 يا سالا 2014 ژ قانوونا خانهنشينكرى يا راستڤهكريا ئێكێ ژ قانوونا دهستهيا گشتى يا دهسپاكيێ ل ههرێما كوردستانێ – عيراق ژماره 3 سالا 20111ێ.
دو: ژناڤبرنا بڕيارا پێكئينانا لژنهكێ دهمكى بۆ ڤهكۆلين و دووڤچوون بۆ جينوسايدناساندنا تاوانێن دژى پێكهاتێن ههرێما كوردستانێ – عيراق ژماره 22 يا سالا 2014ێ.
سێ: خواندنا ئێكێ بۆ پرۆژێ قانوونێن ل خوارێ ب گۆرهيى مادێ 71 ژ پهيرهويێ ناڤخۆ يێ پهرلهمانێ كوردستانێ ژماره 1 يێ سالا 1992 يێ راستڤهكرى.
1- پرۆژێ قانوونا بهرسينگگرتن و بازرگانيكرنێ ب مرۆڤى ل ههرێما كوردستانێ – عيراق.
2- پرۆژێ قانوونا دووركهفتنێ ژ سڤكاتيكرنێ ب ئاينان ل ههرێما كوردستانێ – عيراق.
3- پرۆژێ قانوونا راگرتنا كاركرنێ ب قانوونا كرێدانا خانوبهران يا ژماره 9 يا سالا 2008ێ ل ههرێما كوردستانێ – عيراق.
ئهڤرۆ:
سەرپەرشتەکێ ھەوا داخوازیا ھەرێمبوونا بەسرا د داخۆیانیەکێ دا بۆ رۆژناما ئەڤرۆ ئەو داتایێن کۆمسیۆنا بلند یا ھەلبژارتنان ل عیراقێ بەلاڤکرین ل سەر ھژمارا دەنگدەرێن پارێزگەھا بەسرا ئەوێن ئیمزا ل سەر داخوازا ھەرێمبوونا وێ پارێزگەھێ کرین، رەت دکەت و دبێژیت ئەو ھژمارا کۆمسیۆنێ بەلاڤکری گەلەک کێمترە ژ ھژمارا ل بەر دەستێن وان و دێ پەنایێ بەنە بەر پێرابوونێ قانوونی.
میقداد شەریفی ئەندامێ کۆمسیۆنا سەربخوە یا ھەلبژارتنان راگەھاندبوو ” کۆمسیۆنا ھەلبژارتنا داخوازیەک ب ئیمزایا ٤٤ ھزار و ٣٦٦ وەلاتیێن پارێزگەھا بەسرا وەرگرتبوو ل دۆر ب ھەرێمبوونا بەسرا، ل دووڤ قانوونا دامەزراندنا ھەرێمان یا ھژمار ١٣ ل سالا ٢٠٠٨ (ئێک ئ ژ رێیێن پێکئینانا ھەرێمان ٢% ژ دەنگدەرێن وێ پارێزگەھێ داخواز بکەن) لێ دەمێ مە لیستا ناڤێن داخوازی ئیمزاکری، بەراوردکری ل گەل لیستا دەنگدەران بۆمە دیاربوو ژ وان ٤٤ ھزار و ٣٦٦ کەسان ب تنێ ٢١ ھزار و ٥٠٥ کەس دەنگدەرن ژ سەرجەمێ گشتیێ دەنگدەرێن پارێزگەھا بەسرا کو ھژمارا وان ئێک ملیۆن و ٧٤١ ھزار و ٥٩٩ دەنگدەر، ئانکو رێژەیا وان دبیتە ٢،١% ژ دەنگدەرێن پارێزگەھێ و ژ بەر کو نەگەھشتە رێژا دیارکری ئەوژی ٢% یە، ئەو داخوازی ژلایێ کۆمسیۆنا ھەلبژارتنان ڤە ھاتە رەت کرن.
وائیل عەبدوللەتیف ئێک ژ سەرپەرشتێن ھەوا ھەرێمبوونا بەسرا، کو د حوکمەتا ئەیاد عەلاوی دا وەزیرێ کاروبارێن ھەرێم و پارێزگەھان بوو، د داخۆیانیەکێ دا بۆ (ئەڤرۆ) ئاخڤتنێن میقداد شەریفی رەت کرن و گوت” مافێ کۆمسیۆنا ھەلبژارتنایە ھووربینیێ د ناڤان دا بکەت کا دەنگدەرن یان نە، لێ مە ژی مافێ تان لێدانێ یێ ھەی ل دەستەیا دادوەریێ ئەوا پێداچوونێ د بریارێن کۆمسیۆنا ھەلبژارتنان دا دکەت”.
وائیلی گوت ژی” کۆمسیۆنێ لەز د بریارا خوە دا کر و پێدڤیە ئەڤ چەندە نەکربا، ژ بەر کو ھژمارا ئیمزایێن مە ژ وەلاتیێن بەسرا کومکرین نە ٤٤ ھزار ئیمزا بوون وەکو کۆمسیۆنا ھەلبژارتنان راگەھاندی، بەلکو زێدەتر ژ ١٤٠ ھزار ئیمزایان بوون، لێ بریارا کۆمسیۆنێ یا رەت کرنێ داخوازیا وەلاتیێن بەسرا وێ چەندێ ناگەھینیت کو بابەت ب دووماھی ھات، بەلکو دێ پێرابوونێن قانوونی وەرگرین و پەنایێ بەینە دەستەیا دادوەری، دیسا د شیان دایە دوبارە ئەو داخوازیە بھێتە کرن و ئیمزا بھێنە کومکرن، ژ بەر کو چو دەمێن دەستنشیانکری نینن بۆ داخوازیا ھەرێمبوونێ د مادێ چارێ یێ قانوونا پێرابوونێن بجھئینانێ یا تایبەت ب پێکئینانا ھەرێمان یا ھژمار ١٣ یا سالا ٢٠٠٨”.
نيشاندان