NO IORG
نووترين نووچه
Authors Posts by Naci Badel

Naci Badel

7813 POSTS 0 COMMENTS

3

دهۆك، دلۆڤان ئاكرەیی:

پەیڤدارێ وەزارەتا خواندنا بلند و ڤەكۆلینێن زانستی دیاركر، ئەنجامێن هەمی دەرچوویێن پۆلا 12ـێ ئامادەیی ژ وەزارەتا پەروەردەیێ گەهشتینە وەزارەتا وان و دبێژیت: ل دووماهییا ڤێ حەفتیێ سیستەمێ زانكۆلاین ب فەرمی دێ‌ هێتە كاراكرن.
عەباس ئەكرەم، پەیڤدارێ وەزارەتا خواندنا بلند و ڤەكۆلینێن زانستی بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ گۆت: «ئەنجامێن 40 هزار و 716 دەرچوویێن قوناغا 12ـێ ئامادەیی ژ پشكێن زانستی، وێژەیی، پیشەیی و قوتابخانەیێن نێڤدەولەتی رادەستی وەزارەتا خواندنا بلند هاتینە كرن، ئێكسەر بەرهەڤیێن تەكنیكی ژی بۆ پرۆسێسا بەلاڤكرنا قوتابییان دەستپێكرینە و پشتی ب دووماهی هاتنا رێكارانن د رۆژێن بهێن دا، ل دووماهییا ڤێ حەفتیێ دێ پۆرتالێ زانكۆلاین ب فەرمی هێتە كاراكرن».
گۆت ژی: «قوتابیێن دەرچووی، دشێن داخوازیێن خۆ پێشكێش بكەن و ل دووڤ كۆنمرەیا وان ل زانكۆ و پەیمانگەهان دێ‌ هێنە وەرگرتن».

15

هەولێر، قائید میرۆ:

وەزارەتا سامانێن سروشتی ئاشكراكر، نڤیسارا فەرمی بۆ بەغدا هاتیە هنارتن ل دۆر دابینكرنا گازا سپی، دیسا ئەڤ سالە گازا سپی ب رێیا پلێتا ئەلكترۆنی لسەر وەلاتیان دێ هێتە بەلاڤكرن.
ژێدەرەكی ژ وەزارەتا سامانێن سروشتی بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیاركر، وان وەكو حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، ب نڤیسارا فەرمی داخواز ژ بەغدا كریە گازا سپی یا بەلاڤكرنێ بۆ وەلاتیێن هەرێمێ دابین بكەت و گۆت: «نڤیسار بۆ بەغدا هاتیە هنارتن و ژ لایێ نوونەراتیا هەرێمێ ل بەغدا دێ رادەستی حوكمەتا فیدرال هێتە كرن، چونكی ئەركێ حوكمەتا بەغدایە سالانە گازا سپی بۆ وەلاتیێن هەرێما كوردستانێ دابین بكەت».
گۆت ژی: «هەردەمێ بەغدا رازیبوون نیشادا و گاز گەهشتە هەرێما كوردستانێ، مینا سالێن بۆری لسەر وەلاتیان دێ هێتە بەلاڤكرن، پرۆسێسا بەلاڤكرنا گازا سپی دێ مینا سالێن بۆری ل دەڤەرێن چیایی بڕێڤەچیت، ژ بەركو ئەڤان دەڤەران زێدەتر پێدڤی ب گازێ هەیە، هەروەسا پرۆسێسا بەلاڤكرنا گازێ دێ ب رێیا پلێتا ئەلكترۆنی بیت و بۆ هەر خێزانەكێ ژی بەرمیلەكا گازێ دێ هێتە دان».

2

پشتی شەهیدکرنا شەرڤانەکێ کورد ئالۆزی ل گەلەک باژێرێن رۆژئاڤایێ کوردستانێ دروست بووینە و هەروەسا ل زیندانا کۆبانێ ژی ٩ گرتیان جانێ خوە ژ دەست دان و خەلک ل دژی رەوشا هەی دەست ب خوەنیشادانێن مەزن کرینە.

گرۆپەکێ چەکدار یێ سەر ب هۆزێن عەرەبی شەرڤانەکێ بەرێ یێ هێزێن سووریا دیموکرات ب ناڤێ سامی شێخموس ل مالا وی رەڤاندن و ب رەنگەکێ درندانە شەهید کرن و پاشی ژی ل هەمبەر شەهیدکرنا وی کوردان ل هەموو رۆژئاڤایێ کوردستانێ دەست ب خوەنیشادانان کرن و داخواز کرن کوژەک بگەهیتە سزایێ خوە.
بەرپرسەکێ کورد ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ ژی دیار کر، نەرازیبوونا ل دژی شەهیدبوونا شەرڤانێ بەرێ یێ هەسەدێ بەردەوامن و هەروەسا هێزێن سووریێ بزاڤ کرینە کو گرتیێن ل زیندانا کۆبانا ببنە حەلەبێ و گرتیان ژی ئەو یەک قەبوول نەکرینە و د ئەنجاما ئالۆزیان دا ٩ گرتی جانێ خوە ژ دەست داینە و گەلەک گرتیێن دی ژی بریندارن و دوهی ل هەموو باژێرێن رۆژئاڤایێ کوردستانێ وەلاتیێن کورد دەست ب خوەنیشادانان کرن و داخواز دکەن کوژەک بگەهیتە سزایێ خوە و هەروەسا یێن بووینە ئەگەرێ مرنا ٩ گرتیان ژی دڤێت بهێنە سزادان و نها رەوش ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ گەلەک ئالۆزە و خەلک زۆرداریا چەکدارێن رژێما سووریێ قەبوول ناکەن.
هەمان بەرپرسی ئەو یەک ژی دیار کر، دوهی مەزلوم عەبدی هاتیە کۆبانێ و نها قەدەغەیا هاتنوچوونێ بۆ دەمێ ٧٢ دەمژمێران ل کۆبانێ هاتیە راگەهاندن و هێزێن ئەمنی ل هەموو دەڤەران بەلاڤ بووینە دا رەوشێ ئارام بکەن، چونکی هندەک هێزێن توندرەو ل سووریێ هەنە و وان نەڤێت رەوشا سووریێ و رۆژئاڤایێ کوردستانێ یا ئارام بیت و دخوازن ئالۆزیان دروست بکەن، شەهیدکرنا شەرڤانێ بەرێ یێ هەسەدێ ب ناڤێ سامی ژی نیشا ددەت وان دڤێت ئالۆزیان د ناڤبەرا کوردان و عەرەبان دا دروست بکەن و دڤێت هەموو ئالی هیشار بن، چونکی نها سووریێ د رەوشەکا گەلەک هەستیار دایە و هەکە ئالۆزی مەزنتر لێ بهێن دێ زیان گەهیتە هەموو خەلکێ سووریێ.
هەروەسا دوهی کەسوکارێن قوربانیێن زیندانا کۆبانێ ژی خوەنیشادان کرن و دیار کرن، یا نها دهێتە کرن تاوانەک مەزنە، چاوا بەرپرسێن زیندانێ رێ داینە تشتەک وەسا روو بدەت، بۆچی رێگری ل تێکدەران نەهاتیە کرن و روودانا ئاگرێ ل زیندانا کۆبانێ جهێ گومانێ یە و یا هاتیە کرن کۆمکوژیە و گەلێ کورد ل سووریێ ب چو رەنگەکێ ل هەمبەر کۆمکوژیا زیندانا کۆبانێ بێدەنگ نامینیت و هەکە تاوانبار نەگەهنە سزایێن خوە دێ خوەنیشادانێن ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ ژی بەردەوام بن.
چاڤدێرێن سیاسی یێن کورد ژی دیار دکەن، کوردان ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ شاشیەک گەلەک مەزن کرن دەمێ بریار دان ببنە پشکەک ژ دەولەتا سووریێ، چونکی هەتا نها ژی چەکدارێن تەحریر شام کوردان وەکو دوژمنێ خوە دبینن و بەرهەڤ نینن راستیا هەی قەبوول بکەن و ل ئالیێ دی نها کورد ل سووریێ د رەوشەکا لاواز دانە و پڕانیا چەکێن گران ژی رادەستی شامێ کرینە، ژ بەر ڤێ یەکێ ژی هێزێن سووریێ دخوازن ب هەر رەنگێ هەی زۆرداریێ ل کوردان بکەن، هێشتا ژی زمانێ کوردی وەکو زمانێ فەرمی ل سووریێ نەهاتیە قەبوول کرن و شەهیدکرنا شەرڤانەکێ بەرێ یێ هەسەدێ و درووشمێن چەکدارێن عەرەبی ل دژی گەلێ کورد ل سووریێ نیشا ددەت کو یا ل ژێر ناڤێ ئینتیگراسیۆنێ هاتە کرن شاشیەک گەلەک مەزن بوو و هەکە رەوش وەسا بەردەوام بیت مخابن دێ کورد باجەکا گەلەک مەزنتر ژ نها دەن.
چاڤدێرێن سیاسی یێن کورد ل سووریێ و رۆژئاڤایێ کوردستانێ ژی داخواز ژ هەموو هێز و ئالیێن سیاسی یێن کوردی دکەن بەری هەر تشتەکێ ناکۆکیێن خوە بدەنە رەخەکێ و بەرەیەکێ بهێز ئاڤا بکەن و خوەدان ژ کوردان دەرکەڤن و رێ نەدەن چەکدارێن عەرەبی سڤکاتیێ ب کوردان بکەن، هەکە ئەو یەک نەهێتە کرن دێ کارەساتێن گەلەک مەزنتر ژی ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ روو دەن، چونکی نیەتا چەکدارێن عەرەبی نەهێلانا کوردانە و هەکە رێگری ل وان نەهێتە کرن دێ چەکدارێن عەرەبی ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ تاوانێن گەلەک مەزنتر ژی ئەنجام دەن.
هەژی ئاماژەپێدانێ یە هەتا نها گەلەک وەلاتیێن کورد ل قامشلۆ و کۆبانێ ژ ئالیێ هێزێن ئیمناهیێ ڤە هاتینە دەستەسەرکرن و هێزێن ئێمناهیێ داخواز دکەن رەوش ئالۆزتر لێ نەهێت، د هەمان دەمی دا چەکدارێن هۆزێن عەرەبی ژی گەفا ڤێ یەکێ دکەن هەکە کەسەک ژ وان بهێتە کوشتن ئەو دێ ئێرشی دەڤەرێن کوردی یێن رۆژئاڤایێ کوردستانێ کەن و نها رەوشەکا گەلەک ئالۆز و نەئاسایی ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ هەیە، وەلاتیێن کورد ژی دیار دکەن هەکە تاوانبار نەهێنە سزادان ئەو دێ بەردەوامیێ دەنە خوەنیشادانان و زۆرداریا چەکدارێن عەرەب ژی ب چو رەنگەکی قەبوول ناکەن.

2

هاکان فیدان وەزیرێ دەرڤە یێ تورکیا بەری دو رۆژان سەرەدانا باژێرێ ئامەدێ کر و د کۆمبوونەکێ دا ل گەل بەرپرس و رێڤەبەرێن ئاکپارتیێ ل ئامەدێ دیار کر، پێدڤی بوو بەری ١٣ سالان مە پرسا کوردی ل تورکیا چارەسەرکر کربا، وی دەمی ژی دەلیڤەیەک گەلەک باش هەبوو لێ مخابن پرس ئالۆزتر لێ هات و گەلەک کەس بوونە قوربانی، لێ نها قووناغەکا نوو و گرنگ ل تورکیا دەستپێکریە و دێ هەموو پرسێن هەی ل تورکیا چارەسەر کەین.
وەزیرێ دەرڤە یێ تورکیا ئەو یەک ژی دیار کر، سەردەمێ ئینکارکرنا کوردان ل تورکیا ب دووماهی هاتیە و ئێدی کەس نەشێت زۆرداریێ ل کوردان بکەت و زمانێ کوردی ژی زمانێ چەندین ملیۆنان کوردانە و کەس نەشێت ئاستەنگان ل هەمبەر پەروەردەیا ب زمانێ کوردی ل تورکیا دروست بکەت.
هاکان فیدانی ئەو یەک ژی دیار کر، هەکە شەڕ و ئالۆزی ب دووماهی بهێن دێ باژێرێن کوردان ل تورکیا گەلەک پێش کەڤن و ب تایبەتی ژی باژێرێ ئامەدێ جهەکێ خوە یێ گەلەک گرنگ هەیە و دشێت ببیتە ناڤەندەکا گەلەک مەزن یا بازرگانی و ئەو یەک دێ بیتە فاکتەرەک بهێز بۆ باشترکرنا رەوشا ژیانا خەلکی و نها کارێن گەلەک باش ژی بۆ ڤێ یەکێ دهێنە کرن.

2

بێوار حەمدی

پەیڤدارا وەزارەتا پەروەردێ دیاركر، ئەڤ وانەیێن دێ هێنە زێدەكرن د ئەڤ سالەدا گەلەك د گرنگ و پێدڤی نە وەكو تەكنۆلوژیا زانیاری و بەهایێن كومەلایەتی و دیسان دێ گوهۆرین دناڤا 110 پەرتووكێن قوتابخانان دا هێتەكرن.

پەیمان خواجە، پەیڤدارا وەزارەتا پەروەردێ د دیدارەكێ دا بۆڕۆژناما ئەڤرۆ دیاركر، ل دووڤ بریارا رێڤەبەریا گشتی یا پروگرامان بوو سالا نوی یا خواندنێ دێ گوهورین دناڤا 110 پەرتووكان دا هێتەكرن و گۆت: هندەك وانەیێن نوی ژی هاتینە زێدەكرن، ژبەركو ئەڤ وانەیە گەلەك د گرنگ و پێدڤی نە وەكو تەتەكنولوژیا زانیاریان و بەهایێن كومەلایەتی و پەروەردەی و هونەر ژ پولا ئێكێ تاكو نەهێ و وەرزش ژی ب هەمان شێوە).
ناڤهاتیێ ئەو چەندە ژی دا زانین، ئەو گوهورینێن هاتینە كرن ب زاراڤێن بەهدینی و سورانی و هەتا ل قوتابخانەیێن ئینگلیزی و عەرەبی وسریانی ژی ب ڤی شێوەی (زانست بۆ پولێن 6،8،9، بیركاری بۆ پولێن 4،5،6،11 كیمیا پولا 11ێ، هونەر بۆ پولێن 7،8،9، كوردی پولا 6 بنەرەت، تەكنۆلوژیا زانیاری بۆ پولێن 7،8 زمانێ عەرەبی بۆ پولا 4ێ بنەرەتی).
سەبارەت گوهۆرینێن دناڤا باخچێ زارۆكان دا گۆت: پاكێجێ باخچەیێن زارۆكان بۆ یەكەم جارە د مێژوویا ئیراق و هەرێما كووردستانێ دا هاتیە ئامادەكرن كو ژ 11 پاكێجان پێك دهێت، ب ڤی شێوەی ( ئاستێ ئێكێ: دوو پەرتووكێن فێركاریێ و15 چیرۆك، ئاستێ دووێ : پێنج پەرتووك ب ناڤێن « باخچێ من، خێزانا من، ژینگەها من، وەلاتێ من، هاولاتیبوون» ئاستێ سیێ: بۆ رێڤەبرن و پێشوازیا سپێدەهیان كو پێنج ڕێبەر هاتینە ئامادەكرن، زێدەباری شانویێ و پەروەردەیا تایبەت)

3

سندس سالح سلێڤانەیی:

پتریا ئەو كەسێن بۆ گەڕیان و سەیرانان دهێنە جهێن گەشتیاری ل سنۆرێ پارێزگەها دهۆكێ گازندەیان ژ وێ چەندێ دكەن بهایێن خوارنان ل خوارنگەهان، هەروەسا یێن تەزیاتیان ژی بۆ وان دگرانن و دخوازن چاڤدێریا بازرگانی ئاگەه ژ بهایێن وان هەبیت و هندەك بهایێن گونجای بۆ بهێنە دانان.

خالد مەسعود، گەشتیارەكێ خەلكێ (بەغدا) یە، بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ دبێژیت: سالانە د وەرزێ هاڤینێ و بێهنڤەدانا قوتابیان دا ئەز ب خێزانڤە سێ هەتا چار جاران دهێمە دهۆكێ و هەر جارەكێ ژی نێزیكی حەفتیەكێ دمینم، سەبارەت بهایان ب تایبەت یێن خوارنان راستە هەتا ڕادەیەكی ئەڤە یا هەی و دبیت هەتا ڕادەیەكی خودانێن خوارنگەهان ژی د حەقبن، چونكو ل ڤێرە هەر تشتەك یێ گرانە، ب تایبەت ژی (گوشت) لەوڕا یا فەرە حكومەتا هاریكاریا وان بكەت.
عابد حلۆ، گەشتیارەكێ دی یێ خەلكێ (سەماوە) یە، ئەو ژی ب خێزانڤە هاتبوو گۆت: ب راستی ئەڤە جارا ئێكێ یە ئەز دهێمە جهێن گەشتیاری ل دهۆكێ و من دیت هەر تشتەك یێ گرانە، ب تایبەت بهایێن خوارنان و تەزیاتیان و ئەو پارەیێ من دگەل خۆ ئینای من هزر دكر دێ تێرا مە (10) رۆژان كەت، لێ هەكە بڤی رەنگی بیت ڕەنگە ب زۆڕی ئەم بشێن (5) یان (6) رۆژان پێ بقەتینن و دووڤدا دێ زڤڕینە مالا خۆ، بۆ زانین بەری نوكە چەندین جاران ئەم چووینە جهێن گەشتیاری ل هەولێرێ و سلێمانیێ، لێ ئەڤ بهایێن گران مە ل وێرێ نەدیتینە.
(ئاراز) وەك كامەندەكێ خوارنگەهەكێ ژ پێش خودانێ وێ خوارنگەهێ ڤە گۆت: ل دەستپێكێ دڤێت مرۆڤ بزانیت دەمێ دچیتە گەشتەكێ ل هەر پارێزگەهەكێ یان وەلاتەكێ جیهانی بیت ل جهێن گەشتیاری تشت یێ گرانە و نە وەكو بازاڕێ سروشتی یە، هەروەسا هندەك هۆكارێن دی ژی هەنە، وەك گرانیا كارەبێ و گرانیا كریا خوارنگەهێ و گرانیا باجێ و هەر تشتەكێ دی بیت ئەڤە دبنە هۆكار كو بها دبلندن، لێ هەكە حكومەتێ هاریكاریا جهێن گەشتیاری كر، بۆ نموونە كریا ئاڤێ و كارەبێ، هەروەسا باجێ ژی تشتەكێ كێم ژێ وەرگرت، ل وی دەمی بارێ وی ژی گران نابیت و دێ بهایێن خۆارنێن وی دئەرزان بن و ئێدی گەشتیار ژی گازندەیان ناكەن و دێ پتر هێن.

2

رەمەزان زەكەریا

ل سنوورێ ئاكرێ نێزیكی چار هزار و 500 خانووێن زێدەگاڤی هەنە، سێ هزار و 700 كەسان داخوازا تاپۆكرنا خانوویێن خۆ پێشكێشی باژێرڤانیێ كریە، بەلێ هەتا نوكە تنێ 37 خانوو گەهشتینە قۆناغا تاپۆكرنێ، زۆربەیا وان نەڕازینە ژ بهایێ تاپۆكرنێ.

سەدیق محەمەد وەلاتیەكە خودان خانوویەكێ زێدەگاڤییە ل ئاكرێ بۆ ئەڤرۆ گۆت: خانوویەك من ب 125 وەرەقێن دۆلاری كریە، بۆ تاپۆكرنێ پێدڤی یە 11 ملیۆن و 500 هزار دینار بدەم، ب بهایێ ئەڤرۆ دبیتە 75 وەرەقە، ئەڤە زۆرە و د شیانێن مندا نینە.
بلند ڕەزا، سەرۆكێ باژێرڤانیا ئاكرێ گۆت: چ تشتەك د دەستهەلاتا مەدا نینە و یاسا و ڕێنمایێن تاپۆكرنا خانووێن زێدەگاڤی ژ لایێ وەزارەتا باژێرڤانیێ ڤە هاتینە دان، ل دەڤەرداریان خانوویێ زێدەگاڤی یێ 250 مەتری و ل ناڤەندا پارێزگەهێ 200 مەتر و ل ناوچەداریان ژی 300 مەتر خانوو دهێنەكرن تاپۆكرن، زۆربەیا ئەوێن ل ئاكرێ ڕووبەرێ خانووێن وان ژ 250 مەتران زێدەترە، لەورا دڤێت پارەیەكێ زێدەتر بدەن.
سێ سالە بڕیارا تاپۆكرنا خانووێن زێدەگاڤی ژ لایێ حكومەتا هەرێما كوردستانێ ڤە هاتیە دان، بۆ تاپۆكرنا خانووەكێ كو ڕووبەرێ وێ 250 مەتر بیت بۆ هەر مەترەكێ 18 هزار دینار دهێتە وەرگرتن، دكەتە چار ملیۆن و نیڤ، بەلێ ئەگەر خانوو ژ 250 مەترێ زێدەتر بیت، بۆ هەر مەترەكا زێدە گۆژمێ 165 هزار دینار دهێتە وەرگرتن.

2

د.جنان نوری حەسەن، تایبەتمەندا نەخۆشیێن ژنان و زارۆکبوونێ، دیارکر کو ئەڤ دیاردەیە ئێک ژ بابەتێن هەرە گرنگە د ژیانا ساخلەمیا ژنێ دا. ناڤبری ڕوونکر کو ئەگەرێ سەرەکی یێ گۆڕانکاریان د ستیربوون و تەنکبوونا دیوارێ مالبچووکی دا ڤەگەڕیت بۆ هەڤسەنگیا هۆرمۆنێن لەشی، ب تایبەتی هەردو هۆرمۆنێن سەرەکی یێن ئەسترۆجین و پرۆجسترۆن کو ڕۆلەکێ راستەوخۆ د ڕێکخستنا عادەیا هەیڤانە دا دگێڕن. گۆڕانکاریا ئاستێ ئەڤان هۆرمۆنان دبتە ئەگەرێ هندێ کو دیوارێ ناڤخۆیا مالبچووکی بەرهەڤیێ بکەت یان تووشی ستویربوونا نەئاسایی ببیت.
​دەربارەی بەراوردکرنا ئەڤێ دیاردەیێ د ناڤبەرا ژنێن گەنج و ژنێن بەرهەڤ بۆ فەبڕینا عادەیا هەیڤانە، دکتۆرە جنان دیارکر کو ستویربوونا دیوارێ مالبچوکی بەری هاتنا عادەیا هەیڤانە شێوازەکێ سروشتی یێ لەشی یە، بەلێ مەترسی هینگی دەستپێدکەت دەمێ ستویربوون ژ رادێ سروشتی دەرباز دبیت یان پشتی ڕاوەستیانا عادەیا هەیڤانە ل دەڤ ژنێن عەمرمەزن ڕووددەت. بۆ نموونە ل دەف ژنێن سەر پێنجی ساڵییێ پێدڤییە ستووراهیا ئەڤی دیواری کێمتر بیت ژ چار میلی مەتران، و د حالەتێ زێدەبوونا ئەڤی ژمارەیێ دا پێدڤی ب لێگەڕیان و دووڤچوونا دکتۆری ئاریشە بهێتە دەستنیشانکرن دا کو ڕێگری ل دروستبوونا خانەیێن نەئاسایی بهێتە کرن.
​ل سەر ڕێکێن دەستنیشانکرنا ئاریشەیێ، دیارکر ل سەرپێشیا هەمی ئامێران ئامێرێ سۆنەرێ دهێت، ب تایبەتی سۆنەرا ناڤخۆی کو ب شێوەیەکێ گەلەک دروست و هویر ستویربوونا دیواری دیار دکەت، هەروەسا بۆ کچان یان ئەو کەسێن نەشێن ئەڤێ سۆنەرێ بکاربینن، سۆنەرا ئاسایی یا سەر زکی دهێتە بکارئینان.
ل دۆر چارەسەریان، دکتۆرێ ڕوونکر کو نشتەگەری و ڕاکرنا مالبچووکی ڕێکا ئێکێ یان ئێکەم بژارە نینە، بەلکو بەری گەهشتن ب ڤێ قۆناغێ گەلەک ڕێکێن چارەسەرکرنێ ب دەرمانێن هۆرمۆنی، ڕێکخستنا حەبکان، یان بکارئینانا بازنێن هۆرمۆنی و نستەرگەریێن نەپێدڤی ب بڕینا مەزن وەک پاقژکرن و کورتاژا مالبچووکی هەنە کو دبنە ئەگەرێ ڤەگەڕاندنا ئەستووراهیا ڕەحمێ بۆ ئاستێ سروشتی.
د. جنانێ دیارکر ​د قۆناغێن درەنگ تر دا یان د حالەتێن مەترسیدار دا، ئەگەر دەرمان فایدەی نەکەن یان گومان ل سەر دروستبوونا ئاریشێن دژوار هەبن، نشتەرگەرییا ڕاکرنا مالپچووکێ ب ڕێکا نازۆرێ یان نشتەگەرییا ڤەکری دهێتە ئەنجامدان.
دکتۆرایێ تەکەزی ل سەر پاراستنا هێکدانان کر د دەمێ نشتەرگەریێ دا هەکە عەمرێ ژنێ گەنج بیت، چونکی هێکدان ڕۆلەکێ پێدڤی د پاراستنا ساخلەمیا هەستیان، پیست، و دەروونێ ژنێ دا دگێڕن، بەلێ ل دەف ژنێن سەر پێنجی ساڵییێ گەلاک جاران هێکدان ژی ئێکجار دهێنە ڕاکرن دگەل مالبچووکی.
​ل دووماهیێ دکتۆرە جنان نوری حسن ئامۆژگاری دا کو نەخۆش پشتی نشتەرگەریێ پێدڤییە بێهنڤەدانا پێدڤی وەربگرن و دەمەکێ گونجای بۆ ڤەگەڕیان ب ژیانا ئاسایی تەرخان بکەن کو نێزیکی دو هەتا سێ حەفتییانە، هەروەسا خۆ ل ڕاکرنا تشتێن گران بپارێزن هەتا شەش حەفتییان، و داخوازی کر کو ژن ب شێوەیەکێ خولەکی سۆنەر و پشکنینان ئەنجام بدەن دا کو ساخلەمیا خۆ ژ نەخۆشیێن دژوار بپارێزن.

2

مۆز یا زەنگینە ب ڤیتامین و کانزا و رویشاڵ و شەکرا سادە، کو چ چەوری تێدا نینن، هەروەسا ژێدەرەکێ زەنگینە ب ڤیتامین B6 و ڤیتامین A و فۆلات و ڤیتامین C و رویشاڵ و مەگنسیۆم و پۆتاسیۆم و کاربۆهیدراتاا.
ل دووڤ بابەتەکێ ماڵپەڕێ “لوبنان ٢٤”، خوارنا مۆزەکێ د رۆژەکێ دا و ب شێوەیەکێ بەردەوام ئەڤ مفایە بۆ لەشی هەنە:
-1 هەرسکرنێ باشتر دکەت، مۆز پرە ر رویشالێن تەمام و نەتەمام کو رۆلەکێ سەرەکی دگێڕیت ل ساخلەمیا هەرسێ دا.
-2 هاریکارە بۆ باشترکرنا ساخلەمیا دلی، مۆز پێدڤیە بۆ ساخلەمیا دلێ تە، دەوڵەمەندە ب پۆتاسیۆم و کانزایان و ئەلکترۆلایتان.
-3 خوارنا مۆزێ هاریکاریا لەشی دکەت بۆ سوتاندنا چەوریان.
-4 پالپشتیا ساخلەمیا هەستیان دکەت، هەرچەندە مۆزێ رێژەیەکا زۆر یا کالسیۆمی تێدا نینە، بەلێ دشێت هاریکاربیت بۆ پاراستنا ساخلەمیا هەستیێن تە.
-5 هاریکاریا ماسولکان ددەت بۆ چاکبوونێ پشتی وەرزشکرنێ.
-6 هاریکارە بۆ کێمکرنا وەرمینا مەعیدێ.
-7 هاریکارە بۆ وێ چەندێ هەست ب تێربوونێ بکەی و برسیاتیێ کێم ببیت.
-8 رەنگە ساخلەمیا گولچیسکان باشتر بکەت، مۆز یا زەنگینە ب پۆتاسیۆمی کو هاریکارە بۆ وێ چەندێ گولچیسکێن تە ساخلەم و پاقژ بمینن.
-9 هاریکارە بۆ بەرهنگاربوونا کێمخوینیێ.
-10 پاڵپشتیا ساخلهمیا چاڤان دکەت و ئاستێ بینینێ باشتر دکەت.

2

-1 وەرزش نەکرن، نە چالاکی و تەمبەلی دبنە ئەگەرێ لاوازبوونا ماسولکان و کێمبوونا رەقاتیا هەستی و زێدەبوونا مەترسیا تووشبوونێ ب قەلەوی و شەکرێ و نەخۆشیێن دلی.
-2 ئەو ژنێن بەردەوام دلەڕاوکی هەیە، چونکو پرۆسەیەکا بایۆلۆژییە کو کاریگەری ل سەر لەشی هەیە و پیربوونا بایۆلۆژی بلەزتر دکەت، ڤەکۆلین دیاردکەن فشارێن دەروونی ئاستێ هۆرمۆنێ کۆرتیزۆڵ زێدەدکەن کو هۆرمۆنێ سترێسە، کو دبیتە ئەگەرێ تێکچوونا خانەیان و پیربوونا پیستی.
-3 زوو توڕەبوون هۆرمۆنێن فشارا دەروونی وەک کۆرتیزۆڵ و ئەدرنالین زێدەدکەت، ئەڤەژی دبیتە ئەگەرێ فشارا ئۆکسجینی و تێکچوونا خانان و تێکچوونا پیستی و زێدەبوونا مەترسیا تووشبوونێ ب نەخۆشیێن دلی.
-4 ئەو ژنێن کێمتخەمن ل ڤەخوارنا ئاڤێ، دگەل مەزنبوونا عەمری شیانێن لەشی بۆ ڕاگرتنا شلەمەنیان کێم دبن، ئەڤەژی مەترسیا هشکبوونا لەشی زێدەدکەت و کاریگەریا دیار ل سەر پیستی و لەشی دروست دکەت.
-5 کێمخەویی هۆرمۆنێن سترێسێ بلنددکەت و هەستیاریا ئەنسۆلینی تێکددەت و ئەگەرێ تووشبوونێ ب نەخۆشیێن دۆمدرێژ زێدەدکەت.

نيشاندان123...782زێده‌تر لاپه‌ر 2 ژ 782
مالپه‌رێ فه‌رمى یێ رۆژناما ئه‌ڤرۆ یه‌ .
ئاگــــــه‌هــــــداری نـــــوویـــــــاتیـــــــان ببــــه‌ .
په‌یوه‌ندی : [email protected]
website security
© Copyright 2021 - Rojnameya Evro - Powered by Kurdo Plus
815 queries in 0.476 seconds.
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com