NO IORG
نووترين نووچه

سەرۆك بارزانی پشكداری د پرسەیا هەردوو شەهیدێن گوندێ (زەرگەزەوی) ل سنۆرێ پارێزگەها هەولێرێ دا كر.
بارەگەهێ بارزانی بەلاڤكر، ل رۆژا سێشەمبی7/4/2026 سەرۆك مەسعود بارزانی پشكداری د پرسەیا هەردوو شەهیدێن گوندێ (زەرگەزەوی) ل سنۆرێ پارێزگەها هەولێرێ دا كر، ئەو هەردوو شەهیدێن كو هەڤژینێن ئێك بوون، شەڤا دەربازبووی ژ ئەنجامێ هێرشەكا نەڕەوا كو ب درۆنێن ئێرانی هاتبوو ئەنجامدان، د ناڤا مالا خۆ دا ل گوندێ زەرگەزەوی هاتنە شەهیدكرن.
سەرۆك بارزانی سەرەخۆشی و هەڤخەمییا خۆ بۆ بنەمال و كەسوكارێن شەهیدێن گوندێ (زەرگەزەوی) دیار كر.

سەرۆك بارزانی و سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ و سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ هێرشا درۆنی یا شەڤا 6ـی نیسانێ، بۆ سەر گوندێ (زەرگەزەوی) ل سنۆرێ پارێزگەها هەولێرێ، كو بوویە ئەگەرێ شەهیدبوونا پێشمەرگەیەكێ ب ناڤێ (مووسا زراری) و هەڤژینا وی، د پەیامێن توند دا، ئەڤ دەستدرێژییە پرۆتەستۆ كرن و ب تاوانەكا مەزن هەژمارتن.
سەروك بارزانی: ئیرادەیا مە ژ درۆنان ب هێزترە
سەروك بارزانی د پەیامەكێ دا راگەهاند كو شەهیدكرنا وەلاتیێن سڤیل بێ چو سەدەم، گۆپیتكا تاوانكاری و زۆرداریێ یە و ئەنجامدانا وێ ژ كینەكا كۆرە دهێت. سەروك بارزانی دوپاتی ل سەر وێ یەكێ كر كو ئیرادەیا گەلێ كوردستانێ ب ڤان هێرش و پەلاماران ناشكێت، چونكی گەلێ مە پشت ب خودێ و رەوابوونا دۆزا خۆ بەستییە. هەروەسا دیار كر كو د كوشتنا خەلكێ بێگونهە دا چو شەهامەت و سەربلندی نینە.
نێچیرڤان بارزانی: ئیراق بەرپرسە ژ راوەستاندنا هێرشان
ژ ئالیێ خۆ ڤە، نێچیرڤان بارزانی سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ، ئەڤ هێرشە وەك كریارەكا تیرۆرستی ناڤ بر و ب توندترین شێوە پرۆتەستۆ كر. سەرۆكێ هەرێمێ ئاماژە ب وێ یەكێ دا كو ئەڤ دەستدرێژییە ب چو رەنگەكان ناهێنە قەبوولكرن و ب پێدڤی زانی كو حوكمەتا فیدرالا ئیراقێ ئەرك و بەرپرسایەتییا خۆ یا یاسایی و دەستووری بجهـ بینیت دا كو رێگریێ ل ڤان تاوانان بگرن و ئێدی خەلكێ سڤیل نەبیتە ئارمانج.
مەسرور بارزانی: ئارمانجكرنا سڤیلان تاوانا شەڕی یە
هەروەسا مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، ب خەمبارییەكا مەزن ڤە پەیامەك بەلاڤكر و تێدا ئارمانجكرنا مالێن وەلاتییان ب «تاوانا شەڕی» هەژمارت. سەرۆكێ حوكمەتا هەرێمێ ئەڤ كریارا «دڕندانە» ب توندی پرۆتەستۆ كر و داخواز ژ جیهانێ هەموویێ كر كو سنۆرەكێ بۆ ڤێ ستەمكاریێ دابنن، دا كو ئێدی ب بهانەیێن بێ بنەما، پەلامار و هێرشان نەكەنە سەر خەلكێ كوردستانێ.

سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ و سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ دەربارەی شەهیدبوونا وەیسی ئاخر سەعید شێروانی، ئێك ژ پێشمەرگەیێن بریندارێن هێرشا سنوورێ سۆران، پەیامێن هەڤخەمیێ بەلاڤكرن.
نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ دبێژیت: «سەرەخۆشیێن خۆ یێن كوور ئاراستەی بنەمال و كەسوكارێن وان یێن ب ڕێز و هەڤال و هەڤسەنگەرێن وی دكەم، ژ دل هەڤسۆز و هەڤخەمێ وانم».
وەیسی ئاخر سەعید شێروانی، ئێك ژ بریندارێن هێرشا مووشەكی یا رۆژا 24 ـی ئادارا سنوورێ سۆران، ژبەر دژوارییا برینا خۆ، دوهی سێشەمبی 7/4/2026 گیانێ خۆ ژ دەست دا و شەهید بوو.
مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د پەیاما خوە دا ل رۆژا 7/4/2026 دبێژیت: سەرەخۆشیێن خۆ یێن كوور ئاراستەی بنەمال و كەسوكارێن پێشمەرگەیێ قەهرەمان وەیسی ئاخر سەعید شێروانی دكەم، كو ئێك بوو ژ بریندارێن هێرشا نەڕەوا یا مووشەكی یا ئیرانێ بۆ سەر پێشمەرگەی ل دەڤەرا سۆران، كو ب داخەكا مەزن ڤە ئەڤرۆ شەهید بوو.
هەروەسا دبێژیت: خودێێ مەزن گیانێ وی ب بەهەشتێ شاد بكەت و هەدارێ و ئارامیێ ب كەسوكار و هەڤالێن وی و مە هەموویان ببەخشیت.
دهێتە زانین نێزیكی سات 00:03 سپێدێ 24 ئادارێ، ب مووشەكان بارەگەهێ پێشمەرگەی هاتبوو بۆردوومانكرن، كو ب وێ ئەگەرێ ل وی دەمی شەش پێشمەرگە شەهید بوون و 30 یێن دی بریندار بوون.

سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ و سەرۆككۆمارێ سووریێ ب تەلەفۆنێ ئاخفتن و سەرۆكێ سووریێ هێرشێن سەر هەرێما كوردستانێ پرۆتەستۆ كرن.
نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ، پەیوەندیەكا تەلەفۆنی ژ ئەحمەد شەرع، سەرۆككۆمارێ سووریێ پێگەهشت.
ل دووڤ بەیاننامەیەكا راگەهاندنا سەرۆكایەتییا هەرێما كوردستانێ، هەردوو ئالییان دەربارەی رەوشا دەڤەرێ و دوماهی پێشهاتێن شەڕی و لێكەفتێن وی، بیروبۆچوونێن خۆ لێكگۆهارتن و دوپاتی ل سەر گرنگییا چڕكرنا بزاڤێن دیپلۆماسی بۆ راوەستاندنا شەڕی و چارەسەركرنا ئاشتییانە یا كێشەیان كر.
دەربارەی رەوشا هەرێما كوردستانێ و ئیراقێ ژی، وەك د بەیاننامەیا سەرۆكایەتییا هەرێمێ دا هاتی، دوپاتی ل سەر گرنگییا پاراستنا ئارامیێ هاتە كرن، «د ڤی چارچۆڤەیی دا، سەرۆك شەرع ئەو هێرشێن سەر هەرێما كوردستانێ دهێنە كرن، پرۆتەستۆ كرن.»
رەوشا كوردان و پێكهاتەیان ل سووریێ، پەیوەندیێن سووریێ ل گەل ئیراقێ، ل گەل چەند پرسێن دی یێن جهێ گرنگییا هەڤپشك، تەوەرەكێ دی یێ پەیوەندییا تەلەفۆنی بوو.

دژەتیرۆرا كوردستانێ (CTK) راگەهاند، ژ ئەنجامێ هێرشەكا درۆنی یا بۆمبڕێژكری بۆ سەر گوندەكێ سنۆرێ پارێزگەها هەولێرێ، دوو وەلاتی كو هەڤژینێن ئێك بوون، شەهید بوون.
رۆژا سێشەمبی 7 /4/ 2026 ل دووڤ بەیاننامەیەكا دژەتیرۆرا كوردستانێ، هێرش شەڤا سێشەمبی 7/4/2026، ل سات 12:15 شەڤێ هاتیە ئەنجامدان. ئاماژە ب وێ چەندێ ژی كریە، درۆنەكا بۆمبڕێژكری كو ژ ئیرانێ ڤە هاتبوو ئاراستەكرن، ب خانیێ وەلاتیەكی كەفت ل گوندێ (زەرگەزەوی) یێ سەر ب ناحیا دارەشەكران ل سنۆرێ پارێزگەها هەولێرێ.
دژەتیرۆرا كوردستانێ ئاشكرا كر، ب ئەگەرێ ڤێ هێرشێ، دوو هەڤژین ب ناڤێن (مووسا ئەنوەر رەسوول) و (مژدە ئەسعەد حەسەن) د ناڤ مالا خۆ دا شەهید بوون.
د بەیاننامەیا دژەتیرۆرا كوردستانێ دا هاتیە، ئەڤ جۆرە هێرشە پنپێكرنا ئاشكرا یا یاسایێن نێڤدەولەتی و تاوانێن شەڕی نە.
دژەتیرۆرا كوردستانێ ب توندترین شێوە هێرش پرۆتەستۆ كر و وەك كارەكێ تێكدەرانە دژی خەلكێ سڤیلێ هەرێما كوردستانێ هەژمارت.
ژ ئالییەكێ دی ڤە دەزگەهێ خێرخوازیێ بارزانی هێرشا درۆنی یا سەر گوندێ زەرگەزەوی، كو بوو ئەگەرێ شەهیدبوونا هەردوو هەڤژینان (مووسا و مۆژدە)، ب توندی پرۆتەستۆ كر. هەروەسا بڕیار دا هەردوو زارۆكێن وان یێن ب ناڤێن (مەلین و دلین) بێخیتە بن سێبەرا پرۆژەیێ «ئەزیزان»و تەڤایا تێچوونێن ژیان، خواندن و ساخلەمییا وان بگریتە ستۆیێ خۆ تا ئەو ژیێ دگەهنە قۆناغا پشت ب خۆ بەستنێ.

وەزارەتا پێشمەرگە ل حوكمەتا هەرێما كوردستانێ راگەهاند، بەری دو شەڤان د دوو هێرشێن جودا دا ب پێنج درۆنان بارەگەهەكێ هێزێن پێشمەرگەی ل سنۆرێ راپەڕین و مالا پێشمەرگەیەكێ ل سنۆرێ هەولێرێ هاتنە ئارمانجكرن، هەروەسا دیار كر كو مخابن پێشمەرگەیەك ب ناڤێ (مووسا ئەنوەر) و هەڤژینا وی شەهید بوون، د هەمان وەخت دا وەزارەتا پێشمەرگە شەهیدبوونا پێشمەرگەیەكێ بریندارێ هێرشا مووشەكی یا ئیرانێ ل سۆران ڕاگەهاند
ل رۆژا سێشەمبی، 7/4/ 2026، وەزارەتا پێشمەرگە بەیاننامەیەك بەلاڤكر و تێدا هاتییە: ل شەڤا 6/4/2026 ، ب رێكا دوو درۆنێن بۆمبكری كو ژ ئالیێ گرووپێن تیرۆرستی یێن ژ یاسایێ دەركەفتی هاتبوونە ئاراستەكرن، هێرش كرە سەر بارەگەهەكێ هێزا پێشمەرگەی ل سنۆرێ ئیدارەیا راپەڕین.
ئاماژە ب وێ یەكێ ژی كر، هەر هەمان شەڤ، ب رێكا سێ درۆنێن بۆمبكری كو ژ ئیرانێ ڤە بۆ سنۆرێ هەولێرێ هاتبوونە ئاراستەكرن، مالا پێشمەرگەیەكێ ب ناڤێ (مووسا ئەنوەر) هاتە ئارمانجكرن، كو مخابن ئەو و هەڤژینا وی شەهید بوون.
د بەیاننامەیێ دا هاتیە، ئەڤ دەستدرێژییە بەردەوامییا وێ زنجیرا هێرشێن تێكدەرانە كو دهێنە كرن سەر بارەگەهێن هێزا پێشمەرگەی و دەڤەرێن ئاكنجیبوونێ ل هەرێما كوردستانێ. هەروەسا راگەهاند، دگەل دەربڕینا سەرەخۆشیێن خۆ یێن كوور بۆ كەسوكار و بنەمالا سەربلندا شەهیدان، دوپات دكەین كو خوونا شەهیدێن مە ب هەدەر ناچیت.
وەزارەتا پێشمەرگە باس ل وێ یەكێ ژی كریە، جارەكا دی بەرپرسایەتییا ڤان بۆردۆمانان دئێخینە سەر ملێن كۆمارا ئیسلامییا ئیرانێ و گرووپێن چەكدار یێن ژ یاسایێ دەركەفتی ل ئیراقێ.
راگەهاند ژی، ل سەر فەرماندەیێ گشتی یێ هێزێن چەكدارێن ئیراقێ پێدڤییە ئەركێن خۆ یێن یاسایی، ئەمنی و دەستووری بجهـ بینیت و سنۆرەكێ بۆ ڤان هێرش و بۆردۆمانان دابنیت.
ژ ئالییەكێ دی ڤە وەزارەتا پێشمەرگە دوهی سێشەمبی 7/4/2026 بەلاڤكر: ب داخ و كەسەرەكا مەزن ڤە، جارەكا دی كاروانێ شەهیدێن كوردستانێ رۆلەیەكێ دی یێ وەفادار پێ سپارد. ل رۆژا 7/4/2026 (وەیسی ئاخر سەعید شێروانی) پێشمەرگە ل فیرقەیا پێنج یا پیادە ل فەرماندەییا دەڤەرا ئێك یا سەر ب وەزارەتا پێشمەرگەی ڤە، كو پێشتر ژ ئەنجامێ هێرشێن مووشەكی یێن كۆمارا ئیسلامی یا ئیرانێ بۆ سەر بارەگەهێن هێزێن پێشمەرگەی ل سنۆرێ سۆران بریندار ببوو، پشتی 15 رۆژان ژ مانێ ل ئێك ژ نەخۆشخانەیێن هەولێرێ، ژبەر سەختییا برینا خۆ گەهشتە پلا بلند و پیرۆزا شەهادەتێ.
هەروەسا هاتییە دیاركرن، كو ل گەل دەربڕینا سەرەخۆشیێ بۆ بنەمالا سەربلندا شەهیدی و هەموو خەلكێ كوردستانێ، جارەكا دی ب توندی وان هێرش و پەلامارێن نەڕەوا سەر هێزێن پێشمەرگەی و خەلكێ سڤیل یێ هەرێما كوردستانێ پرۆتەستۆ دكەین.

دیدار/ دلۆڤان ئاكرەیی

ئەندامەكێ فراكسیۆنا پارتی ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ دیار كر كو سەروەری و تەناهییا هەرێما كوردستانێ روو ب روویێ هێرشێن بەردەوام یێن گرووپێن چەكدار دبیت. وی ئاماژە ب هندێ كر كو مەبەست و نێرینێن جودا ل سەر ئەگەرێن ڤان هێرشان هەنە، لێ دیارترین ئەگەر خۆ د لاوازكرنا قەوارەیێ دەستووری یێ هەرێمێ و كێمكرنا پێگەهێ وێ یێ جێگیر دا دبینیت. ئارمانجا ڤان هێرشان فشارئێخستنە سەر حوكمەتا هەرێمێ دا كو دەستبەرداری هندەك دەستكەفتێن سیاسی و ئابووری ببیت، ب تایبەتی د مەلەفێن بودجە و پەترۆلێ دا، و نەچاركرنا هەرێمێ كو ببیتە پاشكۆیەكا بێ ئیرادە ل بن دەسهەلاتا بەغدا.
سەلوان ئاكرەیی، ئەندامێ جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی دیموكراتی كوردستان بۆ رۆژنامەیا (ئەڤرۆ) گۆت: «هێرشێن بۆ سەر هەرێما كوردستانێ ئارمانجكرنا سەقامگیرییا هەرێمێ یە و بزاڤەكە بۆ تێكدانا وێنەیێ هەرێمێ وەك پەناهگەهەكا ئارام و نموونەیەكا سەركەفتی ل دەڤەرێ. جودا ژ ڤێ چەندێ، هەولدانە بۆ ئیفلیجكرنا ژێدەرێن ئابووری ب رێكا ئارمانجكرنا كێلگەیێن پەترۆل و غازێ و ژێرخانەیا ئابووری؛ مەبەست ژێ رێگریگرتنە ل هەرێمێ دا كو نەگەهیتە سەربەخۆیییا دارایی و نەبیتە ژێدەرەكێ ناڤچەیی یێ وزەیێ. ئەڤە هەموو د چارچۆڤێ بزاڤێن نەهێلانا قەوارەیێ هەرێمێ دا دهێنە دیتن.»
زێدەباری وێ، ئاكرەیی دیار كر كو هێرشبەر ب رژدی كار دكەن دا كو رێگریێ ل هەرێمێ بگرن ئەو پێگەهێ نێڤدەولەتی یێ بدەستڤەئینای جێگیر بكەت، و بزاڤێ دكەن هەرێم نەبیتە گۆرەپانەك بۆ هنارتنا پەیامێن سیاسی، هەروەسا بزاڤێ دكەن هێزا وێ یا سەربازی لاواز بكەن.
ئاكرەیی گۆت ژی: «سەرباری ڤان هەموویان، چەندین بەهانەیێن بێ بنەما بۆ ڤان هێرشان دهێنە ئینان، وەك تۆهمەتێن هەڤبەندیێن دەرەكی، كو بتنێ وەك پەردەكێ راگەهاندنێ دهێنە بكارئینان بۆ رەوادان ب بۆمبەبارانكرنا هەرێمێ. د وەختەكێ دا ئارمانجا راستی فشارئێخستنە سەر هەڤپەیمانێن واشنتۆن ل دەڤەرێ. ئەڤ دژایەتیكرنا هەرێمێ ڤەدگەریت بۆ ململانێیا د ناڤبەرا دو دیدەڤانییێن دژ ب ئێك دا؛ دیدەڤانییەك كو پێگیرە ب فیدرالیەتێ، فرەحزبیێ و ڤەكرنا دەرگەهان ب روویێ جڤاكێ نێڤدەولەتی دا.»
ل دوماهییا ئاخفتنێن خۆ دا، سەلوان ئاكرەیی دوپاتی ل سەر هندێ كر كو بۆمبەبارانكرنا هەرێمێ بتنێ كارەكێ سەربازی یێ دەمكی نینە، بەلكو ستراتیژیەتەكا دارشتییە بۆ تێكدانا ئارامییا ئەزموونا حوكمرانیێ ل كوردستانێ و هێلانا هەرێمێ د ناڤ بازنەیا قەیرانێن بەردەوام دا، دا كو رێگری ل پێشكەفتنا وێ وەك نموونەیەكا سیاسی و ئابووری یا سەربەخۆ بهێتە گرتن.

وەزارەتا پێشمەرگەی رادگەهینیت كو شەڤا ئێكشەمبی ل سەر دوشەمبی، گرووپێن ژ یاسایێ دەركەفتی ب چار درۆنان هێرشی سەر بارەگەهەكێ پێشمەرگەی كریە. داخوازێ ژ بەغدا دكەت هەلوەست هەبیت، ئەگەر نە ئەو دێ بێدەنگیێ شكینن و هەلوەستەكی وەرگرن.
رۆژا دوشەمبی، 6/4/2026 وەزارەتا پێشمەرگە ل حوكمەتا هەرێما كوردستانێ د بەیاننامەیەكێ دا ئەشكەرا كر: «گرووپێن تیرۆرستی یێن ژ یاسایێ دەركەفتی ب رێكا چار درۆنێن بۆمبڕێژكری هێرش كرە سەر بارەگەهەكێ هێزێن پێشمەرگەیێ كوردستانێ. ئەڤ هێرشە د وەختەكی دایە كو د چەند رۆژێن دەربازبووی ژی دا چەندین هێرشێن ب ڤی رەنگی ل دەڤەرێن جودا یێن هەرێما كوردستانێ بۆ سەر بارەگەهێن پێشمەرگەی هاتینە ئەنجامدان.»
د بەیاننامەیێ دا هاتییە كو ئەڤ زنجیرە هێرشێن كو زیانێن گیانی و ماددی یێن مەزن ل دووڤ خۆ ئیناین، «ب ئاشكرا و ل بەرچاڤێن لەشكر و هێزێن ئەمنی یێن ئیراقێ بۆ سەر هەرێما كوردستانێ و هێزا پێشمەرگەی دهێنە ئەنجامدان.»
وەزارەتا پێشمەرگەی ژ بێدەنگییا بەغدا دلگرانە و دبێژیت: «سەرەرای بەردەوامییا ڤان دەستدرێژییان، هەتا نوكە حوكمەتا فیدرال، فەرماندەیێ گشتی یێ هێزێن چەكدار، فەرماندەیییا ئۆپەراسیۆنێن هەڤپشك و دەزگەهێن ئەمنی یێن ئیراقێ چو هەلوەستەكێ جدی بۆ رێگریگرتنێ ل ڤان هێرشێن تێكدەرانە نەبوویە.»
وەزارەتا پێشمەرگە هۆشداریێ ددەت: «دڤێت ئەڤ دەستدرێژییە ب زووی بهێنە راوەستاندن و تاوانبار بهێنە سزادان؛ چونكو هێزا پێشمەرگەی پشكەكا سەرەكییە ژ سیستەمێ ئەمنی و بەرگری یێ ئیراقێ و رۆلەكێ كاریگەر د پاراستنا ئاسایشێ دا هەبوویە.»
د پشكەكا دی یا بەیاننامەیێ دا، وەزارەتا پێشمەرگەی داخوازێ ژ حوكمەتا ئیراقێ دكەت هەلوەست هەبیت: «ئەم ژ پێخەمەت بەرژەوەندییا هەموو خەلكێ ئیراقێ و كوردستانێ و ژ بەر چاڤگرتنا ڤی بارودۆخێ نەخۆش، مە خۆ راگرتییە، بەلێ هەكە حوكمەتا فیدرال هەر ب ڤی رەنگی بێ هەلوەست بمینیت، ئەم دێ نەچار بین هەلویستەكێ دی وەرگرین.»

جێگرێ سەرۆكوەزیرێن ئیراقێ و شاندەكێ بلندێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل سەر ئێكخستنا سیاسەتا گومرگی و بجهئینانا سیستەمێ ئەلكترۆنی ل دەروازەیێن سنۆری رێككەفتن، هەڤدەم بڕیار دان رێڤەبرنا گومرگێن هەرێما كوردستانێ ب شێوەیەكێ هەڤپشك بیت.
رۆژا دوشەمبی، 6/4/2026 فوئاد حوسێن، جێگرێ سەرۆكوەزیران و وەزیرێ دەرڤە یێ ئیراقێ، سەرپەرشتییا كۆمبوونا 13 یا جڤاتا وەزاری یا ئابووری یێ وەلاتی كر. د ڤێ كۆمبوونێ دا شاندەكێ بلندێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ئامادە بوون.
ب گۆرەی راگەهاندنا كۆمبوونێ، مێهڤانكرنا شاندێ هەرێما كوردستانێ بۆ گەنگەشەكرنێ بوو ل سەر ئێكخستنا رێكارێن گومرگی ل دەروازەیێن سنۆری.
شاندێ هەرێما كوردستانێ پێكهاتبوو ژ سكرتێرێ جڤاتا وەزیران، سەرۆكێ دیوانا جڤاتا وەزیران، سەرۆكێ نوونەرایەتییا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل بەغدا، شیرەتكارێ وەزارەتا دارایی، رێڤەبەرێ گشتی یێ گومرگی، رێڤەبەرێ گشتی یێ دووڤچوون و هەماهەنگیێ، ل گەل سەرۆكێن ژوورێن بازرگانی یێن هەولێر، سلێمانی، دهۆك و هەلەبجە.
جڤاتێ ئاماژە ب هندێ كر كو ل سەر ئێكخستنا سیاسەتا گومرگی د ناڤبەرا ئیراقێ و هەرێما كوردستانێ دا رێككەفتینە، ب تایبەتی د بوارێ پێناسەیا گومرگی و پاراستنا بەرهەمێ ناڤخۆیی دا. هەروەسا بڕیار هاتە دان سیستەمێ «ئەسیكوودا» ل دەروازەیێن هەرێما كوردستانێ بهێتە بجهئینان، ب مەرجەكی داڕشتنا سیاسەتا گومرگی ئەركێ حوكمەتا فیدرالی بیت و رێڤەبرنا گومركان ژی ب شێوەیەكێ هەڤپشك بیت ل گەل حوكمەتا هەرێما كوردستانێ.
بۆ ڤێ مەبەسێ بڕیار هاتە دان شاندەكێ تەكنیكی یێ رێڤەبەرییا گشتی یا گومرگی ل هەرێما كوردستانێ ل گەل تیمەكا نیشتمانی یا وەزارەتا دارایی یا ئیراقێ كۆمببن بۆ گەنگەشەكرنێ ل سەر میكانیزمێن ئێكخستنا رێكاران ب بەرچاڤوەرگرتنا تایبەتمەندی و یاسایێن كارپێكری ل هەرێما كوردستانێ. بڕیارە د چەند رۆژێن كێم دا هەردوو تیم راپۆرتەكێ بدەنە جڤاتا ئابووری بۆ دەركرنا بڕیارا پێدڤی.
فوئاد حوسێن، جێگرێ سەرۆكوەزیرێن ئیراقێ، د كۆمبوونێ دا راگەهاند كو ئیراق ژ بەر بارودۆخێ شەڕی ل دەڤەرێ روو ب روویێ تەنگاڤییێن ئەمنی و ئابووری بوویە، لەوما ئێكخستنا بزاڤان گەلەك یا پێدڤییە.د
د هەمبەر دا، سكرتێرێ جڤاتا وەزیران یێ هەرێما كوردستانێ ئاماژە ب هندێ كر كو حوكمەتا هەرێما كوردستانێ پشتەڤانییا هەر بزاڤەكا حوكمەتا فیدرالی دكەت بۆ ئەلكترۆنیكردنا رێكارێن گومرگی، ئەڤ چەندە دێ زەلالیێ پتر لێ كەت و داهاتێ گشتی بلند كەت.
د دووماهییا بەیاننامەیێ دا هاتییە كو جڤاتا ئابووری بڕیار دا دەروازەیێ سنۆری یێ ترێبیل وەك دەروازەیەكێ فەرمی بۆ هاوردەكرنا زێری بهێتە دیاركرن، هەتا كو قەدەغەیا ئاسمانی ژ بەر ئۆپەراسیۆنێن سەربازی ل سەر وەلاتی دهێتە هەلگرتن.

ئەمیندارێ گشتیێ بەرێ یێ جڤاتا نوونەران و بسپۆرێ یاسایی رۆناهی ئێخستییە سەر وێ پێلا هێرشێن كو دەمەكە باژیڕێن هەرێما كوردستانێ و ب تایبەتی هەولێرا پایتەخت دكەنە ئارمانج. د ڤێ راپۆرتێ دا هاتییە دیاركرن كو ئەڤ هێرشە نەك بتنێ گەفەكا ئەمنی نە، بەلكو نیشانا شكەستنا بنەرەتییا سیستەمێ فیدرالی نە ل ئیراقێ.
ئەیاد حاجی نامق، ئەمیندارێ گشتیێ بەری یێ جڤاتا نوونەران و پسپۆرێ یاسایی ئاماژێ ب هندێ دكەت كو هەرێما كوردستانێ ب گۆرەی مادەیێن (117) و (121) ژ دەستوورێ ئیراقێ، قەوارەیەكێ یاسایی و فەرمی یە. لەوما هەر هێرشەك بۆ سەر هەولێرێ، وەك ناڤەندا دەزگەهێن دەستووری و نوونەرایەتییێن نێڤدەولەتی، یان بۆ سەر دهۆك، سلێمانی و هەلەبجە، ب رامانا بەزاندنا سەروەرییا دەولەتێ دهێت.
ئەڤ یاساناسە د نڤیسینا خۆ دا پرسیارێن جدی ئاراستەی حوكمەتا فیدرالی دكەت و دبێژیت: بۆچی فەرماندەیێ گشتی یێ هێزێن چەكدار ل هەمبەر ڤان هێرشێن دووبارەبووی بێدەنگە و هەلوەستەكێ كاریگەر نینە؟ هەروەسا چەوا گرووپێن چەكدار ل دەرڤەی چارچۆڤەیێ دەولەتێ و بێی پێگیریبوون ب زنجیرا فەرماندەییا سەربازی، دشێن چەكێن پێشكەفتی یێن وەك درۆن و مووشەكان بكاربینن؟
هەروەسا دوپاتیێ ل سەر هندێ دكەت كو ئەڤ رەوشە بنپێكرنا ئاشكرایا ڤان مادەیێن دەستوورێ ئیراقێ یە:
مادەیێ (9/ئێكێ/ب): كو پێكئینانا میلیشیایان ل دەرڤەی هێزێن فەرمی قەدەغە دكەت.
مادەیێ (78): كو سەرۆك وەزیران وەك بەرپرسێ راستەوخۆ یێ ئاسایشێ دیار دكەت.
مادەیێ (110): كو پاراستنا سەروەری و ئاسایشێ دكەتە ئەركێ دەسهەلاتا فیدرالی.
دبێژیت ژی: «بەردەوامییا ڤان هێرشان نیشانا شكەستنا جڤاتا نوینەرانە د چاڤدێریێ دا، و شكەستنا دادگەها بلند یا فیدرالی و سەرۆككۆمارییە د پاراستنا دەستووری دا (ب گۆرەی مادەیێن (67) و (93)».
پتر گۆت: «پاراستنا وەلاتییان و قۆرخكرنا چەكی د دەستێ دەولەتێ دا، نەك بتنێ ئەركەكێ سیاسی یە، بەلكو پێگیرییەكا دەستووری یا بنەرەتییە. هەر خەمسارییەك د ڤی ئەركی دا، دێ بیتە ئەگەرێ هەلوەشاندنا شەرعییەتا دەولەتێ و تێكچوونا ئاشتییا جڤاكی.»
ل دووماهیێ داخوازكر كو گرنگە فەرماندەیێ گشتیێ هێزێن چەكدار ل ئیراقێ د بەیاننامەیەكا فەرمی و رۆهن دا ئەنجامدانا پێرابوونێن توند یێن یاسایی بۆ كۆنترۆلكرنا چەكی و چالاككرنا رۆلێ جڤاتا نوونەران و دادوەری بۆ لێپرسینێ ژ وان ئالیێن هێرشان ئەنجام ددەن، دەربكەت.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com